Türk dünýäsiniň ýaşlarynyň arasynda hekaýa bäsleşigi geçiriler: umumy elipbiý aýratynlygy

Türk döwletleri guramasynyň (TDT) Aksakallar wekiliýetiniň başlygy Binali Ýyldyrymyň howandarlygynda Türk dünýäsiniň ýaşlaryny birleşdirmek maksady bilen "Türk dünýäsiniň ýaşlarynyň arasynda hekaýa bäsleşigi" gurnalýar. Türkiýeden, Azerbaýjandan, Gazagystandan, Gyrgyzystandan, Özbegistandan, Türkmenistandan, Demirgazyk Kipr Türkiýe Respublikasyndan we Wengriýadan 15-29 ýaş aralygyndaky ýaşlaryň gatnaşyp biljek bäsleşiginde eserleriň umumy türk elipbiýiniň ýörelgelerine laýyklykda taýýarlanmagyna garaşylýar.

Bäsleşik prosesi we baýrak jikme-jiklikleri näme?

2027-nji ýylyň 1-nji fewralyndan 2027-nji ýylyň 30-njy apreline çenli arzalary aljak bäsleşigiň netijeleri 2027-nji ýylyň 13-nji sentýabrynda yglan ediler. Her ýurt kategoriýasynda üç sany ýeňiji eseriň sylaglanjak bäsleşiginde jemi 1 million 800 müň TL baýrak pulunda paýlanar. Baýrak gowşurylyş dabarasy 2027-nji ýylyň 15-nji dekabrynda, ýagny Bütindünýä türk diliniň maşgala güni bolar.

Umumy elipbiýiň ýaýramagy nädip maksatly?

Türkiýäniň Söwda palatalary we haryt birchangalary bileleşiginde eden çykyşynda Türkiýe döwletleriniň guramasynyň Aksakals geňeşiniň prezidenti Binali Ýyldyrym: "Biz umumy elipbiýiň kagyz ýüzünde galmagyny däl-de, ulanmak arkaly netijeli durmuşa geçirilmegini isleýäris" -diýdi. Ydyldyrym bu bäsleşigiň raýatlaryň gündelik durmuşda, hat alyşmalarynda we sözleýişlerinde 34 harpdan ybarat umumy elipbiýi ulanmagy höweslendirýän gural hökmünde döredilendigini aýtdy.

TDT Ýaşlar platformasy bilen hyzmatdaşlykda geçirilen "Umumy elipbiý, umumy gelejek" atly bäsleşik, türk dünýäsiniň ýaşlarynyň öz dillerinde eserler öndürmek arkaly medeni jebisligini ýokarlandyrmagy maksat edinýär. Gatnaşmagyň şertleri we ýüz tutma salgysy ýaly tehniki jikme-jiklikler degişli edaralaryň resmi aragatnaşyk kanallary arkaly halk bilen paýlaşylar.

Bäsleşik prosesi, türk döwletleriniň arasynda kabul edilen 34 harpdan ybarat umumy elipbiýiň sosial taýdan kabul edilmegi üçin ýüz tutma meýdançasyny hödürleýär. Arza berjek ýaşlar kesgitlenen senenama boýunça degişli edaralaryň bildirişlerine eýermelidirler we eserlerini umumy türk elipbiýiniň düzgünlerine laýyklykda taýýarlamaly bolarlar.

Netije

Bu bäsleşik, diňe bir diplomatik ýa-da syýasy derejede däl, eýsem ýaş nesilleriň edebi önümçiligi arkaly medeni integrasiýany ýaýratmagy maksat edinýän strategiki ädim hökmünde tapawutlanýar. Umumy elipbiýiň ulanylmagyny höweslendirmek üçin maliýe sylaglary bilen goldanýan bu başlangyç, türk dünýäsiniň arasynda lingwistik bitewiligi ornaşdyrmak ugrundaky tagallalary görkezýär.

Eserleriň ýaşlaryň öz dilinde ýazyljakdygy, ýöne umumy elipbiý düzgünleri bilen, özara baglanyşygy artdyryp, umumy ýazuw diliniň gündelik durmuşa goşulmagyny çaltlaşdyryp biler. Bu uzak möhletde türk dünýäsiniň ýaşlarynyň arasynda umumy medeni ýady döretmäge goşant goşup biler.

Mümkin täsirler

Bäsleşige gatnaşýan ýurtlarda ýaş ýazyjylaryň arasynda täze edebi ulgam döreder we türk dünýä edebiýatyna bolan gyzyklanmany artdyrar diýip garaşyp bolar. Umumy elipbiýiň ulanylmagy, esasanam sanly platformalarda we jemgyýetçilik durmuşynda ýaşlara birek-biregiň medeniýetleri bilen has ýakyndan tanyşmaga mümkinçilik döredip biler.

Mundan başga-da, şular ýaly medeni taslamalaryň Türkiýe döwletleriniň guramasynyň ýaşlar syýasatyny güýçlendirip we geljekde şuňa meňzeş akademiki ýa-da çeper hyzmatdaşlyga ýol açyp biljekdigine baha bermek bolar. Bu bäsleşigiň umumy elipbiýi durmuşa geçirmek prosesinde "synag programmasy" bolup hyzmat etmegi ähtimal.