Germaniýanyň kansleri Fridrih Merz: Şertsiz transatlantik dostluk döwri gutardy

Germaniýanyň premýer-ministri we Hristian Demokratik Bileleşigi Partiýasynyň (CDU) başlygy Fridrih Merz paýtagt Berlinde geçirilen möhüm saýlaw çäresinde global deňagramlylygy sarsdyrjak beýanatlar berdi. Berliniň Döwlet mejlisinde geçiriljek saýlawlarda CDU-nyň premýer-ministrlige dalaşgäri Stefan Ewers bilen münbere çykan Merz, Germaniýa-ABŞ gatnaşyklarynyň geljeginden başlap, ýurduň täze ykdysady we sosial ýol kartasyna çenli köp sanly möhüm meselä ünsi çekdi. Merz, Europeewropanyň başdan geçirýän düýpli üýtgeşmelerine ünsi çekip, "öwrülişik nokatlary" hökmünde kesgitlenen taryhy wakalaryň indi teoriýa däldigini, anyk hakykata öwrülendigini aýtdy.

Transatlantik gatnaşyklarda täze döwür: "Şertsiz dostluk gutardy"

Premýer-ministr Merz Germaniýa bilen ABŞ-nyň arasyndaky taryhy gatnaşyklar barada durup geçip, ABŞ-nyň öňki prezidentleri Jon F. Kennedi we Ronald Reýganyň geçmişde Berline eden taryhy saparlaryny ýatlatdy. Şeýle-de bolsa, Merz bu yssy we kynçylyksyz döwrüň indi yzymyzda durandygyny aňladyp: "Bu döwür, şertsiz transatlantik dostluk döwri, belki, uzak wagtlap biziň arkamyzda" -diýdi. Transatlantik bileleşige syýasy çemeleşmeleriň we garaýyşlaryň düýpgöter üýtgändigini aýdyp, Merz bu täze birleşmäniň Europeewropany has köp jogapkärçilik çekmelidigini öňe sürdi.

Germaniýanyň köne ykdysady modeli düýbünden ýykyldy

Germaniýanyň onlarça ýyl bäri gülläp ösmegi üçin berlen sütünleriň indi güýjüniň ýokdugyny aýdyp, Merz ýurduň köne işewürlik modelini aç-açan tankytlady. Geçmişde Germaniýanyň ykdysadyýeti; Merz Hytaýdan arzan import edilýän önümlere, Russiýadan getirilýän elýeterli nebit we tebigy gaza we ABŞ tarapyndan üpjün edilýän harby howpsuzlyk zonasyna bil baglaýandygyny ýatladyp, bu rahatlyk zonasynyň doly ýapylandygyny aýtdy. Merz: "Bu döwür, ýagny 'Germaniýa Federal Respublikasy' işewürlik modeli gutardy we indi gaýdyp gelmez" -diýdi.

Immigrasiýa syýasatynda düýpgöter üýtgeşiklik we işçi güýjüne gönükdirilen integrasiýa

Içerki syýasat we jemgyýetçilik gurluşy bilen baglanyşykly möhüm habarlar beren premýer-ministr Fridrih Merz migrasiýa dolandyryşynda kesgitlän ädimleriniň netije berip başlandygyny aýtdy. Özgertmeleriň netijesinde 2024-nji ýyldaky maglumatlar bilen deňeşdirilende tertipsiz migrasiýa derejesiniň 60 göterimden gowrak azalandygyny mälim etdi. Germaniýanyň taryhy taýdan immigrasiýa ýurdy bolandygyny we bu şahsyýetini gorap saklajakdygyny mälim eden Merz, bu ýerdäki esasy maksadyň immigrantlary sosial üpjünçilik ulgamyna ýüklemek däl-de, gönüden-göni zähmet bazaryna goşmakdygyny aýtdy.

Ençeme ýyl bäri Germaniýada ýaşaýan we önümçilige goşant goşan immigrantlaryň bu ýurt üçin möhüm ähmiýete eýedigine ünsi çeken Merz, "Ne hassahana, ne garrylar öýi, ne gurluşyk meýdançasy, ne restoran, ne-de myhmanhana ... Bu ýerde onlarça ýyl işlän immigrantlar bolmadyk bolsa, bu ýerde işlemezdi" -diýdi. ýurtda hiç haçan ýol berilmez, antisemitizme garşy göreşde gyzyl çyzyklar bar we sosial düzgünleri we kanunlary berjaý etmeýänleriň ýurtda galyp bilmejekdigini, degişli hökümetler bilen diplomatik gatnaşyklaryň bu adamlary deportasiýa etmek kararyna gelendigini aýtdy.