Putin bilen Hytaýyň arasyndaky strategiki gepleşikler: Täze döwür başlandy
Putin we Hytaýyň prezidenti Si Pekinde strategiki gepleşikler geçirer.
Russiýanyň prezidenti Wladimir Putin iki günlük sapar üçin düýn agşam Pekine geldi. Howa menzilinde Hytaýyň Daşary işler ministri Wan ii tarapyndan garşylanan Putin, saparyň çäginde Hytaýyň prezidenti Si Szinpin bilen duşuşar. Şu gün Týananmen meýdanynda döwlet dabarasy geçirmek meýilleşdirilýär. Sapardan soň Putin öz ýurduna gaýdyp geler.
Putiniň sapary: Wagty we manysy
ABŞ-nyň prezidenti Donald Trumpyň Hytaýa eden saparyndan birnäçe gün soň bolup geçen bu sapar halkara arenasynda ajaýyp ösüş hasaplanýar. Trump 13-15-nji maý aralygynda Hytaýa resmi sapar etdi. Bu sapar, iki ýurduň arasyndaky gatnaşyklary çuňňur gözden geçirmegi talap edýän möhüm ädim hökmünde görülýär. Putiniň maksatnamasy strategiki gepleşiklere has köp gönükdirilendir. Soňky ýyllarda Russiýa bilen Hytaýyň arasyndaky gatnaşyklaryň barha artýan ýakynlygy, şeýle saparlaryň köpelmeginiň sebäplerinden biri hökmünde görkezildi.
Russiýa bilen Hytaýyň arasyndaky taryhy gatnaşyklar
Putiniň Hytaýa 25-nji sapary iki ýurduň arasyndaky çuňňur gatnaşyklary görkezýär. Iň soňky gezek 2025-nji ýylyň sentýabr aýynda Pekine baryp gören Putin Ikinji jahan urşunyň 80 ýyllygy mynasybetli geçirilen harby parada gatnaşdy. Iki ýurduň arasyndaky gatnaşyklar, esasanam gowy goňşuçylyk, dostluk we hyzmatdaşlyk şertnamasyna gol çekileli bäri yzygiderli gowulaşdy.
Russiýa-Hytaý strategiki bileleşigi
Saparyň öňüsyrasynda Putin Russiýa-Hytaý strategiki bileleşiginiň dünýä arenasynda möhüm rol oýnaýandygyny aýtdy. Iki ýurduň arasyndaky yzygiderli özara saparlaryň gatnaşyklaryň pugtalanmagyna goşant goşýandygyny aýtdy. Şeýle hyzmatdaşlyga halkara ulgamynda deňagramlylygyň elementi hökmünde garalýar.
Hytaý-Russiýa ykdysady we strategiki gatnaşyklar
Saparyň dowamynda iki ýurduň arasynda takmynan 40 hyzmatdaşlyk resminamasyna gol çekilmegine garaşylýar. Soňky ýyllarda Hytaý-ABŞ bäsdeşliginiň we geosyýasy dartgynlygyň ýokarlanmagy Russiýa bilen Hytaýyň arasynda strategiki ýakynlaşmaga ýol açdy. Hytaý, Ukrainadaky söweş sebäpli Moskwa garşy girizilen sanksiýalara garamazdan ykdysady gatnaşyklaryny pugtalandyrmagyny dowam etdirýär.
Russiýanyň energiýa gatnaşyklarynda ähmiýeti
Hytaýyň energiýa zerurlyklaryny kanagatlandyrmakda Russiýanyň ähmiýeti barha artýar. Hormuz bogazyndaky dartgynlyk Hytaýyň energiýa çeşmelerini diwersifikasiýa etmek zerurlygyny artdyrdy. Russiýa tarapyndan eksport edilýän çig nebit we tebigy gazyň ep-esli bölegini Hytaý satyn aldy we söwda mukdary 240 milliard dollardan geçdi. Iki ýurt Birleşen Milletler Guramasynyň Howpsuzlyk Geňeşi .
Köptaraplaýyn Hyzmatdaşlyk we ŞHG
Russiýa we Hytaý Şanhaý Hyzmatdaşlyk Guramasy (ŞHG) we BRICS ýaly platformalarda bilelikde hereket edip, global problemalara garşy umumy syýasaty işläp düzýärler. Şeýle köptaraplaýyn hyzmatdaşlyk iki ýurduň täsirini we olaryň halkara arenasyndaky gatnaşygyny ýokarlandyrmagy maksat edinýär. Iki ýurduň hyzmatdaşlygy halkara deňagramlylyga täsir edip biljek strategiki ädim hökmünde kabul edilýär.
Putiniň Pekine eden sapary Russiýa bilen Hytaýyň arasyndaky gatnaşyklaryň geljegi üçin möhüm öwrülişik hökmünde görülýär. Iki ýurduň arasyndaky hyzmatdaşlygyň çuňlaşmagy, onuň global güýç balansyna nähili täsir etjekdigi barada gyzyklanma döredýär.
Teswirler (0)
Teswir ýaz
Entek teswir ýazylmandyr. Ilkinji teswiri siz ýazyň!