Milli sanly şahsyýet gapjygy üçin iş başlaýar: Ilkinji synag synag uniwersitetinde geçiriler

Senenama, Türkiýedäki raýatlaryň esasy şahsyýetini we diplom resminamalaryny sanly gurşawda bir üçegiň aşagynda ýygnamagy maksat edinýän milli sanly şahsyýet gapjyk taslamasy üçin aýdyň boldy. 2027-nji ýyldaky prezidentiň ýyllyk maksatnamasynyň çäginde geçirilen gözleglere laýyklykda ulgamyň ilkinji prototipi indiki ýyl işlenip taýýarlanylar we synag ýokary okuw mekdebinde durmuşa geçirilmegi meýilleşdirilýär.

Milli sanly şahsyýet gapjygy kim üçin işlenip düzülýär?

Kiber Howpsuzlyk Prezidentiniň jogapkärçiliginde ýerine ýetirilen sanly şahsyýet gapjyk taslamasynda döwlet işgärleri ileri tutulýan topar hökmünde kesgitlenildi. Içeri işler ministrligi we degişli jemgyýetçilik guramalary bilen hyzmatdaşlykda taýýarlanan prototip, esasy şahsyýet maglumatlary we diplom maglumatlary sanly gapjyk gurluşynda birleşdirer. Bu täze ulgamyň işleýşi, bellenen synag uniwersitetinde geçiriljek synaglar bilen tassyklanar.

Elektron hökümet şlýuzasynda haýsy maksatlar kesgitlenildi?

Elektron hökümet şlýuzasy arkaly hödürlenýän hyzmatlar üçin toplumlaýyn gurluşy üpjün etmek üçin umumy töleg we şahsyýeti barlamak programmalary işlenip düzülmegini dowam etdirýär. 2026-njy ýylyň sentýabr aýyna çenli 1130 edaranyň we guramanyň 9 müň 436 hyzmatyny öz içine alýan platformada şäher hyzmatlarynyň standartlaşdyrylmagy üpjün ediler. Geljek ýyldan başlap, hasaba alnan ulanyjylaryň sanyny 71 milliona, hyzmatlaryň umumy sanyny 10 müňe, ykjam hyzmatlaryň sanyny bolsa 7 müň 500-e ýetirmegi maksat edinýär.

Türkiýede sanly jemgyýetçilik hyzmatlarynyň netijeliligini ýokarlandyrmak üçin taýýarlanan milli sanly şahsyýet gapjygy 2025-nji ýylda işlenip taýýarlanylar we synag uniwersitetinde synagdan geçiriler. Kiberhowpsuzlyk Prezidentiniň utgaşdyrylmagynda we Içeri işler ministrliginiň we beýleki jemgyýetçilik guramalarynyň bilelikdäki işi bilen amala aşyrylýan taslama raýatlaryň şahsyýetine we bilim resminamalaryna giriş proseslerini sanlaşdyrmagy maksat edinýär.

Sanly özgertmeler prosesleriniň çäginde elektron hökümet şlýuzasy arkaly hödürlenýän hyzmatlaryň gerimi giňelmegini dowam etdirýär. Raýatlar häzirki elektron hökümet programmasy arkaly döwlet edaralary tarapyndan hödürlenýän hyzmatlara elýeterliligi dowam etdirýän wagtynda, häzirki bildirişleri yzarlap we Prezidentiň ýyllyk meýilnamalarynyň we degişli ministrlikleriň resmi beýannamalary arkaly täze döredilen sanly şahsyýet gapjygy ýaly arzalar boýunça işlenip taýýarlanylyp bilner.

Netije

Sanly şahsyýet gapjyk taslamasy jemgyýetçilik hyzmatlarynda býurokratiýany azaltmak we maglumatlary sanly gurşawda ygtybarly saklamak üçin görülýän strategiki ädimdir. Döwlet işgärleri bilen başlajak bu synag programmasy ulgamyň ygtybarlylygy we ulanyjy tejribesi nukdaýnazaryndan möhüm maglumatlary üpjün eder.

Ulgamyň, şäher häkimliklerini we uniwersitetleri öz içine alýan köp sanly edara bilen integrasiýasy, döwlet hyzmatlarynda standartlaşdyrmagyň gazanyljakdygyny görkezýär. Bu, sanlaşdyrma gözýetiminiň diňe merkezi edaralar bilen çäklenmän, eýsem ýerli dolandyryş edaralaryna-da giňeldilendigini görkezýär.

Mümkin täsirler

Sanly şahsyýetnamalaryň giňden ulanylmagy raýatlaryň fiziki resminamalary götermek zerurlygyny azaldyp, döwlet edaralarynda gaýtadan işlemegiň wagtyny ep-esli gysgaldyp biler. Resminamalary almakdaky kynçylyklaryň, esasanam okuw we şahsyýeti barlamak proseslerinde sanlaşdyrmagyň kömegi bilen has çalt we has takyk çözülmegine garaşyp bolar.

Ulgamyň 71 million ulanyjynyň maksadyna ýetmegi, ykjam hyzmatlaryň ulanylyş derejesini ýokarlandyrmak arkaly sanly sowatlylyk derejesine oňyn täsir edip biler. Mundan başga-da, şäher hyzmatlarynyň standartlaşdyrylmagy ýerli hökümetler tarapyndan hödürlenýän sanly hyzmatlaryň hiliniň ýokarlanmagyna sebäp bolup biler.