Antalýa Haryt Bir Exchangeasynyň prezidenti Ali Çandyrdan COP31-i durnukly özgertmek çagyryşy

Antalýa Haryt Bir Exchangeasynyň (ATB) başlygy Ali Çandyr, Antalýanyň kabul etjek COP31 sammitiniň şäheriň durnukly ösüşi we oba hojalygynyň geljegi üçin möhüm pursatdygyny aýtdy. Howanyň üýtgemegine garşy göreşiň önümçilik, maýa goýum we bäsdeşlik ukyby üçin aýgytlydygyny mälim eden Çandyr, oba hojalygynyň üznüksizliginiň toprak we suw baýlyklarynyň goralmagyna baglydygyny aýtdy.

COP31 işinde näme üçin suw dolandyryşy ileri tutulýar?

Antalýa Haryt Bir Exchangeasynyň 2026-njy ýyldaky temany "Suw" diýip kesgitländigini ýatladýan Ali Çandyr, "COP31 tarap bilelikdäki suw hereketi" Antalýa suw sammiti bilen oba hojalygynyň, syýahatçylygyň, senagatyň we şäherleşmegiň ugry boýunça suw dolandyryşyny ara alyp maslahatlaşandyklaryny aýtdy. Çandyr, häzirki zaman suwaryş ulgamlaryny giňeltmek, ýagyş suwlaryny ýygnamak we suw ýitgilerini azaltmak ýaly ädimleriň suwuň geljekki nesillere geçirilmeli umumy gymmatlykdygyna göz ýetirmelidigini aýtdy.

COP31-den anyk girdejiler nämä garaşylýar?

Ali Çandyr COP31-iň diňe bir halkara ýygnagy bolup galmaly däldigini, Antalýanyň suwuň netijeliligini ýokarlandyrýan, gaýtadan dikeldilýän energiýany goldaýan we oba hojalygynyň ýerlerini goraýan taslamalary ileri tutmalydygyny aýtdy. Çandyr, "Asyl üstünlik Antalýada hemişelik daşky gurşaw we ykdysady özgerişleri başlatmak üçin COP31 bilen ölçelmelidir" -diýdi we döwlet edaralary, ýerli dolandyryş edaralary, uniwersitetler we hususy pudagyň arasynda berk hyzmatdaşlygyň zerurdygyny aýtdy.

Antalýa Haryt Bir Exchangeasy Dolandyryjylar Geňeşiniň başlygy Ali Çandyr, Antalýa tarapyndan geçiriljek COP31 prosesinde oba hojalygynda ýüze çykýan gurakçylyga we howanyň üýtgemegi töwekgelçiligine garşy suw dolandyryşynyň, uglerod aýak yzlaryny azaltmagyň we akylly oba hojalygynyň ähmiýetine ünsi çekdi. Antalýa Oba Geňeşiniň (ATAK) çäginde ýerine ýetirilen işler bilen Ortaýer deňziniň şäherleriniň arasynda oba hojalygy hyzmatdaşlygyny pugtalandyrmagy maksat edinýän "CityMed AgriNet" taslamasy hem bu işe goşant goşmagy meýilleşdirýär.

Birleşen Milletler Guramasynyň Howanyň üýtgemegi baradaky Çarçuwaly konwensiýasyna taraplaryň konferensiýasy (COP), global klimat syýasaty kesgitlenýän we ýurtlaryň daşky gurşaw maksatlary ara alnyp maslahatlaşylýan iň ýokary derejeli platformalardan biridir. Processerli derejede bu işe gatnaşýan guramalar durnukly ösüş maksatlaryna ýetmegi we halkara ülňülerini sebitleýin oba hojalygy we senagat syýasatlaryna goşmak arkaly howanyň maliýeleşdirilmeginden peýdalanmagy maksat edinýärler.

Netije

Antalýanyň azyk üpjünçiligi howpsuzlygyndaky strategiki ýerleşişi, howanyň üýtgemegine garşy göreşmek diňe bir daşky gurşawy saýlamak däl, eýsem ykdysady zerurlykdyr. Ali Çandyryň aýdanlary oba hojalygynyň önümçiliginiň geljeginiň tebigy baýlyklardan tygşytly peýdalanmak we tehnologiki özgerişler bilen gönüden-göni baglanyşyklydygyny görkezýär.

Duşuşyklaryň sanyna däl-de, hemişelik özgerişlige üstünlik ölçegini görkezmek, ýerli hökümetleriň we hususy pudagyň uzak möhletleýin strategiýalary işläp düzmelidigini görkezýär. Bu çemeleşme, Antalýanyň bäsdeşlige ukyplylygyny saklamak we howanyň üýtgemegi bilen baglanyşykly töwekgelçilikleri azaltmak üçin esasy zerurlykdyr.

Mümkin täsirler

COP31-iň çäginde durmuşa geçiriljek taslamalaryň Antalýadaky öndürijileriň tehniki goldaw we maliýeleşdirilmegine elýeterliligini göz öňünde tutýar. Hususan-da, akylly oba hojalygyna we suw dolandyryşyna goýulýan maýa goýumlary, oba hojalygynyň öndürijiligini ýokarlandyrmak arkaly öndürijileriň halkara bazarlarynda bäsdeşlik ukybyny ýokarlandyrar diýlip garaşylýar.

Ortaýer deňzi şäherleriniň oba hojalygy ulgamy ýaly sebitleýin hyzmatdaşlyk, oba hojalygy baradaky maglumatlary paýlaşmagy çaltlaşdyrmak arkaly howanyň amatly tejribesiniň ýaýramagyna goşant goşar. Bu amal, ekologiýa taýdan arassa önümçilik modellerine geçýän kärhanalar üçin täze maliýeleşdiriş mümkinçiliklerini we bazar artykmaçlyklaryny döredip biler.