ABŞ-nyň prezidenti Trump: Russiýa we Ukraina üçin uly mesele ýolda

ABŞ-nyň prezidenti Donald Trump 2026-njy ýylyň 6-njy noýabrynda Ak tamda eden çykyşynda Russiýa bilen Ukrainanyň arasynda dowam edýän urşy bes etjek giňişleýin şertnamanyň üstünde işleýändiklerini aýtdy. Trump bu inisiatiwanyň diňe Ukraina bilen çäklenmän, tutuş Europeanewropa yklymyny öz içine alýan ajaýyp ylalaşyk boljakdygyny aýtdy.

Russiýa-Ukraina söweşinde çözgüt alamaty

Russiýa bilen Ukrainanyň arasyndaky konfliktleri "hakyky söweş" hökmünde häsiýetlendirip, aýda 25 müň adamyň ölýändigini aýdýan Donald Trump bu meseläni ýakyn wagtda çözjekdigini aýtdy. Şeýle hem, Trump Ak tamda Russiýanyň prezidenti Wladimir Putiniň ýörite wekili Kirill Dmitriýew bilen şahsy duşuşygynyň bardygyny tassyklady.

Eýran syýasaty we Goranmak ministri Hegseth

Eýrana ýadro ýaragynyň berilmegine ýol bermejekdiklerini mälim eden Trump, Goranmak ministri Pit Hegsetiň wezipesini üstünlikli dowam etdirendigini aýtdy. Wenesueladaky operasiýanyň 48 minutda tamamlandygyny ýatladýan Trump, Eýrana garşy gabaw bilen sebitde gözegçiligi ele alandyklaryny we Eýranyň gaýtadan dikeldilmeginiň 25-30 ýyl gerek boljakdygyny çaklaýandygyny aýtdy.

ABŞ-nyň prezidenti Donald Trump 2026-njy ýylyň 6-njy noýabrynda Ak tamda geçirilen gol çekişlik dabarasynda Russiýa-Ukraina söweşiniň we Eýrana garşy harby strategiýanyň çözgüdini gözlemek barada köpçülige paýlaşdy. Russiýanyň wekili Kirill Dmitriýew bilen duşuşandan soň, Trump Europeewropany öz içine alýan parahatçylyk meýilnamasyna ünsi jemledi we Eýrana garşy gabawyň netijelerine we Goranmak ministri Pit Hegsetiň işine baha berdi.

Halkara gatnaşyklarynda gönüden-göni döwlet baştutanlary tarapyndan amala aşyrylýan şeýle diplomatik amallar degişli ýurtlaryň daşary işler ministrlikleri we halkara guramalary tarapyndan amala aşyrylýar. Parahatçylyk şertnamalarynyň resmi bolmagy üçin taraplar düşünişmek memorandumyna gol çekmeli we degişli halkara hukuk amallary durmuşa geçirilmeli.

Netije

Donald Trumpyň aýdan sözleri, Amerikanyň häzirki daşary syýasatynda Europeewropadaky konfliktleri ortadan aýyrmak we Eastakyn Gündogarda harby basyşy saklamak üçin iki taraplaýyn strategiýa ýöredýändigini görkezýär. Esasanam Russiýa bilen göni aragatnaşyk gurmak Waşingtonyň söweşiň gidişini üýtgetmek üçin diplomatik kanallary işjeň ulanyp başlandygyny görkezýär.

Eýrana garşy "gaýtadan dikeldiş 25 ýyl gerek" diýlen söz ABŞ-nyň sebitdäki harby we ykdysady sanksiýalarynyň uzak möhletleýin strategiýa esaslanýandygyny subut edýär. Trump-nyň Goranmak ministrine berýän goldawy, häzirki dolandyryş çemeleşmesi bilen harby operasiýalaryň dowam etjekdigini görkezýär.

Mümkin täsirler

Russiýa bilen Ukrainanyň arasynda Europeewropada ylalaşyk gazanmak dünýä energiýa bazarlarynda we howpsuzlyk arhitekturasynda düýpli üýtgeşmelere sebäp bolup biler. Bu ýagdaý Europeanewropa Bileleşiginiň ýurtlaryny goranyş çykdajylaryna we energiýa üpjünçiligi syýasatlaryna täzeden garamaga mejbur edip biler.

Eýrana edilýän basyşy dowam etdirmek, nebitiň bahasynyň üýtgemegine we sebitdäki geosyýasy töwekgelçiliklere sebäp bolup biler. ABŞ-nyň harby amallardaky tutanýerli tutumy sebitdäki beýleki gatnaşyjylaryň strategiki pozisiýalaryny täzeden kesgitlemegine sebäp bolup biler.