TCG Anadolyda taryhy ädim: Deňizdäki robot hirurgiýasy döwri 5G bilen başlaýar

Türk goranyş senagaty we ösen lukmançylyk tehnologiýalary deňiz operasiýalaryny rewolýusiýa etjek taryhy integrasiýa gazandy. Kokaeli uniwersiteti we Deňiz güýçleriniň serkerdeligi bilen hyzmatdaşlykda geçirilen düşünjäni barlamak barlagynda, harby gämilere uzakdan lukmançylyk gatyşmak mümkinçiligini indiki derejä çykarjak 5G goldaýan robot hirurgiýa synagy üstünlikli tamamlandy.

Geljekki harby saglyk tehnologiýasy Mawy watanda synag edildi

TEKNOFEST Mawy Watan 2026 wakalarynyň çäginde geçirilen bu strategiki gözleg, türk deňiz güýçleriniň ýokary deňiz operasiýalarynda, betbagtçylyklarda we ynsanperwer kömeginde zerur boljak saglygy goraýyş goldaw mümkinçiliklerini barlamagy maksat edinýär. Gözlegiň çäginde, gäminiň öz iş otagynyň infrastrukturasyndan düýbünden garaşsyz hereket edip bilýän Türkiýäniň köp maksatly amfibiýa hüjüm gämisinde TCG Anadolu -da ýokary howpsuzlyk we 5G goldaýan ykjam robot operasiýa otagy döredildi.

Operasiýanyň iň möhüm tapgyry, hirurgiki toparyň açyk deňizde ýerleşmegi we gury ýerdäki hünärmenleriň goldawy boldy. TCG Anadoluda ýerleşýän Kokaeli uniwersitetiniň lukmançylyk fakultetiniň robot hirurgiýa topary gämidäki hirurgiki konsoly işjeň ulanyp, emeli böwrek modelinde näzik bölek nefrektomiýa (böwrek bölekleýin aýyrmak) usulyny ýerine ýetirdi.

Aragatnaşyksyz 5G infrastrukturasy bilen hakyky wagtlaýyn okuw üstünligi

Kokaeli uniwersitetiniň gözleg we amaly hassahanasynyň hünärmen hirurgy, ygtybarly we ýokary tizlikli 5G aragatnaşyk infrastrukturasy sebäpli derrew gämidäki iş meýdanyna birikdirildi. Robot hirurgiýa ulgamyndan ýokary çözgütli hirurgiki şekiller millisekunt gijikdirilmegi bilen gury ýerdäki hünärmene üznüksiz iberildi. Gury ýerdäki hünärmen lukman şol bir wagtyň özünde konsolda hirurgyň gören ýerine gözegçilik edýärdi we sanly bellikler, ugurlar we ses buýruklary bilen gämidäki topara işjeň telementor goldawyny berdi.

Häkimiýetler bu gözlegiň diri hassada geçirilmändigini, ýöne emeli organ modelini ulanyp in engineeringenerçilik we amaly barlag synagynyň geçirilendigini bellediler. Şeýlelik bilen, deňizdäki ykjam platformada robot hirurgiýa ulgamlarynyň durnuklylygy we 5G tehnologiýasynyň harby telementor standartlaryna laýyklygy bu ugurda üstünlikli subut edildi.

Milli uçar göterijiler we hassahana gämileri üçin strategiki salgylanma

Dünýäniň dürli hassahana gämilerinde robot operasiýasy ulgamynda synaglar geçirilen hem bolsa, TCG Anadolu ýaly köp wezipeli harby ýüzýän elementde ykjam robot operasiýa otagynyň döredilmegi we 5G infrastrukturasy bilen goldawy dünýä derejesinde ilkinji bolup durýar. Iň ýakyn gury ýer hassahanasynyň ýüzlerçe kilometr uzaklykda bolup biläýjek kyn deňiz missiýalarynda, gämide gönüden-göni ösen hirurgiki interwensiýany ýerine ýetirmek ukyby işgärleriň diri galmagy we amaly netijeliligi taýdan strategiki ähmiýete eýe.

TCG Anadoluda alnan bu tehnologiki üstünlik we tehniki maglumatlar, Türkiye geljekde gurmagy meýilleşdirýän MUGEM (Milli Uçar Daşaýjy) we häzirki zaman hassahana gämi taslamalaryna gönüden-göni salgylanar. Taslamanyň indiki tapgyrynda uzakdan terbiýeçilik goldawyndan çykmak we uzakdaky robot hirurgiýa ukybyny ösdürmek maksat edinilýär, bu ýerdäki gury hirurg roboty açyk deňizde gönüden-göni buýruk bermek arkaly operasiýa eder.