Iýul aýynda türk ykdysadyýeti: Möhüm seneler we garaşmalar

Iýul aýynda türk ykdysadyýeti üçin güýçli maglumatlar akymyna şaýat bolar. Aýyň başynda yglan ediljek inflýasiýa maglumatlary we Türkiýe Respublikasynyň Merkezi Banky (CBRT) tarapyndan 23-nji iýulda geçiriljek Pul syýasaty komitetiniň ýygnagy ykdysady garaşyşlaryň esasy merkezini emele getirýär. Mundan başga-da, Söwda ministri Ömer Bolat tarapyndan 3-nji iýul a çenli yglan ediljek daşary söwda maglumatlary berk gözegçilikde saklanar. Bu söz, ýylyň birinji ýarymynyň ykdysady görkezijilerine baha bermekde möhüm ähmiýete eýe. Geçen ýylyň maý aýynda eksportda 9,3 göterim pese gaçdy we eksport görkezijisi 22,5 milliard dollar diýlip hasaba alyndy.

Şol gün Türk statistika instituty (TUIK) iýun aýy üçin inflýasiýa maglumatlary yglan eder. Bu maglumatlar, döwlet işgärleriniň aýlyklarynda görkeziljek inflýasiýa tapawudyny kesgitlär. Maý aýynda sarp edijileriň bahasynyň görkezijisi 1,71 göterim, içerki önüm öndürijileriň bahasynyň görkezijisi 2,75 göterim ýokarlandy. Aprel aýynda senagat önümçiligi aýda 3,7 göterim, ýyllyk 6 göterim ýokarlandy. Bu maglumatlar senagat pudagynda bolup geçen wakalary ýüze çykarar.

13-nji iýulda CBRT maý aýynyň töleg balansyny çap eder. Aprel aýynda häzirki hasapda 5 milliard 695 million dollar defisit bardy. Şeýle-de bolsa, häzirki hasap hasabynda altyn we energiýany hasaba almazdan 319 million dollar artykmaçlyk hasaba alyndy.

Birinji ýarym öndürijilik we ykdysady statistika

16-njy iýulda TURKSTAT hyzmat we gurluşyk önümçilik görkezijilerini we oba hojalygynyň önümleriniň öndürijileriniň baha indeksini yglan eder. Şol gün Gazna we Maliýe ministrligi iýun aýynyň býudjetini durmuşa geçirmegiň netijelerini yglan eder. Türkiýanyň merkezi hökümet býudjetinde maý aýynda 298,2 milliard lira defisit bardy.

17-nji iýulda TÜİK maý aýyna tölegli iş statistikasyny, ýaşaýyş jaý we iş ýerleriniň satuwy we iýun aýy üçin awtoulag serişdeleri baradaky maglumatlary yglan eder. Bu jümleler bazaryň birinji ýarymynda umumy görkezijisini açar.

Syýahatçylyk girdejileri we ynam indeksi: Ykdysady pursaty kesgitleýjiler

22-nji iýulda TURKSTAT birinji çärýekde öý içerki syýahatçylyk maglumatlary çap eder. Türkiýanyň syýahatçylyk girdejisi ýylyň birinji çärýeginde 4,2 göterim ýokarlap, 9 milliard 896 million 456 müň dollara ýetdi.

Iýul aýynda sarp edijileriň ynam görkezijisi 23-nji iýulda yglan ediler. Bu görkeziji iýun aýynda 87,9 hökmünde kesgitlenildi. Bu maglumatlar işsizligiň derejesine we iş üpjünçiligi bazaryndaky ösüşlere gözegçilik etmekde möhüm rol oýnaýar. Geňeşiň awgust aýynda ýygnanyşmazlygy bu ýygnagyň ähmiýetini hasam artdyrýar. Iýun aýynda geçirilen ýygnakda göterim derejesi 37 göterim derejesinde saklandy. Geňeş inflýasiýa tendensiýalarynyň üýtgemelerini göz öňünde tutup täze karara geler diýlip garaşylýar.

Halkara wakalar we ykdysady täsirler

Türkiýe ýylyň ikinji ýarymynda köp sanly halkara çäresini geçirer. Bu wakalara NATO sammiti, Birleşen Milletler Guramasynyň Howanyň üýtgemegi konferensiýasy we Halkara kosmonawtik kongresi ýaly möhüm ýygnaklar girýär. Bu wakalaryň Türkiýanyň ykdysady gün tertibine täsir etmegine garaşylýar.

Öňümizdäki döwürde bu güýçli maglumat senenamasynyň we halkara wakalaryň Türkiýe ykdysadyýetine edýän täsiri ýakyndan gözegçilik ediler. Ykdysady görkezijileriň üýtgemegi bazaryň garaşyşlaryny emele getirer we karar bermek işlerine täsir eder.