Kümüş bahalaryň garaşylmadyk ýykylmagy: Gymmat bahaly metal näme üçin howpsuz howanyň täsirini ýitirdi?

Kümüş bahalar, geosyýasy töwekgelçilikleriň güýçlenmegine we dünýä bazarlarynda dartgynlylygyň ýokarlanmagyna garamazdan, maýadarlaryň garaşýan ygtybarly ýerini tapyp bilmedi. Geçen hepde 6 göterimden gowrak gymmat ýitgi çeken gymmat bahaly metal, täze söwda hepdesini 56,80 dollar derejesinde saklamak üçin göreşdi. Kümüşiň bu gowşak öndürijiligi bazar hünärmenleri tarapyndan ýakyndan gözegçilik edildi.

Federal ätiýaçlyk ulgamynyň pul syýasaty kümüş bahalary basýar

Hünärmenler fiziki kümüş isleginiň dünýä derejesinde güýçli bolmagyny we üpjünçilik defisitine garaşmagyň uzak möhletde dowam etjekdigini nygtaýarlar. Şeýle-de bolsa, bu oňyn görkezijileriň hemmesine garamazdan, soňky ýiti pese gaçmagyň esasy sebäbi ABŞ-nyň Merkezi Bankynyň (Federal ätiýaçlyk banky) nyň pul syýasatynyň üýtgemegi. Federal ätiýaçlyk ulgamynyň sentýabr aýyna çenli göterim mukdaryny ýokarlandyryp biljekdigi baradaky garaşyşlar takmynan 60 göterime deňdir. Interestokary göterim gurşawynyň saklanjakdygy baradaky bu çaklamalar, göterimsiz kümüşiň özüne çekijiligini azaltmak bilen bahalara çynlakaý basyş edýär.

Nebitiň bahasyna çykmak we inflýasiýa aladalary

Gymmat bahaly metallara basyş edýän ýene bir möhüm faktor, energiýa bazarlaryndaky işjeňlikdi. ABŞ bilen Eýranyň arasyndaky dartgynlylygyň ýokarlanmagy we global nebit söwdasynyň esasy gany bolan Hormuz bogazynda energiýa iberilmegi baradaky aladalar Brent nebitiniň bahasyny bir barrele 90 dollardan ýokary galdyrdy. Energiýa çykdajylarynyň bu çalt ýokarlanmagy global inflýasiýa aladalaryny täzeden döreden hem bolsa, obligasiýa girdejisiniň ýokarlanmagyna we ABŞ-nyň dollarynyň güýçlenmegine sebäp boldy. Dollaryň we obligasiýa göterim derejeleriniň güýçlenmegi bilen kümüş maýa goýujylaryň ygtybarly ýerleriniň arasynda fonda galdy.

Näme üçin geosyýasy töwekgelçilikler kümüşe kömek etmedi?

Eastakyn Gündogarda güýçlenýän harby we syýasy dartgynlylyga garamazdan, kümüşiň garaşylýan howpsuz gaçybatalga islegini görüp bilmezligi bazar analitikleri tarapyndan gözden geçirildi. Maliýe toparlary häzirki konfliktleri global maliýe ulgamyny sarsdyrjak krizis däl-de, energiýa bahalaryny ýokarlandyryp biljek sebitleýin üpjünçilik şoky diýip düşündirýärler. Mundan başga-da, kümüşiň diňe bir gymmat bahaly metal bolman, eýsem senagatda-da gaty güýçli ulanylmagy, ykdysady haýallyk aladalary sebäpli kümüşiň näzikligini hasam artdyrýar. Senagat önümçiliginiň peselmegi, bahalaryň peselmegine sebäp bolup, kümüşe bolan islegi pese gaçyrýar.