Yapay Zeka ile Urfa Ceylanlarının Popülasyonu Belirleniyor

Tarım ve Orman Bakanlığı'na bağlı Doğa Koruma ve Milli Parklar (DKMP) Genel Müdürlüğü, Şanlıurfa'daki 15 bin 337 hektarlık Kızılkuyu Yaban Hayatı Geliştirme Sahası'nda ceylan popülasyonunu daha hızlı ve doğru bir şekilde belirlemek için yenilikçi bir projeye başladı.

DKMP 3. Bölge Müdürlüğü ve Orman Genel Müdürlüğü Güneydoğu Anadolu Ormancılık Araştırma Enstitüsü'nün işbirliğiyle yürütülen bu proje, dronlarla elde edilen görüntüleri yapay zeka ile analiz ederek hayata geçiriliyor.

Ceylanlar, doğal ortamlarında kamuflaj yetenekleri nedeniyle gözle fark edilmesi zor hayvanlar arasında. Ancak, yüksek çözünürlüklü görüntüler üzerinden geliştirilen model sayesinde bu hayvanların tespiti mümkün hale geliyor.

Geliştirilen sistem, yüzde 98 doğruluk oranıyla ceylanların sayımını, izlenmesini ve yaşam alanlarına dair detaylı veriler sunuyor.

Bu yıl, dronlarla elde edilen görüntülerin yapay zeka ile analiz edilmesi sonucu, bölgede yaklaşık 400 ceylan tespit edildi.

Doğa Koruma ve Milli Parklar 3. Bölge Müdürü Mustafa Gözel, geleneksel yöntemlerin insan gözlemine dayalı olması nedeniyle hata payı içerdiğini ve bu yeni projenin bu hataları minimize etmeyi amaçladığını belirtti.

Gözel, bozkır ekosisteminde yaşayan ceylanların hareketli ve kamufle olma özellikleri nedeniyle klasik yöntemlerde yüzde 15'e varan hata payı oluşabildiğini ifade ederek, "Sahadaki tecrübemizi teknolojik altyapıyla birleştirerek daha doğru sonuçlar almayı hedefliyoruz." dedi.

Gözel ayrıca, bu sistemin yalnızca Urfa ceylanları için değil, benzer özelliklere sahip diğer yaban hayvanlarının izlenmesinde de kullanılabileceğini açıkladı.

Proje yürütücüsü Orman Yüksek Mühendisi Abdulğaffari Kaya, altı farklı dönemde 13 binden fazla İHA görüntüsü toplayarak 53 bin verilik bir veri seti oluşturduklarını belirtti.

Kaya, bu verilerle geliştirilen modelin farklı görüntü türleriyle çalışabilmesi için optimize edildiğini ve yüzde 98 doğruluk oranı sayesinde ceylanların envanterinin daha sağlıklı çıkarıldığını söyledi.

Ceylanların özellikle hareketli oldukları dönemlerde gözle tespit edilmesinin zorluğuna dikkat çeken Kaya, "Yapay zeka destekli sistem, bu hayvanların dağılım alanları, hareketleri ve ekolojik tercihlerini detaylı şekilde analiz etmemize olanak tanıyor. Bu sayede popülasyon dinamiklerini daha net ortaya koyabiliyoruz." diye ekledi.