İhraç edilen 5 teğmenin AYM başvurusu reddedildi

Milli Savunma Üniversitesi Kara Harp Okulu'nun 30 Ağustos 2024 tarihindeki mezuniyet töreninde kılıçlı yemin ettikleri gerekçesiyle disiplin soruşturması geçiren 5 teğmen hakkında Anayasa Mahkemesi (AYM) kararını verdi. Ebru Eroğlu, Batuhan Gazi Kılıç, Deniz Demirtaş, Serhat Gündar ve Talip İzzet Akarsu, Kara Kuvvetleri Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulu'nun 16 Ocak 2025 tarihli kararıyla Türk Silahlı Kuvvetleri'nden (TSK) ihraç edilmişti.

Teğmenlerin ihraç süreci nasıl gelişti?

Kara Kuvvetleri Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulu tarafından verilen "Silahlı Kuvvetlerden ayırma cezası", 30 Ocak 2025 tarihinde yayımlanarak resmileşmişti. Söz konusu disiplin süreci, mezuniyet töreni sonrasında gerçekleştirilen yemin törenindeki kılıçlı eylem üzerine başlatılmıştı.

AYM neden kabul edilemezlik kararı verdi?

Anayasa Mahkemesi 2’nci Bölüm 3’üncü Komisyonu, teğmenlerin adil yargılanma haklarının ihlal edildiği iddiasıyla yaptığı bireysel başvuruyu inceledi. Mahkeme, 6 Kasım 2026 tarihinde aldığı kararda, ihlal iddialarının Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS) 6'ncı maddesi kapsamında değerlendirilemeyeceğine hükmetti. Başvurunun Anayasa ve AİHS'nin ortak koruma alanında bulunmadığını belirten AYM, konu bakımından yetkisizlik nedeniyle başvurunun kabul edilemez olduğuna kesin olarak karar verdi. Yargılama giderlerinin ise başvurucular üzerinde bırakılmasına hükmedildi.

Kara Harp Okulu mezuniyetinin ardından kılıçlı yemin ettikleri gerekçesiyle TSK'dan ihraç edilen 5 teğmen, haklarındaki disiplin kararının hukuka aykırı olduğunu savunarak Anayasa Mahkemesi'ne taşımıştı. AYM, 6 Kasım 2026 tarihinde verdiği kararla, başvuruyu esasa girmeden konu bakımından yetkisizlik gerekçesiyle reddederek süreci sonlandırdı.

Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru yolu, Anayasa'da güvence altına alınan temel hak ve özgürlüklerin kamu gücü tarafından ihlal edildiği iddiasıyla kullanılan bir hukuk mekanizmasıdır. Mahkemenin "kabul edilemezlik" kararı vermesi, başvurunun mahkemenin görev alanına girmediği veya usul şartlarını taşımadığı anlamına gelmekte olup, bu karar sonrası iç hukuk yolları tüketilmiş sayılmaktadır.

AYM'nin ret kararı ne anlama geliyor?

Anayasa Mahkemesi'nin bu kararı, teğmenlerin ihraç edilmesine yönelik disiplin sürecinin anayasal haklar çerçevesinde mahkeme tarafından esastan incelenmeyeceği anlamına geliyor. Bu durum, idari disiplin cezalarına karşı bireysel başvuru yolunda mahkemenin yetki sınırlarını ve konu bakımından kısıtlamalarını net bir şekilde ortaya koyuyor.

Disiplin cezası alan personeli ne bekliyor?

AYM'nin kesin nitelikteki bu kararı, benzer disiplin soruşturmaları geçiren veya ihraç edilen diğer askeri personel için emsal teşkil edebilir. Başvurucuların yargılama giderlerini üstlenmesi, benzer hukuki süreçlerde mali sorumluluğun başvurucuya ait olduğunu bir kez daha hatırlatıyor.