Ysraýyl metbugatynda Türkiye duýduryşy: Ankara sebitdäki ägirt güýçlere barýan ýolda

Ankarada geçirilen NATO-nyň taryhy sammiti we ol ýerde kabul edilen möhüm kararlar global geosyýasatda daşlary herekete getirdi. ABŞ-nyň prezidenti Donald Trumpyň F-35 söweş uçarlarynyň Türkiýa we CAATSA sanksiýalarynyň ýatyryljakdygy baradaky habary, esasanam Ysraýyl frontunda uly alada we işjeňlige sebäp boldy. Ysraýylyň öňdebaryjy habar beriş serişdelerinden biri bolan Ysraýyl Haýom, Prezident Rejep Taýyp Erdoganyň ýolbaşçylygynda Türkiýäniň sebitdäki täsirini çalt artdyrandygyny we deňagramlylygy üýtgeden strategiki aktýora öwrülendigini ýazdy.

Ysraýylyň metbugatynda F-35 aladasy we Türkiýäniň global pozisiýasy

NATO sammitinden soň çap edilen seljermelerde Ankarada kabul edilen kararlaryň Türkiýany diňe bir sebitde däl, eýsem halkara derejesinde-de ägirt güýç etmek maksadyna hyzmat edýändigi nygtaldy. Ysraýylyň metbugatynda berlen maglumatlara görä, Türkiye, 355 müň aktiw we 378 müň ätiýaçlyk esgeri bilen ABŞ-dan soň ikinji ýerde durýar. Soňky 10 ýylda goranyş pudagynda ägirt uly ösüş gazanan Ankara, indi diňe harby satyn alyjy ýa-da üpjün ediji bolmak bilen çäklenmän, global syýasaty gönüden-göni kesgitläp biljek strategiki hyzmatdaş roluny öz üstüne alýar.

Harby güýç we serhetleriň aňyrsynda strategiki doktrina

Ariel uniwersitetiniň Eastakyn Gündogary öwreniş we syýasat ylymlary bölüminiň hünärmeni Türkiye Dr. Assa Ophir Türkiýanyň giňelýän geosyýasy maksatlarynyň esasy hereketlendiriji güýjüniň içerki goranyş pudagydygyny aýtdy. Ofir Ankaranyň diplomatik maksatlaryny goraýjy harby güýç bilen goldamak strategiýasyny şu sözler bilen jemledi: "Bir ýurt Gündogar Ortaýer deňzinde, Gara deňizde, Kawkazda, Eastakyn Gündogarda, Balkanlarda we barha Afrika we Merkezi Aziýada bolup geçýän wakalara gönükdirmek islese, serhetden has uzakda harby güýç döretmek ukyby bolmaly". Şeýle hem Ofir, Türkiýäniň NATO agzalygynyň ýurda köpugurly harby goranyş ulgamyny, aňtaw gullugynyň öňdebaryjy paýlaşylmagyny we dünýäniň iň häzirki zaman goşunlary bilen doly integrasiýany üpjün edýändigini aýtdy.

Goňşularyndan has uly goranyş býudjeti

Ysraýyl metbugatynda ýene bir täsir galdyryjy maglumatlar Türkiye ägirt uly goranyş býudjeti boldy. Habarlarda Türkiýanyň harby çykdajylary; Diňe Gresiýa, Yrak, Azerbaýjan, Bolgariýa, Ermenistan we Gürjüstan ýaly goňşy ýurtlaryň umumy harby býudjetinden takmynan 25 milliard dollar ýetendigi bellenildi. Bu ykdysady we harby artykmaçlyk Türkiýany ýakyn geografiýasynda iň agalyk ediji güýje öwürse-de, Ysraýylyň sebitdäki howpsuzlyk düşünjesini üýtgedýär.