Mawy watanyň ýaş inersenerleri: Suwasty raketa tehnologiýalary TEKNOFEST-de bäsleşýär

Türkiye milli tehnologiýa hereketiniň iň uly sergisi bolan TEKNOFEST, bu gezek "Gök watan" düşünjesi bilen deňziň aşagyndaky geljegi açýar. Festiwalyň çäginde ilkinji gezek guralan “Suwasty raketa” bäsleşigi, dürli uniwersitetlerden we derslerden birleşýän ýaş inerener kandidatlarynyň innowasiýa taslamalaryna şaýatlyk edýär. Gölçükde geçirilen bu abraýly guramada talyplar öz döreden awtonom suwasty ulaglary bilen goranyş pudagynda Türkiýäniň içerki we milli güýjüne goşant goşmagy maksat edinýärler.

Gök watanda ýaş tehnologiýalaryň awtonom tehnologiýalary we sinergiýasy

Stambul uniwersitetiniň-Cerrahpaşa elektrik we elektronika in Engineeringenerçilik kafedrasynyň ikinji ýyl talyby Elif Özkul, bäsleşikde görkezen taslamasy barada möhüm maglumatlary paýlaşdy. Programma üpjünçiligi, kompýuter, mehaniki we biomedikal in engineeringenerçilik ýaly dürli ugurlardan 10 adamdan ybarat köp ugurly topar bilen işleýändiklerini mälim eden Özkul, taýýarlyk işleriniň tolgunmalaryny aýtdy. Özkul, geçen ýyl suwasty raketa ýaryşynyň geçiriljekdigini eşiden badyna derrew birleşendiklerini aýtdy we şu ýyl işgärlerini has-da güýçlendirmek bilen işlerini dowam etdirýändiklerini aýtdy.

Özkul fewral aýynda önümçilige başlan awtonom suwasty ulagyň iki sany möhüm meseläni ýerine ýetirmek üçin döredilendigini mälim etdi we ulagyň suwasty torpedo hökmünde hem işleýändigini we kesgitlenen ugurda özbaşdak hereket edip biljekdigini düşündirdi. Ulagdaky datçikleriň kömegi bilen bada-bat ýerleşişini we tizligini kesgitläp bilendiklerine ünsi çeken ýaş inerener, ulgamyň howpsuz zonada galmak arkaly maksat ugruny üstünlikli tamamlandygyny we burnuny açmak we ok-däri açmak esasy wezipesini ýerine ýetirendigini aýtdy. TEKNOFEST-iň olar üçin özboluşly mekdepdigini mälim eden Özkul, meýdançadaky eminlerden alnan seslenmeleriň we gözleg-agtaryş işleriniň in engineeringenerçilik okuwlaryny amaly tejribä öwrendigini aýtdy.

Gölçükiň Goranmak pudagynda taryhy roly we ýaşlaryň höwesi

Elif Özkul bäsleşigi dogduk şäheri Gölçükde geçirmegiň onuň üçin uly manysynyň bardygyny aýtdy we deňiz we gämi abatlaýyş kärhanasynyň toparynyň oňyn täsirine ünsi çekdi. Özkul sebitdäki harby gämileri we goranyş senagatynyň elementlerini görmek bilen olaryň hyjuwyny has-da artdyrandygyny mälim eden Özkul, geljekde has uly suwasty taslamalarynda döreden prototipini ulanmagy maksat edinýändiklerini aýtdy. Türkiýede heniz öndürilmedik käbir möhüm datçikleriň lokalizasiýasyna ünsi jemleýändiklerini we TÜBİTAK taslamasy hökmünde bu ugurda taslamalaryny dowam etdirýändiklerini aýtdy.

Gaziantep-den Mawy watana çenli üstünlik hekaýasy

thearyşyň ýene bir ajaýyp topary Gaziantepden geldi. Gaziantep uniwersitetiniň awiasiýa dolandyryş bölüminiň 4-nji ýyl talyby Zeýnep Erikçi 4 adam bilen döreden toparynyň häzirki wagtda Aerokosmos, awiasiýa dolandyryşy, mehaniki we elektrik-elektronika in Engineeringenerçilik bölümlerinden jemi 11 okuwça ýetendigini aýtdy. Erikçi 2025-nji ýylyň fewral aýynda suwasty raketa ýaryşyna ýüz tutandyklaryny we geçen ýyl finalçy bolmagy başarandyklaryny ýatladyp, şu ýyl has güýçli we has tejribeli topar bilen meýdançada bolandyklaryny aýtdy.

Suwasty dünýäni we raketa tehnologiýasyny birleşdirmek olar üçin göz açdy, Erikçi iň uly maksadynyň Türkiýanyň goranyş pudagyna innowasiýa ideýasyny getirmekdigini aýtdy. Polisiýa çagasy we esger dogany hökmünde milli tehnologiýalaryň önümçiligine gatnaşýandygyna örän buýsanýandygyny mälim eden Erikçi, üç tarapdan deňizler bilen gurşalan we harby we raýat pudagynda suwasty tehnologiýalarda örän güýçli orny eýeleýän Türkiýanyň ähmiýetine ünsi çekdi. Erikçi, TEKNOFEST-iň ýaşlaryň arzuwlaryny amala aşyrmakda möhüm katalizatordygyny aýdyp, uniwersitet mugallymlaryndan başlap raýatlara çenli her kimiň olary goldaýandygyny we geljekki nesilleriň tehnologiýa bilen gyzyklanmasynyň ýurduň geljegine umytlydygyny aýtdy.