Eýrandan ABŞ-nyň täze sanksiýalaryna gödek reaksiýa: "Bu ykdysady terrorçylyk operasiýasy"

Eýran bilen Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň (ABŞ) arasyndaky dartgynlyk, Waşington administrasiýasy tarapyndan kabul edilen täze sanksiýalar kararlary bilen diplomatik ugurda täze bir ugra geçdi. Eýranyň Daşary işler ministrliginiň resmi beýanyna görä, Daşary işler ministri Abbas Arakçi ABŞ-nyň öz ýurduna garşy girizen täze ykdysady sanksiýalaryna gaty berk garşylyk görkezdi. Arakçi bu ädimleri "ykdysady terrorçylyk operasiýasy" hökmünde gönüden-göni kesgitledi we Birleşen Milletler Guramasynda (BMG) giň diplomatik başlangyç döretdi.

Diplomatiýada ýol hereketi: BMG-nyň Baş sekretary Guterrese hat

Eýranyň Daşary işler ministri Abbas Arakçi, BMG-nyň Baş sekretary Antonio Guterrese, BMG Howpsuzlyk Geňeşiniň başlygyna we BMG-nyň ähli agza ýurtlaryna Waşington administrasiýasynyň birtaraplaýyn çäklendirmelerine garşy resmi hat iberdi. Arakçi öz hatynda ABŞ-nyň halkara hukugyny äsgermezlik edýän ädimleriniň dünýä tertibine howp salýandygyny öňe sürdi. ABŞ-nyň ikinji derejeli sanksiýalary we global maliýe ulgamyndan çykarmak howpuny ýarag hökmünde ulanýandygyny mälim eden Arakçi, garaşsyz döwletleriň Eýran bilen kanuny esasda alyp barýan ykdysady we söwda gatnaşyklaryny zor bilen ýatyrmaga synanyşýandyklaryny mälim etdi.

Ministr Arakçi öz hatynda ABŞ-nyň bu eziji syýasatlarynyň Birleşen Milletler Guramasynyň Tertipnamasyndaky iň esasy ýörelgelere ters gelýändigini aýtdy. Eýran ministri, döwletleriň özygtyýarly deňliginiň we öz ykdysady syýasatlaryny erkin kesgitlemek hukugynyň elden alnandygyny belläp, halkara jemgyýetçiliginiň bu ýagdaýa dymmaly däldigini aýtdy. Arakçi birtaraplaýyn sanksiýalaryň diňe bir maksatly ýurda däl, eýsem global söwda erkinligine-de zyýan ýetirýändigini aýtdy.

Hatyň iň täsir galdyryjy nokatlarynyň biri sanksiýalaryň ynsanperwerlik ölçeglerine ünsi çekmekdi. ABŞ-nyň bu sanksiýa mehanizmleri bilen parahat ilaty gönüden-göni nyşana alýandygyny mälim eden Arakçi; Adamyň iýmit, derman, lukmançylyk enjamlary we energiýa ýaly iň esasy zerurlyklaryna elýeterliligiň petiklenendigini aýtdy. Daşary işler ministri bu ýagdaýyň halkara hukugyna laýyklykda "köpçülikleýin jeza" jenaýatyny emele getirýändigini öňe sürüp, BMG we agza döwletleri ABŞ-nyň bu birtaraplaýyn we bikanun sanksiýa howplaryny aç-açan ýazgarmaga çagyrdy. Arakçi, şeýle hem, Eýranyň ABŞ-nyň bu adalatsyz hereketlerinden gelip çykýan ähli maddy we ahlak taýdan öwezini dolmak üçin halkara hukugyndan gelip çykýan ähli hukuklaryny doly derejede ulanjakdygyny aýtdy.