Misiň bahasy 14 müň dollardan geçdi: Global krizis ýokarlanýar

Dünýä bazarlarynda misiň bahasy çalt ýokarlanýar we üpjünçilik aladalary we Hytaýyň güýçli islegi sebäpli bu ýagdaý kem-kemden çuňlaşýar. London metal bir Exchangeasynda (LME) sekiz gün bäri ýokarlanýan mis tonnasy 14 müň dollardan geçdi we ýanwar aýynda iň ýokary derejä ýetdi. Eastakyn Gündogarda kükürt üpjünçiligi meselesi we magdanlardaky önümçilik problemalary üpjünçilik basyşyny ýokarlandyrýan bolsa-da, ABŞ-nyň arassalanan metal importyna ulanmagy göz öňünde tutýan nyrhlary bu ýokarlanmany goldaýar.

Üpjünçilik meselesi ösýär

Misiň bahasynyň ýokarlanmagynyň iň möhüm sebäplerinden biri, Afrikadaky käbir magdanlarda kükürt üpjünçiligi bilen baglanyşykly önümçilikdäki näsazlyklar. Hünärmenler, dünýädäki şeýle bökdençlikleriň global üpjünçilige çynlakaý basyş edýändigini aýdýarlar. Mundan başga-da, Hytaý daky energiýa infrastrukturasyndan, gaýtadan dikeldilýän energiýa we emeli intellekt pudaklaryndan isleg, bahalaryň ýokarlanmagyny çaltlaşdyrýar. Esasanam energiýa we tehnologiýa pudagyndaky ösüşler misiň islegini ýokarlandyrýar. Bu ýagdaý global üpjünçilik meselelerini çuňlaşdyrýar we bahalaryň ýokarlanmagyna sebäp bolýar. Hytaýdan islegiň bu ýokarlanmagy, dünýä bazarlaryndaky deňagramlylygy üýtgetmek üçin potensiala eýe. Bahanyň ýokarlanmagynda üpjünçilik meselesi we güýçli isleg möhüm rol oýnaýar. Beýleki tarapdan, Nýu-Yorkork Comex bazaryndaky mis gelejekleri ABŞ-nyň arassalanan metal importyna bolup biljek nyrhlar sebäpli rekord derejä ýetdi. Bu ösüş, Comex we LME bahalarynyň bir tonna 500 dollardan geçmegine sebäp boldy.

Hytaýda önümçiligiň pese gaçmagy

Hytaýda çig mal ýetmezçiligi arassalanan mis önümçiligine ýaramaz täsir edýär. Pekin Antaike Maglumat Co. Galyndylary ulanmagyň çäklendirilmegi we konsentratlary gaýtadan işlemek çykdajylarynyň peselmegi önümçilige goşmaça basyş edýär.

Geljekde garaşylýan zatlar

Analitikler ABŞ-nyň nyrhlarynyň arassalanan misiň Amerikan bazaryna geçmegine sebäp bolup biljekdigini we beýleki sebitlerde üpjünçiligiň ýetmezçiligine sebäp bolup biljekdigini aýdýarlar. Bazarlardaky bu ösüşler misiň bahasynyň geljekde ýokary derejede bolup biljekdigini görkezýär. Global ykdysady dinamika we islegiň ýokarlanmagy mis bazaryndaky üýtgemeleri hasam çuňlaşdyryp biler.