Türkiýe bilen Belgiýa 15 milliard dollarlyk söwda maksadyna ünsi jemledi.

Daşary Ykdysady Gatnaşyklar Geňeşi (DEİK) tarapyndan guralan Biznes Forumynda Türkiýe bilen Belgiýanyň arasyndaky ykdysady gatnaşyklar ara alnyp maslahatlaşyldy. Çärä Belgiýanyň şa zenany Matilda, Prezidentiň Maýa goýum we Maliýe edarasynyň başlygy Burak Dağlıogly, DEİK-iň prezidenti Nail Olpak we beýleki tanymal şahslar gatnaşdy. Forumda iki ýurduň arasyndaky söwda möçberini 15 milliard dollara ýetirmek maksady bellenildi.

Söwdanyň geljegi: Täze mümkinçilikler we strategik meýilnamalar

Forumda çykyş eden resmiler global ykdysadyýetiň başdan geçirýän özgerişlerine ünsi çekip, geosyýasy dartgynlyklaryň we global üpjünçilik zynjyrlaryndaky üýtgeşmeleriň söwda görnüşlerine täsir edýändigini nygtadylar. Söwda ministri bu prosesde ygtybarly hyzmatdaşlaryň we güýçli ykdysadyýetleriň möhümdigini nygtady we Türkiýäniň bu babatda öňdebaryjy ýurtlaryň arasynda durýandygyny belledi.

Türkiýäniň strategik geografik ýerleşişiniň onuň Ýewropa, Aziýa we Afrikanyň arasyndaky köpri hökmündäki roluny güýçlendirýändigi bellenildi. Türkiýäniň ýaş we hünärli işçi güýji we güýçli senagat infrastrukturasy ony global önümçilik we logistika merkezi hökmünde görkezýär. Resmiler Türkiýäniň 1,6 trillion dollarlyk milli girdejisi bilen dünýäde 16-njy uly ykdysadyýetdigini we bu ykdysady gurluşyň global dolandyryşdaky roluny güýçlendirýändigini aýtdylar.

Ikitaraplaýyn söwda maksatlary we maýa goýumlary

Ministr iki ýurduň arasyndaky söwda möçberiniň 2025-nji ýyla çenli 9,3 milliard dollara ýetendigini we ony 15 milliard dollara çenli artdyrmak maksadynyň bardygyny yglan etdi. Belgiýanyň Türkiýedäki maýa goýumlarynyň 5 milliard dollara ýetendigi, Türkiýäniň Belgiýadaky maýa goýumlarynyň bolsa 750 million dollara golaýlandygy bellenildi. Türkiýede 719 belgiýa kompaniýalarynyň bolmagy özara ynamyň alamaty hasaplandy.

Türkiýäniň we Belgiýanyň köp pudaklarda hyzmatdaşlygy artdyrmak üçin mümkinçilikleriniň bardygy nygtaldy. Goranmak senagaty we logistika pudaklarynda hyzmatdaşlygy pugtalandyrmaga aýratyn üns berildi. Türkiýäniň goranmak eksportynyň 2002-nji ýyldaky 248 million dollardan 2025-nji ýylda 10 milliard dollardan gowrak bolandygy we bu ugurda dünýäde 11-nji orny eýeleýändigi bellenildi.

Logistika we ulag ulgamynda hyzmatdaşlyk mümkinçilikleri

Belgiýanyň ösen logistika infrastrukturasy we Türkiýäniň çalt depginde giňelýän ulag ulgamy iki ýurduň arasyndaky hyzmatdaşlygy artdyrmaga mümkinçilik berýär. Türkiýäniň 58 howa menzili we 247 million ýolagçy kuwwaty onuň logistika merkezi hökmündäki ornuny berkidýär. Ýurtlaryň arasynda hepdede 80 ýolagçy we 14 ýük gatnawy hem syýahatçylygy ösdürýär.

Türkiýäniň potratçylarynyň dünýäde amala aşyran taslamalary bilen 560 milliard dollara ýetendigi we Belgiýada 335 million dollarlyk taslamalary tamamlandygy bellenildi. Bu sanlar iki ýurduň arasyndaky ykdysady hyzmatdaşlygyň gerimini giňeltmek mümkinçiligini görkezýär.

Gümrük Bileleşigi we ÝB bilen hyzmatdaşlyk

Söwda ministri Belgiýanyň Gümrük Bileleşiginiň döwrebaplaşdyrylmagyna beren goldawy üçin minnetdarlyk bildirdi. Gümrük Bileleşiginiň häzirki ykdysady şertlere uýgunlaşdyrylmagy üçin işleriň dowam edýändigi bellenildi. ÝB bilen Türkiýäniň arasyndaky söwdanyň 233 milliard dollara ýetendigi we daşary ýurt göni maýa goýumlarynyň aglabasynyň Ýewropadan gelýändigi bellenildi. Bu hyzmatdaşlygyň türk we ýewropa kompaniýalarynyň arasyndaky integrasiýa edilen gymmatlyk zynjyrlaryny güýçlendirmelidigi nygtaldy.

Bilelikdäki Beýanat Söwda gatnaşyklaryny pugtalandyrýar

Forumyň çäklerinde Türkiýe bilen Belgiýanyň arasynda söwda gatnaşyklaryny gowulandyrmak maksady bilen bilelikdäki jarnama gol çekildi. Söwda ministri, Belgiýanyň Premýer-ministriniň orunbasary we beýleki resmiler tarapyndan gol çekilen bu jarnama iki ýurduň arasyndaky ykdysady we söwda hyzmatdaşlygyny çuňlaşdyrmakda möhüm ädim hasaplanýar.

Bu ösüşler Türkiýäniň Ýewropa bilen ykdysady gatnaşyklaryny berkitmek we söwda möçberini artdyrmak boýunça tagallalarynyň bir bölegi hökmünde tapawutlanýar. Iki ýurduň arasyndaky hyzmatdaşlyk diňe bir bar bolan söwda gatnaşyklaryny däl, eýsem üçünji ýurtlardaky bilelikdäki taslamalary hem öz içine almak bilen giňeldilip bilner.