Halkara telefon ulanyjylary üçin erbet habar: Wagtyň ýapylmagy ýakynlaşýar! Ine, 16 aýlyk üznüksiz ulanyş formulasy we täze IMEI tölegi

Türkiye, ýokary salgyt stawkalary sebäpli daşary ýurtlardan telefon getirmegi makul bilýän millionlarça ulanyjy üçin möhüm döwre gadam basdy. Kanuny çäklere ýakynlaşýan hasaba alynmadyk enjamlar, islän wagtyňyz tora girmek howpy abanýar. Daşary ýurt enjamlarynyň ulanylyş möhleti bir senenama ýyly üçin (2026-njy ýylyň 1-nji ýanwaryndan 2026-njy ýylyň 31-nji dekabry aralygynda) Türkiýäniň çäginde kanuny taýdan çäklendirilendir.

8 aýlyk hukuk döwri halkara telefonlar üçin nähili işleýär?

Daşary ýurtlarda has arzan bahadan we salgyt tölemezden (salgyt yzyna gaýtarylmak) artykmaçlygy bilen satyn alnan smartfonlar Türkiýede üznüksiz ulanylyp bilinmez. Häzirki kanunlara laýyklykda, import edilýän enjam Türkiye gireninden soň ýekeje SIM karta ýeri bilen iň köp 4 aý tora birikdirilip bilner. Şeýle-de bolsa, enjamda goşa SIM karta ýeri ýa-da e-SIM goldawy bar bolsa, bu möhlet 8 aýa çenli uzaldylyp bilner. Fiziki SIM karta ilkinji 4 aýda ulanylsa-da, galan 4 aýyň dowamynda e-SIM ýa-da beýleki fiziki SIM ýeri işjeňleşdirmek arkaly aragatnaşyk dowam etdirilip bilner.

16 aýyň dowamynda üznüksiz ulanylmagyny üpjün edýän akylly formula

Daşary ýurt enjamlary ulanyjylarynyň iň köp ulanýan usullaryndan biri, senenama ýyly geçirimlerini ulanyp, ulanyş möhletini 16 aýa çenli uzaltmakdyr. Bu ulgamyň işleýşi, telefona iberilen kanuny duýduryş habarynyň (SMS) senesi bilen gönüden-göni baglanyşyklydyr. Ilkinji SIM ýeri gurlandan soň alnan SMS-den soň başlaýan 4 aýlyk döwür gutarandan soň, telefon beýleki SIM ýeri ýa-da e-SIM-e geçýär we ýene 4 aý ulanylýar.

Mysal üçin, enjamyny 1-nji maýda ulanyp başlaýan adam, 2026-njy ýylyň 31-nji awgustynda ilkinji 4 aýlyk möhletini tamamlaýar. 1-nji sentýabrdan başlap e-SIM ýa-da ikinji SIM karta geçende, ikinji 4 aýlyk hukuk hem 31-nji dekabra çenli ulanylýar. Täze senenama ýyly 1-nji ýanwarda başlansoň, ulanyjylara ýene 8 aý möhlet berilýär. Şeýlelik bilen, 1-nji ýanwardan 31-nji awgust aralygynda enjam ýene 8 aýlap galyp biler we jemi 16 aý üznüksiz ulanylyp bilner. Bu döwrüň ahyrynda enjamlar daşary ýurtlarda ikinji el hökmünde satylýar, ätiýaçlyk şaýlary hökmünde taşlanýar ýa-da kanuny hasaba alyş tölegini töläp hemişelik edilýär.

Android we iOS enjamlarynda IMEI amallary we 2026 äpet hasap-faktura

Daşary ýurt telefon bazarynda, Android operasiýa ulgamy bolan enjamlar bilen iOS bilen iPhonlaryň arasynda uly operasiýa ulgamynyň tapawudy bar. Bazardaky köne ýa-da döwük enjamlaryň IMEI belgilerini bikanun usullar bilen Android telefonlaryna göçürip bolýar. Telefon operatorlary tarapyndan ortaça 1000 - 2000 lira töweregi töleg bilen amala aşyrylýan bu amalyň netijesinde, Android enjamlary ýapylmak howpy bolmazdan ulanylyp bilner. Şeýle-de bolsa, gorag diwary sebäpli IOS operasiýa ulgamy bolan iPhone modellerinde IMEI göçürmegiň bu görnüşi amala aşyrylyp bilinmez.

Beýleki tarapdan, täze senenama ýylyna geçiş döwründe gara sanawa girizilen we wagtlaýyn öçürilen enjamlar üçin 5 gün gerek bolup biler. Bu amalda ulanyjylara pida bolmazlygy üçin ätiýaçlyk telefon bolmagy maslahat berilýär. Enjamlaryny Türkiýede doly kanuny taýdan hasaba almak isleýänler ep-esli pul tölemeli bolýarlar. 2026-njy ýyldan başlap IMEI hasaba alyş tölegi 54 müň 258 lira. Bu ýokary töleg, daşary ýurtlarda telefon ulanmagyň özüne çekijiligini sorag astyna alýar.