Hormuz bogazynda gyzgyn sagat: Eýran 6 gäminiň geçmegini petikledi!

Global energiýa ibermegiň iň möhüm nokatlaryndan biri bolan Hormuz bogazy täze harby we syýasy dartgynlyga şaýat boldy. Şahsyýeti aýan edilmedik bir ýokary derejeli işgär Eýranyň döwlet telewideniýesine ýüzlenip, gije bogazdan geçmäge synanyşýan 6 gäminiň Eýran güýçleri tarapyndan saklanandygyny habar berdi. Sebitdäki howpsuzlyk deňagramlylygyny sarsdyran bu ädim halkara deňiz jemgyýetinde uly täsir galdyrdy.

"Bikanun we howply ýol" aýyplama

Eýranyň resmisi tarapyndan berlen maglumata görä, sorag edilýän 6 gämi ähli nawigasiýa we yzarlaýyş ulgamlaryny öçürip radarlardan gaçmaga synanyşdy. Gämileriň Hormuz bogazynyň günortasynda ýerleşýän halkara deňiz hukugy nukdaýnazaryndan "bikanun we howply" diýlip häsiýetlendirilen ugurdan peýdalanandygy mälim edildi. Eýran tarapy, bu howply hereketiň aňyrsynda ABŞ goşunynyň göni prowokasiýasynyň bardygyny öňe sürdi. Beýanatda Waşingtonyň sebitdäki prowokatiw başlangyçlarynyň başa barmandygy nygtaldy.

Geçiş synanyşygy heläkçilik we şowsuzlyk bilen gutardy

Gijäniň garaňkylygynda geçirilen bu töwekgelçilikli amalyň bahasy gaty agyrdy. Gatnaşmak wagtynda 6 gäminiň birinde heläkçilik bolup, zeper ýetendigi habar berildi. Marşrutyny üýtgetmeli beýleki 5 gämi Pars aýlagyna gaýdyp barmalydy. Bu waka Pars aýlagynda we Hormuz bogazynda harby hereketiň näderejede duýgurdygyny ýene bir gezek açdy.

Sebitdäki dartgynlygyň we energiýa howpsuzlygynyň fon

Dünýädäki nebit iberilişiniň takmynan bäşden bir böleginden geçýän Hormuz bogazy, ençeme ýyl bäri Eýran bilen Günbatar güýçleriniň arasynda güýç göreşi hökmünde tapawutlanýar. Hünärmenler ulgamlary bilen gämileriň nawigasiýasynyň açyk deňiz howpsuzlygyna düýpli howp salýandygyny mälim etseler-de, Eýranyň şeýle geçelgelere garşy harby hüşgärligini iň ýokary derejede saklaýandygy mälimdir. Iň soňky petiklemek synanyşygy sebitdäki deňiz howpsuzlygy jedellerini güýçlendirdi.