Gysgaça
- Angliýa, Fransiýa we Germaniýa ýaly 7 ýurt Ysraýylyň Gündogar Iýerusalimde bikanun E1 hasaplaşyk taslamasy baradaky teklibine berk garşylyk görkezdi.
- Bilelikdäki ýazmaça beýannamada halkara hukugynyň aç-açan bozulandygy we soralýan tender kararynyň hiç hili ýagdaýda kabul edilip bilinmejekdigi mälim edildi.
Angliýa, Fransiýa, Germaniýa, Italiýa, Kanada, Gollandiýa we Norwegiýa Ysraýyl hökümetine bilelikdäki beýanynda, basyp alnan Gündogar Iýerusalimiň serhedinde ýerleşýän bikanun "E1" hasaplaşyk taslamasy üçin gurluşyk tenderini açdy. Bilelikdäki ýazmaça beýannamada halkara hukugynyň aç-açan bozulandygy we soralýan tender kararynyň hiç hili ýagdaýda kabul edilip bilinmejekdigi mälim edildi.
7 ýurt Ysraýyl hökümetini "Tenderleri derrew ýatyrmaga" çagyrýar
Bilelikdäki beýannama halkara jemgyýetçiliginiň Iordan derýasynyň günbatar kenaryndaky bikanun ilatly punktlaryň giňelmegine uzak wagtdan bäri berk garşylyk görkezýändigini ýada saldy we bu mesele bilen baglanyşykly çuňňur aladalaryň diplomatik ýygnaklarda-da, köpçülikde-de beýan edilendigini aýtdy. Beýanatda duýduryş berildi: "E1 şäherçesi, Günbatar Şeriýany bölmek we Palestina sebitleriniň territorial bitewiligine düzedip bolmajak zeper ýetirmek arkaly iki döwletli çözgüt mümkinçiligini doly ýok eder."
Halkara kompaniýalara duýduryş "Tenderlige girmäň"
Birleşen Milletler Guramasynyň (BMG) Howpsuzlyk Geňeşiniň kararlary bilen birnäçe gezek tassyklanylyşy ýaly, Günbatar Şeriýadaky Ysraýylyň ähli ilatly nokatlarynyň halkara hukugyna laýyklykda bikanundygyna ünsi çekdi. Bu duýgur döwürde parahat ilata garşy zorluk görlüp-eşidilmedik derejä ýetip, Palestina ykdysadyýetine agyr çäklendirmeler girizilende, Ysraýylyň ýumşak hereketi sebitdäki durnuksyzlygy hasam çuňlaşdyrar.
Bilelikdäki beýannamada global gurluşyk kompaniýalaryna aç-açan duýduryş berlen wagtynda Ysraýyl administrasiýasy hasaplaşyk meýilnamalaryny haýal etmän yza çekilmäge çagyryldy: "Kompaniýalar bu bikanun gurluşyk tenderi üçin söwda tekliplerini hökman göz öňünde tutmaly däldirler. Kanun sanksiýalary we abraýly netijeleri, şol sanda halkara hukugynyň çynlakaý bozulmagy bilen baglanyşykly töwekgelçiligi bilmelidirler. iki döwletli çözgüt.
Palestina sebitlerini bölmek maksady bilen "E1 taslamasy" näme?
Taryhy taýdan Gündogar Iýerusalimiň bir bölegi bolan, emma Aýralyk (Utanç) diwary sebäpli Günbatar Şeriýanyň çäginde ýerleşýän, Iýerusalimiň golaýyndaky "Maale Adumim" ýewreý şäherçesini birleşdirmek üçin işlenip düzülen E1 taslamasy, sebitdäki basybalyjylary hemişelik etmegi maksat edinýär. Taslamanyň çäginde sebitde 4 müňden gowrak bikanun ýaşaýyş jaýy we myhmanhana gurmak üçin 1999-njy ýylda 12 müň gektar Palestina topragy ele alyndy.
Garaşsyz Palestina döwletini gurmagyň mümkin däldigini öňe süren bu taslama, ABŞ-nyň administrasiýalarynyň geçmişde eden güýçli basyşy sebäpli doňduryldy. Şeýle-de bolsa, Ysraýylyň premýer-ministri Benýamin Netanýahu 2025-nji ýylyň sentýabr aýynda Günbatar Şeriýany geografiki taýdan ikä böljek bu jedelli E1 Taslamasyny resmi taýdan tassyklady. Ysraýyl hökümeti bu taslama baradaky ozalky borçnamalaryny bozup, garşy çykýan taraplara öňünden duýdurmazdan 1234 öý üçin ilkinji tender yglannamasyny çap edip, täze krizise sebäp boldy.
Çeşme: Haber7
Teswirler (0)
Teswir ýaz
Entek teswir ýazylmandyr. Ilkinji teswiri siz ýazyň!