Ministr umumakly: 24 ýylda maldarçylyk pudagyna 663 milliard lira goldaw berildi

Oba hojalygy we tokaý ministri İbrahim umumakly, Ankaradaky Lalahan halkara maldarçylyk gözleg we okuw merkeziniň çäginde döredilen Genom synag merkezini açdy. Ministr umumakly maldarçylyk pudagynyň azyk üpjünçiligi howpsuzlygy we oba ösüşi babatynda strategiki ähmiýetiniň bardygyny aýtdy we soňky 24 ýylda bu pudaga berilýän goldawyň umumy mukdarynyň 663 milliard lira ýetendigini mälim etdi.

Genomiki synag merkezi bilen tohumçylyk barlaglary nähili geçiriler?

Genomiki synag merkezi, milli tohumçylyk hereket meýilnamasynyň çäginde içerki tohumçylyk önümçiligini artdyrmak üçin işe girizildi. Merkezde geçiriljek DNK seljermeleriniň netijesinde haýwanlaryň genetiki potensialy has ir ýaşda kesgitlener we ylmy taýdan köpeltmek saýlanylar. Ministr umumakly bu maýa goýumyň Türkiýe üçin genetiki kuwwatyny ösdürýän we öz maglumatlaryny öndürýän gurluşy gazanmak üçin möhüm ädimdigini aýtdy.

Maldarçylykda öndürijilik we kesellere gözegçilik etmek maksatlary näme?

Türkiýe haýwanlary öndürmek baradaky maglumatlary paýlaşyp, himbrahim umumakly soňky 24 ýylda mal önümçiliginiň 80 göterim, goýun önümçiliginiň 91 göterim, gyzyl et önümçiliginiň 144 göterim, süýt önümçiliginiň 155 göterim ýokarlandygyny aýtdy. Aýak we agyz institutynyň kesellere garşy göreş çäginde halkara ülňülerine ýetirilendigini we Etlik we Pendikde täze sanjym önümçilik merkezleriniň döredilendigini mälim eden umumakly, ýokanç keseller sebäpli güjük ýitgileriniň öwezini dolmagyň mukdarynyň 100 göterim ýokarlandyrylandygyny habar berdi.

Oba hojalygy we tokaý ministri İbrahim umumakly Ankarada geçirilen dabarada Genom synag merkezini açanda, maldarçylyk pudagy üçin 2024-nji ýyldaky goldaw býudjetiniň geçen ýyl bilen deňeşdirilende 39,5 göterim ýokarlandygyny we bu görkezijiniň 2027-nji ýylda 54,5 milliard lira çenli ýokarlandyryljakdygyny aýtdy.

Maldarçylyk goldawy Oba hojalygy we tokaý ministrligi tarapyndan kesgitlenen ölçegleriň çäginde öndürijilere ýetirilýär. Tohumçylar häzirki goldaw senenamalary, amaly şertler we genom seljermesi barada jikme-jik maglumaty ministrligiň welaýat we etrap häkimlikleri ýa-da resmi web sahypasy arkaly alyp bilerler.

Netije

Maldarçylyk pudagynda döwlet tarapyndan berilýän maliýe goldawlarynyň önümçilik kuwwatynyň ýokarlanmagy bilen gönüden-göni baglanyşyklydygy görünýär. Hususan-da, umumy goldaw mukdary 663 milliard lira, pudagyň durnuklylygyny we azyk üpjünçiligi howpsuzlygyny goramak üçin uzak möhletli döwlet syýasatynyň alnyp barylýandygyny görkezýär.

Tehnologiki maýa goýumlarynyň köpelmegi (Genomiki synag merkezi ýaly) pudagyň daşarky garaşlylygyny azaltmak mümkinçiligine eýe. Ylmy köpeltmek boýunça gözlegler we öý sanjymlary haýwanlaryň ýitgilerini azaltmakda we öndürijiligi ýokarlandyrmakda esasy kesgitleýji faktorlar hökmünde tapawutlanýar.

Mümkin täsirler

Genom synag merkeziniň işe girizilmegi, öý kärhanalaryna has öndürijilikli sürüleri döretmäge mümkinçilik berýän haýwanlary saýlamakda ýalňyşlyk derejesini azaldyp biler. Bu et we süýt önümçiliginiň çykdajylaryny azaltmaga we uzak möhletde içerki öndürijileriň bäsdeşlige ukyplylygyny ýokarlandyryp biler.

Kesellere garşy göreşde aýgytly ädimler we öwezini doluş tölegleriniň köpelmegi öndürijileri epidemiýa töwekgelçiliklerinden has howpsuz duýup biler. Bu, esasanam kiçi maşgala kärhanalarynyň bu pudakda galmagyna we oba ösüş maksatlaryny çaltlaşdyrmagyna itergi berip biler.