Aragatnaşyk, nawigasiýa we gözegçilik ulgamlaryndaky päsgelçilik ölçegleri baradaky täze düzgün çap edildi

Raýat awiasiýasynyň Baş müdirligi tarapyndan taýýarlanan Aragatnaşyk, Nawigasiýa we Gözegçilik Ulgamlarynyň päsgelçilik ölçegleri (SHY-CNS / OBSTACLE) Düzgünnamasy 2026-njy ýylyň 5-nji noýabrynda resmi gazetde çap edilip güýje girdi. Raýat aragatnaşygynyň, nawigasiýa we gözegçilik (CNS) ulgamlarynyň howpsuzlygyny üpjün etmek üçin möhüm ähmiýete eýe bolan ähli raýat aragatnaşygy, nawigasiýa we gözegçilik ulgamlarynyň gurluşyk kriteriýalaryny kesgitleýän düzgün. uçar.

Düzgünnama, howa menziliniň töweregindäki gurluşyklaryň, ýel elektrik stansiýalarynyň we beýleki beýik binalaryň CNS ulgamlaryna ýaramaz täsirini azaltmak üçin iki basgançakly baha beriş işini girizýär. Dalaşgärler deslapky gözegçilik (Faza-1) we zerur bolan ýagdaýynda geografiki esasly sanly maglumat platformasy arkaly bilermenleriň täsirini seljermek (Faza-2) amallaryny alyp, rugsat almaly bolýarlar. Degişli guramalara howa nawigasiýasynyň howpsuzlygyny üpjün etmek üçin bu ulgamlaryň koordinatlaryny we päsgelçilik maglumatlaryny täzeläp durmak tabşyrylýar.

Näme üýtgedi?

• CNS ulgamlarynyň töweregindäki gurluşyklarda radio ýygylyk signallaryny görkezýän metal we ýokary şöhlelendiriji materiallaryň ulanylmagy çäklidir.
• Gurluşa baha bermek; Iki basgançaga bölündi: umumy giriş barlagy we bilermenleriň täsiriniň derňewi.
• Aralyk esasly gorag meýdançalary we ýel elektrik stansiýalary, radar we nawigasiýa enjamlary üçin tehniki çäklendirmeler täzeden kesgitlenildi.
• Wagtlaýyn päsgelçilikler (kran, skaf we ş.m.) üçin deslapky duýduryş we rugsat borçnamasy girizildi.
• Bar bolan ýel elektrik stansiýalaryna maglumatlary degişli CNS hyzmat üpjün edijisine geçirmek üçin iki ýyllyk uýgunlaşma döwri berildi.

Kime degişlidir?

Bu düzgün; Bu howa menziliniň operatorlaryna, ýel elektrik stansiýalaryny (RES) döretmegi ýa-da işlemegi meýilleşdirýän maýadarlara, aragatnaşyk we gözegçilik ulgamlarynyň, howa hereketiniň howpsuzlygy elektron işgärleriniň (ATSEP) we degişli tehniki hyzmat üpjün edijileriň töwereginde gurluşyk işlerini alyp barýan guramalara we guramalara gönüden-göni degişlidir.

täsirlilik

Bu Düzgünnama 2026-njy ýylyň 5-nji noýabrynda neşir edilmegi bilen güýje girdi.

Netije

Täze düzgün, awiasiýa howpsuzlygynyň tehnologiki infrastrukturasyny goramak üçin gurluşyk işlerinde has berk we aç-açan dolandyryş mehanizminiň döredilendigini görkezýär. Uly göwrümli maýa goýumlaryny, esasanam ýel energiýasyny, howa nawigasiýa ulgamlarynyň işine päsgel bermeýän görnüşde meýilleşdirmek, awiasiýa howpsuzlygy bilen energiýa maýa goýumlarynyň arasyndaky deňagramlylygy saklamak üçin esasy zerurlyga öwrüldi.

Düzgünnama we iki basgançakly derňew prosesi bilen girizilen sanly platforma borçnamasy, býurokratik prosesleriň tehniki maglumatlara esaslanyp çaltlaşdyrylmagyny we töwekgelçilikleriň öňünden ýüze çykarylmagyny üpjün eder. Signalyň hiline täsir edip biljek gurluşyk materiallaryndan gaça durmak düzgüni häzirki zaman awiasiýa ülňüleriniň berjaý edilmeginiň talaby hökmünde tapawutlanýar.

Mümkin täsirler

Howa menziliniň golaýynda ýa-da nawigasiýa stansiýalarynyň täsirinde meýilleşdirilýän gurluşyk taslamalarynda tehniki gözden geçirişleriň uzaldylmagyna ýa-da goşmaça binagärlik çäreleriniň talap edilmegine garaşylýar. Esasanam ýel turbinaly taslamalarda, maýadarlar radar we nawigasiýa enjamlarynyň aralygy sebäpli has giňişleýin täsir analizlerine eýe bolmaly bolarlar.

Bu çäklendirmeler awiasiýa howpsuzlygyny ýokarlandyrar we signalyň zaýalanmagy sebäpli uçuşlaryň ýatyrylmagyny ýa-da iş kesilmegini azaldar. Mundan başga-da, bar bolan RES operatorlarynyň maglumatlaryny iki ýylyň içinde täzelemek borjy, Türkiýäniň awiasiýa maglumatlarynyň sanawyny has ygtybarly edip biler.