Maliýe barlagy we Türkiýäniň Sesi Altynçağ partiýasy üçin gazna girdejileri barada konstitusiýa kazyýetiniň karary

Konstitusiýa kazyýeti, 2026/60 belgili karar bilen 2026-njy ýylyň 2026-njy ýyldaky 2026/60 belgili karary bilen Türkiýäniň Sesi Altynçağ partiýasynyň soňky hasaplaryny gözden geçirdi. Derňewleriň netijesinde tarapyň girdejilerini we çykdajylaryny kanuny kanunlara laýyklykda resminamalaşdyrmaýandygy we talap edilýän kitap ýazgylaryny tabşyrmak we biragyzdan partiýanyň emlägini hasaba almak karary berildi.

Konstitusiýa kazyýet topary 2024-nji ýylyň 7-nji martynda geçirilen ilkinji gözden geçirilişinde partiýanyň 45 welaýat guramasynyň soňky hasabat hasabatynyň doly däldigini kesgitledi we ştab-kwartiranyň soňky hasabynyň esasyny düzýän resminamalary Hasap kazyýetine tabşyrmak üçin 30 gün berdi. Şeýle-de bolsa, tarap bu prosese jogap bermedi we resminamalary tabşyrmady, audit prosesi Syýasy partiýalaryň 2820 belgili kanunynyň çäginde tamamlandy.

Syýasy partiýalaryň maliýe barlagy Syýasy partiýalaryň 2820 belgili kanuny we Konstitusiýa kazyýetiniň döredilmegi we kazyýet işleriniň tertibi baradaky 6216 belgili kanunyň çäginde amala aşyrylýar. Taraplar üçin ähli girdejilerini we çykdajylaryny edara görnüşli taraplaryň adyndan aç-açan resminamalaşdyrmak, umumy administratiw çykdajylaryny hasaba almak we Konstitusiýa kazyýeti we Hasap kazyýeti tarapyndan talap edilen resminamalary wagtynda tabşyrmak kanuny borçdyr. Bu borçnamalary ýerine ýetirmezlik maliýe hasaplarynyň we administratiw sanksiýalaryň ret edilmegine getirýär.

Näme üýtgedi?

• Türkiýäniň Sesi Altyn Asyr partiýasynyň 2022-nji ýyldaky soňky hasabaty resminamalaryň kemçilikleri sebäpli kabul edilmedi.
• Tarapyň soňky hasabynda yglan edilen emläkleriniň, şol sanda 469,528.31 TL girdejisi we 469,528.31 TL çykdajy mukdary, jemi 939.056.62 TL gaznanyň girdejisi hökmünde hasaba alynmagy karar edildi.
• Partiýa işgärlerine derňew we gözleg işlerine päsgelçilik döredendikleri sebäpli 2820-nji Kanunyň 111-nji maddasynyň birinji bölüminiň (c) kiçi bölümine laýyklykda Ankara Baş prokuraturasyna jenaýat işi gozgaldy.

Kime degişlidir?

Bu karar, "Türkiýe Sesi Altyn Asyr" partiýasynyň maliýe işleri üçin jogapkär baş edaralarynyň ýolbaşçylaryna, partiýa organlaryna we işgärlerine gönüden-göni degişlidir. Şeýle hem, syýasy partiýalaryň maliýe aç-açanlygyny we audit proseslerini yzarlaýan halk üçin görelde bolýar.

täsirlilik

Karar 2026-njy ýylyň 26-njy martynda güýje girdi.

Netije

Konstitusiýa kazyýetiniň bu karary, aç-açanlygyň we resminamalaryň syýasy partiýalaryň maliýe barlag işlerinde näderejede möhümdigini ýene bir gezek açýar. Kanuny möhletlerde we talap edilýän resminamalar bilen gutarnykly hasaplary tabşyrmazlyk diňe bir maliýe sanksiýalarynda däl, eýsem partiýa işgärlerine garşy jenaýat işiniň gozgalmagyna sebäp bolýar.

Mümkin täsirler

Kararyň ýerine ýetirilmegi bilen “Türkiýäniň Sesi Altynçağ” partiýasynyň maliýe gurluşynda ep-esli gysyşa garaşylýar. Mundan başga-da, şular ýaly sanksiýalar beýleki syýasy partiýalara maliýe düzgün-nyzamynyň berjaý edilmegi barada duýduryş berer we audit işlerinde has seresap bolmaga itergi berer.