Hatay Asi derýasynda görlen sowutly balyk

Hataýyň Antakýa etrabynyň Tanyşma etrabynyň çäginden geçýän Asi derýasynda balyk tutýan Bedrettin O., sebitde öň görlüp-eşidilmedik gaplaň nagşy, pyrryldakly we gaty gurluşy bolan balyk görnüşine duş geldi. 20 ýyl töweregi wagt bäri güýmenje hökmünde balyk tutýan O. balykçylyk liniýasynda tutulan jandary gözden geçirdi we görnüşleriň sowutlydygyny anyklady.

oredaragly pyçak sebitde nädip tapyldy?

Bedrettin O. we dosty Mustafa U. Asi derýasynda balyk tutýarka tutan balyklarynyň üýtgeşik görnüşine geň galdylar. O. 20 ýyllyk balykçylyk tejribesinde ilkinji gezek şeýle görnüşe duş gelendigini aýtdy we balyklaryň bedeniniň gaty gatydygyny we aýlawly örtükler bilen örtülendigini aýtdy. Mustafa U. balygy ilkinji gezek görenlerinde, zäherli bolup biljekdiginden gorkup, oňa degmekden gorkýandyklaryny, emma internetdäki gözlegleriniň netijesinde görnüşleriň sowutly hüjümdigini öwrendiklerini aýtdy.

Çozmaýan görnüşleriň derýa gelmegine nähili baha berilýär?

Asi derýasynda tutulan bir uly we 5-6 ýetginjek sowutly hüjümiň sebite nädip ýetendigi barada takyk maglumat ýok. Raýatlaryň arasynda sorag edilýän balyklaryň öý akwariumlaryndan derýa goýberilen bolmagy mümkin. Balykçylar, basybalyjy görnüşdigi aýdylýan balygyň iýilmeli däldigini mälim etdiler we jandary ýakyn görmek isleýänler üçin biraz saklandyklaryny bellediler.

Bedrettin O. we Mustafa U., 2026-njy ýylyň 7-nji noýabrynda Hataýyň Antakýa etrabynyň Asi derýasynda aw awlaýarkalar, sebitde öň görmedik sowutly görnüşlere duş geldiler. Ajy we gaty gurluşy bilen ünsi özüne çekýän balyk, akwarium gurşawyndan derýa goýberilen bolmagy mümkin.

Tebigy ýaşaýyş ýerleriniň daşynda görünýän ekzotik ýa-da invaziv görnüşleriň ýerli ekosistemalara edýän täsirine gözegçilik etmek möhümdir. Raýatlara ekologiki deňagramlylygy goramak üçin tebigatda duş gelýän keseki görnüşleri degişli oba hojalygy we tokaý müdirliklerine habar bermek maslahat berilýär.

Netije

Asi derýasyndaky bu waka akwarium ýaly ýapyk şertlerde iýmitlenýän ekzotik görnüşleri ýerli suw durmuşyna howp abandyrýar. Çozýan görnüşleriň tebigata gözegçiliksiz goýberilmegi sebitdäki ýerli balyk ilatynyň deňagramlylygyny bozup biljek ýagdaýdyr.

Raýatlaryň iýmitlenýän janly-jandarlaryň görnüşleri we tebigata goýberilse daşky gurşawa ýetirýän täsiri barada has aňly hereket etmelidigine düşünilýär. Bilmän edilen şeýle çäreler derýanyň ekosistemasynda hemişelik we öňünden aýdyp bolmajak üýtgeşmelere sebäp bolup biler.

Mümkin täsirler

Asi derýasy ýaly ýapyk howdanlarda sowutly pyçak ýaly invaziv görnüşleriň köpelmegi, karp we tüýdük ýaly ýerli balyk görnüşleriniň sebitdäki iýmit baýlyklaryny paýlaşmagyna sebäp bolup biler. Bu, biodürlülige ýaramaz täsir edip, ýerli görnüşleriň sanynyň azalmagyna sebäp bolup biler.

Mundan başga-da, bu görnüşleriň süýümli we gaty gurluşy sebitdäki beýleki jandarlara ýa-da balykçylyk işleri wagtynda adamlara şikes ýetmek howpuny döredip biler. Çozýan görnüşleriň ýaýramagynyň tizligi ýerli häkimiýetlerden ýakyn döwürde ekologiki gözegçilik etabyny başlamagyny talap edip biler.