AfD-nyň Saksoniýa-Anhaltdaky ýeňşi Germaniýany sarsdyrdy: CDU-nyň ýolbaşçysy Merziň 'Çuňňur zarba' boýun almagy

Saksoniýa-Anhalt ştatynda sagçy alternatiw Germaniýa partiýasynyň (AfD) taryhy saýlaw ýeňşi ýurduň syýasatyna seýsmiki täsir etdi. Saýlaw netijelerinden soň, Hristian Demokratik Bileleşigi Partiýasynyň (CDU) başlygy Fridrih Merz , partiýasynyň Berlinde Federal Executiveerine ýetiriji geňeşiniň mejlisinden soň Saksoniýa-Anhalt premýer-ministri Swen Şulze bilen bilelikde metbugat ýygnagy geçirip, bu işe baha berdi. Aýdylanlaryndan gaty geň galan we lapykeç bolan Merz, ýüze çykýan ýagdaýyň demokratik ulgamyň içinde çynlakaý seljerilmelidigini aýtdy.

CDU taryhynda iň agyr saýlaw ýeňlişlerinden biri

CDU-nyň lideri Fridrih Merz, saýlaw netijelerine baha berende gaty täsir galdyryjy sözleri ulanan ýagdaýyň agyrlygyny "Hemmämiz gaty gorkduk. Munuň ýaly netijä garaşmaýarys" -diýdi. Bu netijäniň demokratik düzgünleriň bir bölegi hökmünde kabul edilmelidigini nygtaýan Merz, gündelik syýasaty hiç zat bolmadyk ýaly dowam etdirmegiň mümkin däldigini aýtdy. Merz bu ýeňlişi "CDU-nyň soňky ýyllarda, hatda onlarça ýyl bäri çeken iň agyr saýlaw ýeňlişi" diýip atlandyrdy we partiýadaky krizisiň derejesine ünsi çekdi.

"Taşlamak meniň üçin opsiýa däl"

Saýlawçylaryň syýasy isleglerini üýtgetmek ukybynyň demokratiýanyň iň esasy elementlerinden biridigini mälim eden Merz, konstitusion gymmatlyklaryň we bilelikde ýaşamagyň kadalarynyň ara alnyp maslahatlaşylmajakdygyny ýatlatdy. Taryhy geçmişi sebäpli Germaniýanyň egninde aýratyn jogapkärçilik çekýändigini mälim eden CDU lideri, ýurduň konstitusiýa tertibini goramak kararyna gelendigini aýtdy. Bu taryhy ýeňlişden soň Germaniýanyň düýpli özgertmelere mätäçdigini mälim eden Merz, hökümetiň kararlaryny halka has aç-açan we düşnükli dilde ýetirmelidigini öňe sürdi. Syýasy geljegi we işinden aýryljakdygy baradaky soraglara anyk jogap beren Merz: "Şahsy jogapkärçiligimi bilýärin we bu jogapkärçiligi ýerine ýetirmegi ýüregime düwdüm. Taşlamak meniň üçin mümkin däl" -diýip, borjuny dowam etdirjekdigini habar berdi.

AfD seslerini iki esse köpeltdi: Saýlaw netijeleriniň derňewi

Saksoniýa-Anhaltda geçirilen ştat mejlisinde aşa sagçy AfD 43,8 göterim ses alyp, saýlaw gutusynda ilkinji partiýa hökmünde ýüze çykdy. Bu taryhy üstünlige garamazdan, AfD ştatda ýeke-täk güýç gurmak üçin zerur bolan mutlak köplügi alyp bilmedi. Yglan edilen wagtlaýyn resmi netijelere görä, AfD 2021-nji ýyldaky saýlawlarda 20,8 göterim ses alyp, döwlet taryhynda iň güýçli orny eýeledi.

Beýleki tarapdan, sebitdäki iň güýçli aktýorlardan biri bolan Hristian Demokratik Bileleşigi partiýasy (eriş) diýen ýaly eräp gitdi. 2021-nji ýyldaky saýlawlar bilen deňeşdirilende 19,9 bal ýitiren CDU, sesleriň 17,2 göterimi bilen ikinji orunda barýar. Saýlawyň başga bir möhüm aktýory Sosial-demokratik partiýasy (SPD) sesini 0.9 bal artdyrdy, öňki saýlaw bilen deňeşdirilende birneme ýokarlandy we 9,3 göterim bilen üçünji ýeri eýeledi.