ABŞ-da emeli intellekt rewolýusiýasy: Maglumat merkezleri 90 Gigawatt elektrik stansiýasyny gurýarlar

ABŞ-da emeli intellekt tehnologiýalarynyň çalt ösmegi bilen maglumat merkezleriniň ägirt uly energiýa zerurlyklaryny kanagatlandyrmak üçin taryhy özgerişler bolup geçýär. Energetika we maglumat merkeziniň taslamalaryna ýakyndan gözegçilik edýän Cleanview iň soňky derňewine görä, ABŞ-da 90 gigawat elektrik energiýasy öndürýän 59 maglumat merkezi taslamasy, elektrik zerurlyklaryny gönüden-göni öz gurluşlarynyň çäginde kanagatlandyrmak üçin "metrden" elektrik öndürmek desgalaryny döretmegi meýilleşdirýär.

Bu ägirt uly kuwwat ABŞ-da meýilleşdirilen maglumat merkeziniň umumy göwrüminiň dörtden birinden gowragyna gabat gelýär. Anotherene-de bir ajaýyp maglumatlar, meýilleşdirilen kuwwatyň takmynan 92 göterimini emele getirýän 82 gigawatlyk bölümiň diňe 2025-nji ýylyň başyndan bäri yglan edilendigi. Bu ýagdaý, maglumat merkezini döredijileriň artýan elektrik islegini kanagatlandyrmak üçin adaty set maýa goýumlarynyň tamamlanmagyna garaşmaýandyklaryny we gönüden-göni öz energiýa önümçilik infrastrukturalaryny döretmäge başlaýandyklaryny görkezýär.

Tor garaşma wagty 7 ýyla ýetende, "Metriň aňyrsynda" çözgütleri öňe çykýar

ABŞ-da uly göwrümli maglumat merkezlerini adaty elektrik toruna birikdirmek üçin zerur bolan hukuk we tehniki amallar käbir taslamalarda 7 ýyla çekip biler. Maglumat merkezleri, esasanam emeli intellekt programmalarynda ulanylýanlar, gije-gündiziň dowamynda 24 sagat üznüksiz we köp mukdarda elektrik toguny talap edýär we maýa goýujylary alternatiw we çalt çözgütleri gözlemäge mejbur edýär. Tor birikdirmesi üçin ençeme ýyl garaşmak islemeýän tehnologiýa ägirtleri, desgalarynyň gapdalynda elektrik öndürýän zawodlary gurup, işe giriziş işini çaltlaşdyrmagy maksat edinýärler.

Tehnologiýa dünýäsiniň öňdebaryjy aktýorlary bu strategiki ädimde öňdeligi eýeleýärler. Meta , Microsoft , Amazon we Oracle ýaly ägirtlerden başga-da, emeli intellekt pudagynyň öňdebaryjylary, OpenAI we Antropik ýaly metrleriň aňyrsynda elektrik taslamalaryna işjeň gatnaşýarlar. “OpenAI” we “Anthropic” -iň bu çäkdäki taslamalarda jemi 10 gigawatdan gowrak kuwwatlylygy üçin kärende şertnamalaryna gol çekendigi mälim edildi. Elektrik energiýasyny mümkin boldugyça çalt öndürip başlamak üçin işläp düzüjiler ykjam tebigy gaz generatorlary, uçarlar we söweş gämileri üçin niýetlenen aeroderwatiw turbinalar, çalt işleýän porşon dwigatelleri we senagat desgalaryndan üýtgedilen turbinalar ýaly alternatiw tehnologiýalara ýüz tutýarlar. Bu taslamalarda ýokary netijelilik däl-de, ilkinji nobatda desgany gysga wagtda önümçilige ornaşdyrmak.

AI ägirtleri milliardlarça dollar girdeji tizligine ünsi jemlediler

Cleanview derňewine görä, AI tarapyndan dolandyrylýan maglumat merkezleri her ýylda bir megawatt üçin 10-12 million dollar aralygynda uly girdeji gazanmak mümkinçiligine eýe. Şonuň üçin maglumat merkeziniň birnäçe ýyl ozal işe başlamagy, tora garaşman, maýa goýujylar we işläp düzüjiler üçin milliardlarça dollar goşmaça girdeji diýmekdir. Bu uly ykdysady höwes, energiýa önümçiligindäki ýokary çykdajylary we netijelilik ýitgilerini fona iterýär.

Häzirki wagtda meýilleşdirilýän 90 gigawatlyk bu ägirt uly kuwwatyň uly bölegi henizem ösüş tapgyrynda. Häzirki kuwwatyň diňe 2 gigawat (takmynan 2,2 göterimi) işjeň işleýär. Gurluşyk tapgyryndaky taslamalar umumy kuwwatyň 1,2 göterimini emele getirýän bolsa, 36 göterimi zerur rugsatlary aldy. Galan 60 göterimi henizem bildirişde ýa-da irki ösüş tapgyrynda.

Häzirki wagtda işleýän 2 gigawat kuwwatynyň arslan paýy Elon Musk emeli intellekt kompaniýasy xAI iň Kolosus 1 we Memfisiň daşyndaky Kolosus 2 maglumat merkezlerinden durýar. Bu iki desgada jemi 1498 megawat tebigy gaz turbina kuwwaty işjeň ulanylýar. “Cleanview”, 2026-njy ýylyň ahyryna çenli metrden soňky kuwwatyň 2,8-den 3,2 gigawata çenli ýetjekdigini çaklaýar. 2027-nji ýylyň ahyryna çenli gol çekilen kärende şertnamalary bilen taslamalar öz wagtynda tamamlansa, bu görkezijiniň 13 gigawata çenli ýokarlanjakdygy çak edilýär.

Döwletler we garşydaş býurokratiýa päsgelçilikleri arasyndaky bäsdeşlik

Metr merkeziniň taslamalary ABŞ-da birmeňzeş paýlanmaýar; Meýilleşdirilen umumy kuwwatyň 83 göterimi bary-ýogy 5 ştatda jemlenendir. Tehas bu ştatlaryň biridir. Tehas; Permiýa basseýnindäki baý tebigy gaz baýlyklaryna, ýokary turbageçiriji infrastrukturasyna we çalt ygtyýarlandyryş amallaryny hödürleýän çeýe kadalaşdyryjy gurluşyna ýakynlygy bilen öňdebaryjylygy saklaýar. Beýleki tarapdan, Ogaýo gurulýan metriň aňyrsynda ABŞ-nyň lideri. Meta we EdgeConneX tarapyndan ştatda amala aşyrylan taslamalaryň jemi 736 megawat tebigy gaz esasly elektrik öndürmek kuwwatyna goşmagyna garaşylýar.

Şeýle-de bolsa, öz energiýasyny öndürmek isleýän maglumat merkezleri dürli daşky gurşaw we býurokratiki päsgelçilikler bilen ýüzbe-ýüz bolýarlar. Mysal üçin, Nýu-Meksikoda OpenAI we Oracle bilen hyzmatdaşlykda durmuşa geçirilmegi meýilleşdirilýän Stargate taslamasynda, ýerdäki elektrik stansiýasyna 2.45 gigawatt ýangyç berjek tebigy gaz geçirijisi döwlet hökümeti tarapyndan petiklendi we taslamanyň meýilnamasy çynlakaý bozuldy. Şonuň ýaly-da, Microsoft-yň hyzmatdaşy Nebiusyň Nýu Jerside gurmak isleýän ýerinde 400 megawattlyk tebigy gaz elektrik stansiýasy üçin howa zyňyndy rugsady almakda uly päsgelçilikler bar. “Cleanview” şular ýaly býurokratik gijikdirmeler giňden ýaýran halatynda 2027-nji ýylyň ahyrynda meýilleşdirilýän umumy kuwwatyň 5 gigawat -a çenli peselip biljekdigini duýdurýar.

Netijede, ABŞ-da emeli intellekt maýa goýumlarynyň derejesi maglumat merkezlerini diňe energiýa sarp edýän gurluşlardan öz elektrik infrastrukturasyny dolandyrýan garaşsyz energiýa bazalaryna öwürýär. Senagatyň geljegi indi diňe set baglanyşyklary bilen baglanyşykly däl; Fuelangyç üpjünçiliginiň tizligi, energiýa enjamlaryna elýeterlilik we rugsat beriş amallary kesgitlener.