Eýranyň “Göz öňüne getirip bolmajak uçar göterijisi” uruldy: Keşm adasy näme üçin nyşana alynýar?

Gijeki iň soňky habarlara görä, Eýranyň günorta kenarynda ýerleşýän we strategiki ähmiýeti bilen tanalýan Keşm adasy raketa hüjümleriniň nyşanydy. Sourceserli çeşmelerde we Eýranyň habar beriş serişdelerinde aýdylýan maglumatlara görä adada azyndan alty sany raketa bar. Hüjümden soň sebitdäki zyýany bahalandyrmak boýunça okuwlar dowam edýärkä, ölenleriň ýa-da ýaralananlaryň sany barada entek resmi maglumat ýok. Hormuz bogazynyň derwezesi bolan bu möhüm adanyň urmagy sebitdäki harby dartgynlygy täze derejä çykardy.

Hormuz bogazynyň gulpy we Global energiýa koridory

Pars aýlagynyň iň uly adasy Keşm geosyýasy taýdan möhüm nokat hökmünde çykyş edýär. Takmynan 1445 inedördül kilometre barabar adada Benderi şiwesinde gürleýän takmynan 148 müň adam ýaşaýar. Dünýäniň iň köp nebit we tebigy gaz daşaýyş ýollaryndan biri bolan Hormuz bogazynyň girelgesinde ýerleşýän Keşm adasy global energiýa howpsuzlygy üçin möhüm gözegçilik nokady hasaplanýar. Bu strategiki ýer, adany ykdysady we harby meýilnamalaşdyrmagyň merkezinde goýýar.

Eýranyň "Göz öňüne getirip bolmaýan uçar göterijisi" we Asimmetrik söweş

Harby analitikler we goranmak hünärmenleri Keşm adasyny adaty bir ýer bölegi hökmünde däl-de, eýsem Eýranyň sebitdäki "çümüp bilmeýän howa gämisi" hökmünde kesgitleýärler. Bu ada, Eýranyň medaragly Güýçleri tarapyndan, esasanam adaty däl, ýagny "asimmetrik" deňiz operasiýalarynda ulanylýan iň möhüm bazalardan biridir. Al Jazeera kanaly barada teswir beren Liwanyň pensiýa çykan brigada generaly Hasan Cuni, Keşmiň ýer astynda gurlan ullakan "raketa şäherini" kabul edýändigini aýtdy. Cuniniň pikiriçe, bu ýerasty desgalar Eýranyň sebitdäki öňüni alyş we hüjüm ediji harby kuwwatynyň esasy diregi bolup durýar.

Erkin söwda zolagy we tebigy miras

Keşm adasy diňe bir harby berkitme meýdany däl, ykdysady we geografiki baýlygy bilen hem tapawutlanýar. Ada, 1989-njy ýyldan bäri erkin söwda we senagat zonasynyň ýagdaýy sebäpli Eýranyň ykdysadyýeti üçin möhüm daşary söwda derwezesi bolup hyzmat edýär. Bularyň hemmesinden başga-da, tebigy täsinlik bolan Keşm, labyrint ýaly duzly gowaklary we mangrove tokaýlary bilen hem tanalýar. Harby gala we tebigy jennet bolan bu möhüm adada edilen soňky hüjüm sebitdäki näzik deňagramlylygy çuňňur sarsdyryp biler.