JPMorgan-dan Türkiye üçin möhüm göterim derejesiniň derňewi: Gözleriň hemmesi 10-njy sentýabr kararyna öwrülýär

Geosyýasy dartgynlyklar we ykdysady üýtgemeler dünýä bazarlarynda dowam edýärkä, Türkiýe Respublikasynyň Merkezi Bankynyň (CBRT) sentýabr aýynda kabul etjek göterim mukdaryna ähli gözler seredýär. ABŞ bilen Eýranyň arasyndaky dartgynlyk dünýä bazarlaryna, walýuta hümmetlerine we gymmat bahaly metallara basyş etmegini dowam etdirýärkä, merkezi banklar şoňa laýyklykda strategiýalaryny täzeleýärler. Bu etapda dünýäniň öňdebaryjy maliýe guramalarynyň biri bolan JPMorgan, türk ykdysadyýeti barada ajaýyp hasabat çap etdi. Bank, Türkiýedäki inflýasiýa ýolunyň CBRT üçin göterim mukdaryny peseltmek üçin zerur ýer berýändigini görkezdi.

CBRT-iň inflýasiýa çaklamalary we 10-njy sentýabr MPC garaşmalary

10-njy sentýabrda Türkiýedäki pul syýasatynyň ugruny kesgitlän Pul syýasaty komitetiniň (PPK) ýygnagyndan öň Merkezi bankyň başlygy Fatih Karahanyň soňky inflýasiýa hasabatynda eden çykyşlary möhüm bolmagynda galýar. Karahan, dizel, tebigy gaz we energiýa däl haryt bahalaryndaky ösüşler sebäpli 2 bal ýokarlanmak bilen 2026-njy ýylyň ahyrynda inflýasiýa çaklamasyny 28 göterime çenli peseldendiklerini habar berdi. Merkezi Bankyň çaklamalaryna görä, inflýasiýanyň 2027-nji ýylyň ahyryna çenli 15 göterime, 2028-nji ýylyň ahyryna çenli 9 göterime çenli peselmegine we orta möhletde 5 göterim derejesinde durnuklaşmagyna garaşylýar. Bu möhüm çaklamalardan soň, bazarlar JPMorgan-yň sentýabr aýyndaky göterim derejesini peseltmek baradaky çaklamasyna ünsi jemlediler.

Sentýabr aýy üçin JPMorgan-dan göterim derejesini peseltmek signaly

JPMorgan analitikleri tarapyndan taýýarlanan gündelik maýa goýujy belliginde, Türkiýedäki dezinflýasiýa prosesiniň we makroykdysady görkezijileriň sentýabr aýyndan başlap göterim derejesini peseltmek siklini başlamaga mümkinçilik döredýändigi nygtaldy. Iýul aýyndaky inflýasiýa maglumatlary garaşylýandan has pes, inflýasiýanyň tizliginiň ýitmegi we häzirki hasap balansynyň ep-esli gowulaşmagy bu çeýeligiň iň möhüm sebäpleri hökmünde görkezildi. Analitikler häzirki walýuta hümmeti syýasatynda düýpgöter üýtgeşmeler bolmazdan bu ädimleriň edilip bilinjekdigini öňe sürýärler. Mundan başga-da, bank türk lirasynda (TRY) uzak wezipelerini saklandyklaryny we liranyň ykdysady dolandyryşyň dezinflýasiýa maksatnamasynyň çäginde hakyky bahalandyryş tendensiýasyny dowam etdirmegine garaşýandyklaryny mälim etdi.

Türk Lira üçin hakyky synag noýabr aýynda başlaýar

Hasabatda türk lirasynyň geljekdäki ugry barada möhüm duýduryşlar hem bar. JPMorgan hünärmenleriniň pikiriçe, TL üçin hakyky kynçylyk göterim derejesiniň peselmegi başlanda ýüze çykar. Häzirki hasap balansyndaky oňyn möwsümleýin täsirleriň noýabr aýynda tersine boljakdygyny ýatladyp, bank bu döwürde içerki maýadarlaryň özüni alyp barşynyň gaty möhüm boljakdygyny aýtdy. TMB-nyň içerki goýumçylary türk lira ýataklarynda galmagyna itergi berjek berk pul syýasaty pozisiýasyny saklamagy zerur bolup biljekdigi nygtaldy. JPMorgan ýokary daşary ýurt pozisiýasynyň ýalňyşlyk derejesini ep-esli çäklendirendigini duýdurdy, hemme zada garamazdan, häzirki döwürde türk lirasynda uzak orny eýeleýändiklerine begenýändigini aýtdy.