Ysraýyl goşuny işgärler krizisine çözgüt gözleýär

Ysraýyl goşuny işgär ýetmezçiligi we gaçýan ýerleriň köpelmegi bilen baglanyşykly çynlakaý krizis bilen ýüzbe-ýüz bolýar. Mejlisiň Daşary gatnaşyklar we goranmak komitetine maglumat bermek bilen Meýilnamalaşdyrmak we işgärleri dolandyrmak bölüminiň başlygy Taýeb goşunyň häzirki ýagdaýyny açdy.

Çölleriň sanynyň artmagy barada duýduryş

Ilkinji toparyň 2027-nji ýylyň ýanwar aýynda hökmany harby gullugyny tamamlamagy bilen işçi güýjüniň ýetmezçiliginiň hasam artmagyna garaşylýar. Taýebiň aýdanlary, gaçyp gidenleriň resmi sanynyň 32 müň töweregi bolandygyny, üstesine-de “12-nji sargyt” resminamasyny alan 50 müňden gowrak adamyň bardygyny görkezýär. Bu san ýakyn wagtda 80-90 müň aralygynda bolup biler diýlip çaklanylýar.

Ultra-prawoslaw esgerler we kanun ara alyp maslahatlaşmalary

Ultra-prawoslaw (Haredi) esgerleriniň sanynyň köpelendigine garamazdan, goşunda ýitirim bolan esgerleriň sanynyň köpelmegini bes edip bolmaz. Taýeb, 2023-nji ýylyň oktýabr aýyndan öň Haredi esgerleriniň sanynyň 700-e ýetendigine garamazdan, häzirki wagtda 2800-e ýetendigini, emma henizem 17 müňe çenli ýetmezçiligiň bardygyny aýtdy. Premýer-ministr Benýamin Netanýahunyň esheşewa okuwçylaryny harby gullukdan boşatýan kanun taslamasyny kabul etmezligi jedele sebäp boldy. Taýeb 2025-nji ýylyň dekabrynda goşunyň işgärler meselesini çözmek üçin bu boşadylmalaryň ýeterlik däldigini aýtdy. 2026-njy ýylyň ýanwar aýynda gaçyp gidenleriň 80 göteriminiň Haredimdigini habar berdi.

Baş ştabyň başlygy Zamiriň duýduryşlary

Ysraýylyň Baş sekretary Aýal Zamir 2026-njy ýylyň martynda eden çykyşynda goşunyň uly krizise duçar bolýandygyny we çözgüt tapylmasa goşunyň dargap biljekdigini aýtdy. Zamir hökümeti hökmany harby gulluk möhletini ýene 36 aýa çenli ýokarlandyrmaga çagyrdy, ýöne bu teklip entek kabul edilmedi.

Ysraýyl goşunynyň ýüzbe-ýüz bolýan bu krizisi hökümetiň işgärler ýetmezçiligini ýapmak üçin görjek çärelerine baglylykda çuňlaşyp ýa-da çözülip bilner. Geljekdäki ösüşler ýurduň goranyş ukybyna we içerki syýasy deňagramlylyga çynlakaý täsir edip biler.