Küresel Piyasalarda Karışık Seyir: Petrol Fiyatları ve Makroekonomik Gelişmeler Belirleyici

İstanbul

ABD, İsrail ve İran arasındaki gerginlik ve petrol fiyatlarındaki dalgalanmalarla birlikte ABD'de açıklanan makroekonomik veriler, yatırımcıların dikkatini çekmeye devam ediyor. Bu gelişmeler, küresel enflasyonun artabileceği endişelerini güçlendirerek piyasalarda risk algısının yüksek kalmasına yol açıyor.

Orta Doğu'daki artan tansiyonla birlikte petrol fiyatlarında yaşanan sert dalgalanmalar, arz kesintilerini önlemeye yönelik çabalara rağmen yeni haftaya yükselişle başladı.

Küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ticaretindeki önemli bir geçiş noktası olan Hürmüz Boğazı'ndan enerji transferinin neredeyse durma noktasında olması, enerji maliyetlerini artıran temel bir faktör olarak öne çıkıyor. Bu durum, enflasyonu yukarı yönlü baskılayarak riskleri artırıyor.

Trump, İran ile Anlaşma Konusunda İstekli Değil

Orta Doğu'daki çatışmalarla ilgili taraflardan gelen açıklamalar yakından takip ediliyor. ABD Başkanı Donald Trump, dün yaptığı açıklamada, saldırıların sona erdirilmesi için İran ile anlaşma yapmayı şu an için düşünmediğini belirtti, zira koşulların henüz uygun olmadığını söyledi.

Trump, İran ile olası bir anlaşmanın şartlarının sağlam olması gerektiğini vurgularken, İran'ın nükleer hedeflerinden tamamen vazgeçmesi gerektiğine dair bir taahhüdün anlaşmanın bir parçası olacağını ifade etti.

Trump ayrıca, petrol fiyatlarındaki artışlara karşı Hürmüz Boğazı'nın güvenliğini sağlamak için diğer ülkelerle bir plan üzerinde çalıştıklarını belirtti.

Trump, İran'ın boğaza mayın döşediğine dair kesin bir bilgi olmadığını belirtirken, bölgenin kapsamlı bir şekilde taranacağını söyledi. Ayrıca, ABD Donanmasının Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilere eşlik edebileceğini ifade etti.

ABD'nin denizde mahsur kalan Rus petrolünün satın alınmasına geçici olarak izin vermesi hakkında da konuşan Trump, "Dünya için petrol istiyorum." dedi.

ABD Ekonomisi Büyüme Beklentilerini Karşılayamadı

ABD'de geçtiğimiz hafta açıklanan verilere göre, ülke ekonomisi 2025'in dördüncü çeyreğinde yüzde 0,7 büyüyerek, tahminlerin altında kaldı. Daha önce yayımlanan öncü veriler, ABD ekonomisinin bu dönemde yüzde 1,4 büyüyeceğini öngörüyordu.

Ayrıca, ABD Merkez Bankasının (Fed) enflasyon göstergesi olarak dikkate aldığı ve gıda ile enerji kalemlerinin hesaplama dışı tutulduğu çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi, ocak ayında aylık yüzde 0,4 ve yıllık yüzde 3,1 artışla beklentilere paralel yükseldi.

Makroekonomik veri akışının yanı sıra, çarşamba günü Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantısından çıkacak para politikası kararları yatırımcıların odağında bulunuyor.

Para piyasalarındaki fiyatlamalara göre, bankanın çarşamba günü politika faizini sabit tutması beklenirken, yılın ilk faiz indirimi için eylül ayı öne çıkıyor.

New York Borsası Haftayı Düşüşle Kapattı

Artan küresel risk algısı ve yüksek enerji maliyetlerine yönelik endişelerle, cuma günü Dow Jones endeksi yüzde 0,26, Nasdaq endeksi yüzde 0,93 ve S&P 500 endeksi yüzde 0,61 düştü. ABD'de endeks vadeli kontratları yeni haftaya alıcılı başladı.

Küresel gelişmelere paralel olarak, ABD tahvil piyasalarında alış ağırlıklı bir seyir hakimken, ABD 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,26 seviyesinde seyrediyor. Dolar endeksi ise beş günlük yükseliş serisini bozarak haftaya yüzde 0,2 azalışla 100,2 seviyesinde başladı.

Altın fiyatlarında yön arayışı sürerken, altının ons fiyatı yatay seyirde 5.020 dolardan işlem görüyor. Brent petrolün varil fiyatı ise yükseliş eğilimini sürdürerek yüzde 0,8 artışla 101,9 dolardan satılıyor.

Avrupa Piyasaları Karışık Başladı

Avrupa borsaları, Orta Doğu'daki gerilim ve artan enerji maliyetlerine yönelik endişelerle cuma günü satıcılı bir seyir izlerken, Avrupa'da endeks vadeli kontratları yeni haftaya karışık başladı.

İtalya Yüksek Savunma Konseyi, cuma günü yaptığı açıklamada, Orta Doğu'daki krizin istikrarsızlaştırıcı etkilerinin büyük bir endişe kaynağı olduğunu belirterek, İtalya'nın savaşlara katılmayacağını, diplomasi ve müzakere çabalarını destekleyeceğini duyurdu.

Öte yandan, Avrupa Birliği (AB) Konseyi, Ukrayna'ya yönelik saldırıları nedeniyle Rusya'ya karşı uygulanan kısıtlayıcı tedbirleri 6 ay daha uzattı. AB'nin yaptırımları seyahat yasakları, mal varlıklarının dondurulması, fon veya ekonomik kaynak sağlanmasının engellenmesini içeriyor.

Konseyden yapılan açıklamada, Rusya'nın Ukrayna'ya karşı sürdürdüğü saldırılarla bağlantılı olduğu belirtilen yaklaşık 2.600 kişi ve kuruluşun, 15 Eylül 2026'ya kadar yaptırım listesinde yer almaya devam edeceği bildirildi.

Bu gelişmelerle, İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,43, İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,31, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,91, Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 0,60 değer kaybetti.

Asya Borsalarında Karışık Seyir

Asya tarafında, petrol fiyatlarındaki yükselişlerin piyasaları baskılamayı sürdürmesiyle birlikte karışık bir seyir izlenirken, gözler ABD ve Çin arasındaki görüşmelere çevrildi.

ABD ve Çin'in, karşılıklı tarife artışlarıyla tırmanan ticaret gerilimini çözmek amacıyla yürüttükleri müzakerelerin yeni turu, dün Fransa'nın başkenti Paris'te başladı.

Müzakerelerde Çin heyetine ekonomik ilişkilerden sorumlu Başbakan Yardımcısı Hı Lifıng, ABD heyetine ise Hazine Bakanı Scott Bessent başkanlık ediyor. Taraflar, bu yıl ekonomi ve ticaret görüşmeleri için ilk kez bir araya geliyor.

Görüşmelerin bugün de devam etmesi beklenirken, taraflardan gelecek açıklamalar yatırımcıların odağında bulunuyor.

Bunların yanı sıra, bölgede teknoloji hisselerinde görülen yükselişler ve dirençli duruş dikkat çekiyor. Hong Kong'da Hang Seng endeksinde işlem gören çevrim içi hizmetler firması Meituan'ın hisseleri yüzde 3,6, Çin'in önde gelen akıllı telefon üreticisi Xiaomi'nin hisseleri yüzde 3,5 ve video oyunları tasarımcısı Tencent'in hisseleri yüzde 2,1 artışla işlem görüyor.

Güney Kore'de Kospi endeksinde işlem gören yarı iletken üreticileri SK Hynix'in hisseleri yüzde 3,9 ve Samsung Electronics'in hisseleri yüzde 1,9 artışla alıcı buluyor.

Bölgede makroekonomik veri akışı da yakından takip ediliyor. Çin'de sanayi üretimi, şubat ayında yıllık yüzde 6,3 artarak beklentilerin üzerinde bir performans sergilerken, ülkede işsizlik oranı aynı dönemde yüzde 5,3 ile tahminlerin üzerinde geldi.

Ülkede perakende satışlar yıllık yüzde 2,8 artış göstererek öngörüleri aşarken, aynı dönemde konut fiyatları yıllık yüzde 3,1 azalışla düşüşünü sürdürdü. Bu veriler, iç talepteki toparlanmaya yönelik iyimser sinyaller verirken, üretimin ivme kazandığına işaret ediyor.

Bu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,7 ve Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,4 düşerken, Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 1,1 ve Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 0,6 yükseldi.

Pay Piyasalarında Açığa Satış Yasağı Uzatıldı

Cuma günü satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da, BIST 100 endeksi günü yüzde 1,45 değer kaybederek 13.092,93 puandan tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı nisan vadeli kontrat, cuma akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,18 azalışla 15.265,00 puandan işlem gördü.

Dolar/TL, cuma gününü 44,2020'den tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın hemen altında 44,1960'tan işlem görüyor.

Öte yandan, Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Borsa İstanbul AŞ pay piyasalarında açığa satış işlemlerinin yasaklanmasına ve kredili sermaye piyasası işlemlerinin devamı süresince öz kaynak oranının esnetilerek uygulanmasına yönelik tedbir ve uygulamaların 27 Mart seans sonuna kadar devam etmesine karar verdi.

Analistler, bugün yurt içinde bütçe dengesi, yurt dışında ise ABD'de New York Fed imalat sanayi endeksi, sanayi üretimi ve kapasite kullanım oranının takip edileceğini belirtirken, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 13.000 ve 12.900 puanın destek, 13.200 ve 13.300 puanın ise direnç konumunda olduğunu kaydetti.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:

11.00 Türkiye, şubat ayı bütçe dengesi

15.30 ABD, mart ayı New York Fed imalat sanayi endeksi

16.15 ABD, şubat ayı sanayi üretimi

16.15 ABD, şubat ayı kapasite kullanım oranı