TUSEB IDEA içerki saglyk tehnologiýalary bilen daşary ýurt garaşlylygyny azaltmagy maksat edinýär

ýerli we milli çeşmeler bilen saglyk tehnologiýalaryny ösdürmek üçin Türkiýede döredilen IDEA gözleg, okuw we synag çärelerini bir üçegiň aşagynda jemleýär. Saglygy goraýyş işgärlerine ýokary tehnologiýaly enjamlary başdan geçirmäge mümkinçilik berýän bu merkez, sanjymlaryň, serumlaryň we lukmançylyk enjamlarynyň kliniki deslapky amallaryny geçirmek arkaly daşary ýurt garaşlylygyny azaltmagy maksat edinýär.

IDEA merkezinde haýsy synaglar we gözlegler geçirilýär?

IDEA ideýa tapgyryndaky taslamalary iri eksperimental haýwanlar barada gözleg geçirmäge mümkinçilik berýän infrastrukturasy bilen önümlere öwürmäge goşant goşýar. Merkezde zäherlilik we biokompatisiýa synaglary OECD Gowy Laboratoriýa Amaly (GLP) ülňülerine laýyklykda geçirilýär, içerki ýürek-öýken enjamy ýaly möhüm saglyk tehnologiýalarynyň synag synaglary hem geçirilýär.

Robot hirurgiýa okuwy nähili geçirilýär?

Robot hirurgiýa bölümi we simulýasiýa enjamlary bilen geljekki tehnologiýalara saglygy goraýyş işgärlerini taýýarlaýan merkezde soňky 3 aýda 10 kurs guraldy we takmynan 350 lukman taýýarlandy. IDEA bilim koordinatory Prof. Dr. Ersin Kadiroğullary dünýä derejesinde merkez döredendiklerini we emeli intellekt bilen goldanýan hirurgiki ulgamlarda başarnyk gazanmagy maksat edinýändiklerini aýtdy.

TÜSEB IDEA Merkeziniň dolandyryjysy Batuhan eseşilýurt merkezde alnyp barylýan işleri "Türkiýede işlenip düzülen we täsirli we ygtybarlydygyny ylmy taýdan subut edilen önümleriň kliniki synagdan öňki synaglary geçirilýär we prototipden önüme geçiş döwründe hökmany synaglar geçirilýär" diýip kesgitleýär. Taslamalaryň neşe, sanjymlar, stentler we emeli ýürek klapanlary ýaly ugurlarda jemlenen merkezi, şeýle hem haýwanlary öndürýän we botanika bagy bolan gözlegçiler üçin iş gurşawyny hödürleýär.

Saglyk pudagynda innowasiýa pikirleri bolan gözlegçiler, taslamalaryny 5-den ýokary we ýokary derejedäki taslamalaryny "üretensağlık.gov.tr" portaly arkaly TÜSEB-e tabşyryp bilerler. Degişli edaralaryň we tehnologiýa geçiriş ofisleriniň üsti bilen amala aşyrylan işde, merkez tarapyndan hödürlenýän ösen laboratoriýa we simulýasiýa infrastrukturasynyň arzalary kabul edilen taslamalar üçin ulanylmagy üpjün edilýär.

Netije

IDEA tarapyndan hödürlenýän giňişleýin infrastruktura Türkiýe saglyk tehnologiýalarynda lokalizasiýa strategiýasynyň anyk görkezijisi hökmünde tapawutlanýar. Hususan-da, içerki lukmançylyk synaglaryny geçirmek, ösen lukmançylyk enjamlarynyň we neşe serişdeleriniň täjirleşdirme prosesini çaltlaşdyrmak arkaly ylmy netijeliligi ýokarlandyrýar.

Merkeziň umumy lukmançylyk we weterinariýa derslerini birleşdirmegi gözlegçilere ozal girip bilmedik çylşyrymly mysallary başdan geçirmäge mümkinçilik berýär. Bu ýagdaý, Türkiýäniň diňe bir hyzmatlary hödürlemän, tehnologiýany hem öndürýän saglygy goraýyş pudagynda bir pozisiýa geçmek maksadyny goldaýar.

Mümkin täsirler

IDEA-nyň içerki saglyk tehnologiýalaryny ösdürmekde hödürleýän mümkinçilikleri geljekde import edilýän lukmançylyk enjamlarynyň we derman serişdeleriniň çykdajylaryny azaldyp biler. Esasanam robot hirurgiýasy we emeli intellekt bilen goldanýan ulgamlarda ýöriteleşmek, hirurgiki amallaryň üstünlik derejesine we saglygy goraýyş hyzmatlarynyň hiline oňyn täsir edip biler.

Mundan başga-da, TÜSEB-däki bu merkez ýaş gözlegçiler we saglyk işgärleri üçin innowasiýa taslamalaryny durmuşa geçirmek üçin inkubasiýa merkezi bolup biler, şeýlelik bilen saglyk tehnologiýalary pudagynda içerki başlangyç ekosistemasyny giňelder.