Trump-nyň Eýran şertnamasy üçin tankydy beýany

ABŞ-nyň prezidenti Donald Trump Eýran bilen täze şertnama yglan etdi. Trump şertnamanyň ýakyn wagtda gol çekilip bilinjekdigini, soň bolsa Hormuz bogazynyň açyljakdygyny aýtdy. Gol çekişlik dabarasynyň Europeewropada geçiriljekdigini we ABŞ-nyň wise-prezidenti JD Vance şol ýerde boljakdygyny habar berdi. Bu ýygnak Türkiye sebitde oýnaýan strategiki roluny hasam güýçlendirer diýip pikir edilýär.

Eýran bilen ajaýyp şertnama

Trump Eýran bilen "kämil" ylalaşyga gelendiklerini we gollaryň ýakyn wagtda gol çekiljekdigini aýtdy. Kataryň, BAE-nyň we Saud Arabystanynyň liderleri bilen hem duşuşandygyny mälim eden Trump, şertnamanyň Eýranyň ýadro ýaragyna eýe bolmagynyň öňüni aljakdygyny aýtdy. Bu ösüş Eastakyn Gündogarda köpden bäri dowam edýän dartgynlygy gowşatmaga goşant goşup biler.

Europeewropada geçiriljek dabara

Trump şertnamanyň hepdäniň ahyrynda Europeewropada gol çekilip bilinjekdigini habar berdi. Dabara gatnaşyp bilmejekdigine garamazdan, wise-prezident J.D.Wansyň şol ýerde boljakdygyny aýtdy. Bu, ABŞ-nyň halkara platformasyndaky diplomatik gatnaşyklaryny berkitmek ugrundaky tagallalarynyň bir bölegi hasaplanýar.

Ysraýylyň reaksiýasy

Trump Ysraýyl premýer-ministri Benýamin Netanýahu bilen şertnama barada telefon arkaly söhbetdeşlik geçirdi. Ysraýyl bu şertnama gatnaşmasa-da, Trumpyň beren borçnamalaryndan hoşaldygyny mälim etdi. Hususan-da, ýadro materiallaryny çykarmak we raketa önümçiligini çäklendirmek Ysraýyl üçin möhüm girdeji hasaplanýar.

Meýilleşdirilen hüjümleriň ýatyrylmagy

Trump hem Eýrana garşy meýilleşdirilen harby hüjümleri ýatyrandygyny mälim etdi. Bu karar, Eýranyň ýolbaşçylarynyň şertnamany tassyklamagyna esaslandy. Gepleşikler köp ýurduň goldawyny aldy we deňiz gabawy şertnama gutarýança dowam eder. Goldaw

Trump bu şertnamanyň ABŞ, Ysraýyl, Saud Arabystany, BAE, Katar, Türkiýe, Päkistan, Bahreýn, Kuweýt, Iordaniýa, Müsür we beýleki gyzyklanýan taraplar tarapyndan tassyklanandygyny aýtdy. Bu goldaw şertnamanyň üstünlikli güýje girmegi üçin möhüm ädim hasaplanýar.

Ylalaşyga gol çekilmegi Eastakyn Gündogarda uzak möhletli parahatçylygy we durnuklylygy gazanmak üçin möhüm ädim bolup biler. Bu etaba sebitdäki beýleki ýurtlar hem goşant goşup bilerler. Ylalaşygyň jikme-jiklikleri we ýerine ýetirilişi barada has ýakyn günlerde garaşylýar.