Fidan: Hormuz bogazynyň geçişi global howpsuzlyk üçin möhümdir

Daşary işler ministri Hakan Fidan Russiýanyň Daşary işler ministri Sergeý Lawrow bilen Moskwada duşuşygyndan soň möhüm çykyş etdi. Fidan, ABŞ bilen Eýran arasyndaky şertnamanyň sebitdäki konflikt gurşawyny bozmak üçin möhüm ädimdigini aýtdy. Bu şertnamanyň hemişelik diplomatik esaslara öwrüljekdigine umyt bildirip, Fidan, prezidentiň bu ädimiň gurluş arhitekturasyny döredjekdigine umyt edýändigini aýtdy. Parahatçylyk prosesine we Ysraýyl tarapyndan bolup biläýjek bidüzgünçiliklere zyýan ýetirip biljek ritorikanyň öňüni almalydygyny aýtdy.

Diplomatik tagallalaryň ähmiýeti

Fidan ABŞ-nyň we Eýranyň ýolbaşçylarynyň görkezýän syýasy erkiniň bu işde möhüm rol oýnandygyny aýtdy. Şeýle hem, Pakistan -yň araçylyk tagallalaryna ýokary baha berýändigini we diplomatik başlangyçlar üçin Katar we Saud Arabystany goldawyny kanagatlanýandygyny aýtdy. Fidan, Hormuz bogazyny uruşdan öňki ýaly howpsuz we erkin geçmek üçin açyk saklamagyň sebitdäki durnuklylyk we global energiýa howpsuzlygy üçin möhüm ähmiýete eýedigini aýtdy.

Global söwda we energiýa howpsuzlygy

Hormuz bogazynyň dünýä energiýa bazarlarynda we halkara söwdasynda möhüm rol oýnaýandygyny aýtdy. Fidan Bosforyň howpsuzlygyny üpjün etmegiň sebitleýin we global deňagramlylyk üçin zerurdygyny aýtdy. Bu geçelgäni açyk saklamak energiýa üpjünçiligi howpsuzlygy üçin hem möhümdir.

Türkiýanyň parahatçylyk perspektiwasy

Fidan Türkiye şertnamanyň has giň sebit parahatçylyk perspektiwasyna gapy açmagyny isleýändigini aýtdy. Türkiye bu işde işjeň rol oýnamagyny dowam etdirjekdigini aýtdy we diplomatiýa ygrarlydygyny tassyklady. Geljekdäki diplomatik tagallalaryň sebitdäki parahatçylyga we durnuklylyga goşant goşjakdygyna umyt edilýär.

Sözümiň ahyrynda Fidanyň aýdanlary sebitdäki parahatçylyk we howpsuzlyk üçin diplomatik tagallalaryň ähmiýetini ýene bir gezek açýar. Geljekde bu prosesiň dowamly parahatçylyga öwrülmegi üçin ädimler ädilmegi möhümdir.