Konstitusiýa kazyýetiniň Kommunistik partiýanyň 2021-nji ýyldaky soňky hasaby bilen baglanyşykly Gaznany jogapkärçilige çekmek karary

2026-njy ýylyň 26-njy martynda kabul edilen karar bilen, Konstitusiýa kazyýeti Kommunistik partiýanyň 2021-nji ýyldaky soňky hasaplaryna göz aýlamagy tamamlady. Kazyýet resminamasyz mukdarda sanksiýalary girizmek kararyna geldi, sebäbi tarap girdeji we çykdajy resminamalaryny Hasap kazyýetine kanuny möhletde tabşyrmady.

Syýasy partiýalaryň maliýe barlagy Konstitusiýa kazyýeti tarapyndan 2820 belgili Syýasy partiýa kanunynyň çäginde amala aşyrylýar. Taraplar ýyllyk jemleýji hasaplaryny we bu hasaplaryň esasyny düzýän kitaplary we resminamalary Hasap kazyýetiniň üsti bilen kazyýete tabşyrmaly. Synag döwründe resminamalary tabşyrmazlyk ýa-da doly tabşyrmazlyk, degişli kanun maddalaryna laýyklykda jogapkärlere garşy maliýe sanksiýalaryny we kazyýet işini açar.

Konstitusiýa kazyýeti partiýa 2023-nji ýylyň 9-njy martynda başlanan ilkinji gözden geçiriş döwründe resminamalaryny tabşyrmak üçin 30 gün berdi, ýöne ähli habarnamalara garamazdan resminamalar berilmedi. Bu ýagdaý, 2820 belgili kanunyň

degişli maddalaryna laýyklykda derňew işine päsgelçilik hökmünde garaldy

Näme üýtgedi?

• 2021-nji ýyldaky soňky hasabynda görkezilen 47,476.44 TL girdeji we 47,476.44 TL çykdajylaryny öz içine alýan Kommunistik partiýanyň emlägi, gaznanyň girdejisi hökmünde hasaba alyndy.
• Partiýa işgärlerine Ankara Baş prokuraturasyna resminamalaryň berilmändigi we derňewiň ýokdugy sebäpli kazyýet işi gozgaldy. Gaznanyň girdejisi hökmünde hasaba alnanlardan başga beýleki zatlaryň kanuna we şoňa meňzeşdigi kabul edildi.

Kime degişlidir?

Bu karar Kommunistik partiýanyň ýolbaşçylaryna, partiýanyň ýuridiki şahslaryna we maliýe meselelerine jogapkär işgärlere gönüden-göni degişlidir. Mundan başga-da, syýasy partiýalaryň maliýe aç-açanlyk borçnamalary nukdaýnazaryndan ähli syýasy guramalar üçin görelde bolup hyzmat edýär.

täsirlilik

Bu karar Konstitusiýa kazyýeti tarapyndan 2026-njy ýylyň 26-njy martynda biragyzdan kabul edildi.

Netije

Konstitusiýa kazyýetiniň bu karary, aç-açanlyk we jogapkärçilik ýörelgeleriniň syýasy partiýalaryň maliýe barlag işlerinde barlyşyksyz ulanylýandygyny görkezýär. Resminamasyz girdejileriň we çykdajylaryň ähli görnüşleriniň kanunçylyga laýyklykda Gazna tabşyrylmagy taraplaryň maliýe düzgün-nyzamyny berjaý etmegiň hökmanydygyny görkezýär.

Mundan başga-da, konstitusiýa kazyýetiniň gözegçilik edarasynyň kanuny agramyny belläp, diňe bir maliýe sanksiýalary däl, eýsem partiýa işgärlerine garşy jenaýat işi hem alnyp barylýar.

Mümkin täsirler

Karardan soň, Kommunistik partiýanyň maliýe gurluşynyň gysylmagyna garaşylýar. Gazna girdejisi hökmünde hasaba alnan mukdar, partiýanyň häzirki pul akymyna we geljekdäki işlerine täsir edip biler.

Beýleki syýasy partiýalar üçin bu karar, maliýe resminamalaryny tertipli saklamagyň we Hasap kazyýeti bilen barlag işlerinde hyzmatdaşlygyň möhümdigini ýada salýan duýduryş bolup biler. Şuňa meňzeş geleňsizlik geljekde has berk sanksiýalara sebäp bolup biler diýlip hasaplanýar.