Denizli Üzüm Üreticilerinden TMO'ya Acil Alım Çağrısı: "Emeğimiz Maliyetin Altında Eziliyor"

Denizli genelinde üzüm hasadı tüm hızıyla devam ederken, üreticiler artan girdi maliyetleri ve tarlada karşılık bulamayan ürün fiyatları nedeniyle zorlu bir süreçten geçiyor. Hem sofralık hem de sirkelik üzüm yetiştiren bölge çiftçileri, tüccarların sunduğu düşük fiyat tekliflerinin üretim maliyetlerini dahi karşılamadığını belirterek isyan ediyor. Özellikle kuru üzüm fiyatlarında yaşanan gerileme, üreticilerin tepkisini daha da artırmış durumda. Geçtiğimiz yıl 100 TL seviyelerine kadar ulaşan kuru üzüm fiyatının bu yıl 80 TL olarak açıklanması, mazot, gübre, ilaç ve işçilik gibi temel giderlerin katlandığı bir dönemde çiftçiyi çıkmaza soktu. Geçen yıl litre fiyatı 45-50 TL olan mazot karşısında, 100 TL'ye sattığı ürünle iki litreye yakın yakıt alabilen üretici, bugün 85 TL'ye yükselen mazot fiyatı karşısında bir kilo üzümle bir litre mazot bile alamıyor.

"Üretim Maliyeti 20 Liranın Üzerinde, Biz 8 Liraya Satmak Zorunda Kalıyoruz"

Denizli'nin Buldan ilçesine bağlı Doğanköy Mahallesi'nde uzun yıllardır üzüm üreticiliği yapan Tacettin Taşdöğen, piyasadaki belirsizlikler nedeniyle geleceğe dair hiçbir umutlarının kalmadığını ifade etti. Taşdöğen, bir kilo üzümün maliyetinin 20 TL'yi aştığını vurgulayarak, "Yarınımızı göremiyoruz. Her yıl durumun düzeleceğini umut ederek bağımıza giriyoruz ancak her geçen gün daha da geriye gidiyoruz. Şu anda sumalık üzümün fiyatını 8 TL'ye kadar çektiler. Sofralık üzüm ise piyasada 15, 18 ya da 20 TL bandında konuşuluyor. Maliyetin altında kalan bu fiyatlar yüzünden ürünü kurutmaya yöneliyoruz fakat kuru üzümün de geleceği belirsiz. Şu an 80 TL civarında olan kuru üzüm fiyatının yarın ne olacağını kestiremiyoruz. Bir yıllık emeğimizin karşılığı bu olmamalı" sözleriyle tepkisini dile getirdi.

"Bir Kilo Üzümümüz Bir Kilo Mazot Etmiyor"

Doğanköy Mahalle Muhtarı Ahmet Boylukar, normal şartlarda bayram havasında geçmesi gereken hasat döneminin bu yıl hüsranla sonuçlandığını belirtti. Bölgedeki üreticilerin mağduriyetini önlemek adına Toprak Mahsulleri Ofisi'ne (TMO) 60 dönümlük bir alan tahsis ettiklerini açıklayan Boylukar, "Yenice ve Buldan bölgesindeki çiftçilerimiz için üzerimize düşen sorumluluğu yerine getirdik ve yer tahsisini yaptı. Ancak TMO'nun alımlara başlamak için neyi beklediğini anlamış değiliz. Sumalık üzüm fiyatları 10 TL seviyesinden 8 TL'ye geriledi. Tariş tarafından açıklanan 80 TL'lik avans fiyatı ise yüksek girdi maliyetleri karşısında tamamen yetersizdir. Geçen yıl mazot 45-50 TL iken üzümü 100 TL'ye satıyorduk. Bugün mazot 85 TL oldu, üzüm fiyatı ise 80 TL olarak belirlendi. Üreticinin ayakta kalabilmesi için fiyatların en az 140 TL'den başlayıp 150-160 TL seviyelerine ulaşması gerekiyordu" dedi.

Tariş Ortağı Olmayan Üreticiler Güvence Bekliyor

Buldan Bölmekaya Muhtarı Ünal Kırmızıoğlu da Tariş ortaklığı bulunmayan binlerce üreticinin ürünlerini pazarlamakta büyük sıkıntılar yaşadığına dikkat çekti. Kırmızıoğlu, "Üzümü ilk filizlendiği andan itibaren büyük bir emekle yetiştirdik. Sofralık olarak değerlendiremedik, farklı yollar denedik ancak yine de sonuç alamadık. Şimdi elimizdeki ürünü kurutmaya çalışıyoruz ama kuruttuğumuz üzümü kime, ne zaman ve kaça satacağımızı bilmiyoruz. Tariş'e üye olmayan üreticiler olarak güvenilir bir alım mekanizmasına ihtiyacımız var. Artık fiyattan ziyade, ürünümüzün elimizde kalıp kalmayacağını düşünür hale geldik. Geleceğimizi görebilmek ve üretim zincirinin içinde kalabilmek istiyoruz" diyerek TMO'nun devreye girmesinin önemine değindi.

"Afet Yaşanmadı, Ürün Bol Ama Çiftçi Kaosun İçinde"

Buldan Ziraat Odası Başkanı Muammer Al ise bu yıl bölgede rekoltenin ve kalitenin yüksek olduğunu, geçmiş yıllarda yaşanan don, dolu ve yağmur gibi doğal afetlerin bu sezon görülmediğini belirtti. Buna rağmen üreticinin büyük bir hayal kırıklığı ve kaos yaşadığını ifade eden Al, "Sezon başında 11 TL olan sirkelik üzüm fiyatı önce 10 TL'ye, ardından 8 TL'ye kadar düştü. Geçen yıl bu ürün 15 TL'den alıcı buluyordu. Piyasadaki dengesizlik nedeniyle tüccar bağa giriyor, asmadaki 50 salkımdan sadece kendi seçtiği 3 salkımı kesip gerisini bırakıyor. Bu durum çiftçimizin aylarca döktüğü alın terine, harcadığı emeğe büyük bir haksızlıktır. Üreticinin toprağını terk etmemesi ve üretmeye devam edebilmesi için acilen hak ettiği değerin verilmesi gerekiyor" açıklamasında bulundu.