"NATO 3.0" döwri: ABŞ bilen Europeewropanyň arasynda möhüm goranyş sammiti

Belgiýanyň paýtagty Brýusseldäki NATO-nyň ştab-kwartirasy bileleşigiň geljegini kesgitlän möhüm sammit geçirdi. Ikitaraplaýyn duşuşygyndan soň, NATO-nyň Baş sekretary Mark Rutte we ABŞ-nyň Goranmak ministriniň geňeşçisi Elbrij Kolbi bilelikde metbugat ýygnagyny geçirdi we global howpsuzlyk arhitekturasynda täze döwri yglan etdi. Duşuşykda transatlantik gatnaşyklarda täze sahypa açmagyna garaşylýan ýük paýlaşmak modelleri we harby strategiýalar ara alnyp maslahatlaşyldy.

Goranyşda täze döwür: "NATO 3.0" düşünjesi

Duşuşykda iň täsirli tema, Pentagonyň geňeşçisi Elbrij Kolbi tarapyndan hödürlenen we goranmak jogapkärçiligini ýokarlandyrmagy göz öňünde tutýan "NATO 3.0" modeli boldy. Bu düşünje barada aýdyp, NATO-nyň Baş sekretary Mark Rutte "NATO 3.0 aňlatmasyny ilkinji bolup ulandyňyz we bu gaty takyk kesgitleme. Bu görüş has güýçli bileleşikde öz aýaklarynda durup biljek has güýçli Europeewropa we Kanadany aňladýar" -diýdi. Rutte bu özgerişligiň diňe bir teoriýada däldigini, bu prosesiň hakykatdanam başlandygyny, ýaranlaryň 2025-nji ýylda goranyş çykdajylaryny öňki ýyllar bilen deňeşdirilende 139 milliard dollar artdyrandygyny aýtdy.

ABŞ-nyň Forceewropada ýerleşdiriş we maslahat beriş prosesi

Baş sekretar Rutte ABŞ-nyň Goranmak ministri Hegset -iň geçen iýunda eden saparyny ýatlap, Waşington administrasiýasynyň Europeewropadaky harby ýerleşişini we ýerleşdiriş gurluşyny yzygiderli gözden geçirýändigini aýtdy. Rutte: "Jenap Hegset ýaranlar bilen hemişe maslahatlaşmagy wada berdi. ABŞ soňky ýyllarda bu ugurda takyk hereket edýär. Şu gün Kolbi bilen duşuşygymyz soýuzdaşlaryň arasynda bu tutanýerliligiň we umumy düşünjäniň iň anyk görkezijisidir."

"Europeewropa öz adaty goranyşyny amala aşyryp biler"

Pentagonyň geňeşçisi Elbrij Kolbi metbugat ýygnagynda bileleşigiň üstünlikli özgerişlikleri başdan geçirendigini aýtdy. ABŞ-nyň prezidenti Donald Trump, NATO-nyň Baş sekretary Rutte we Europeanewropa liderleriniň goşantlary bilen geçmişdäki önelgesiz diskussiýalaryň yzda galandygyny mälim eden Kolbi, geljek üçin anyk ädimleriň ara alnyp maslahatlaşylýandygyny aýtdy. Kolbi: "Europeewropa, adaty goranyşy üçin esasy jogapkärçiligi öz üstüne alýan ykdysady kuwwatly baý materik. Amerikanyň Birleşen Ştatlary NATO-daky borçnamalaryny dowam etdirer" -diýdi. Şeýle hem Kolbi Polşa, Germaniýa we Gollandiýa ýaly ýurtlaryň goranmak pudagynda ädilen taryhy ädimlerine ýokary baha berýändiklerini aýtdy; Howa giňişligini ulanmak, harby ýerleşdirmek we giriş ýaly strategiki temalaryň geljegiň zerurlyklaryna laýyklykda üýtgediljekdigini sözüniň üstüne goşdy.