ABŞ Hormuz bogazyny açmazdan Eýran bilen gepleşik geçirmez

ABŞ-nyň Gazna ministri Skott Bessent Ak tamda geçirilen metbugat ýygnagynda ABŞ we Eýran arasynda gepleşikler barada möhüm beýanat berdi. Bessent taraplaryň arasynda gyzgalaňly gepleşikleriň geçirilendigini we prezident Donald Trumpyň bu etapda gyzyl çyzyklary anyk kesgitländigini aýtdy. Bessent Eýranyň baýlaşdyrylan uran baýlyklaryndan ýüz öwürmelidigini we Tähran administrasiýasynyň ýadro ýaraglaryny döretmek synanyşyklarynyň kabul ederliksizdigini aýtdy. "Hormuz bogazyndaky deňiz geçelgeleri erkin bolmaly, deňiz öňki ýaly açyk we erkin bolmaly" -diýdi. Ylalaşygyň esasy şertlerini düşündirip, "Hormuz bogazy açylýança hiç zat ara alnyp maslahatlaşylmaz" -diýdi. Eýrana garşy sanksiýalaryň ýatyrylmagy gepleşik etabynyň bir bölegi bolup-bolmazlygy barada: "Bu köptaraply ylalaşyk. Hormuz bogazynyň açylandygyny we eýranlylaryň baýlaşdyrylan urany tabşyryp bilmejekdiklerini we ýadro ýaraglarynyň ýokdugyny kabul edýänçäk hiç zat stoluň üstünde bolmaz" -diýdi. Ol gepleşikleri geçirmäge we bu programmalary bes etmegi wada berendiklerini aýtdy. Bu ýagdaýa ABŞ-nyň hiç bir hökümeti tarapyndan hiç haçan ýetilmändigini aýtdy. ABŞ ministri "Eýranda re changeim çalşygy bolmady, ýöne re regimeimi üýtgetdik" -diýdi. Hormuz bogazyny açmak, esasanam energiýa daşamak meselesinde möhüm ähmiýete eýe. Geljekdäki wakalar iki ýurduň arasyndaky dartgynlygyň azaljakdygy ýa-da azalmajakdygy üçin aýgytly bolup biler. Eýranyň ýadro maksatnamasyna halkara basyşy we ABŞ-nyň diplomatik tagallalary bu prosesiň nähili boljakdygyny görkezer.