Savaş Suçlusu Ratko Mladic'in Ölümü Sonrası Sırbistan'dan Provokatif Karar: Devlet Töreniyle Defnedilecek!

Bosna Hersek'in doğusunda yer alan Srebrenitsa'da, Temmuz 1995 tarihinde gerçekleştirilen kanlı soykırımın baş mimarı olan savaş suçlusu Ratko Mladic, cezaevinde hayatını kaybetti. İnsanlığa karşı işlediği suçlar nedeniyle ömür boyu hapse mahkum edilen ve Hollanda'nın Lahey kentindeki cezaevinde tutulan 84 yaşındaki Mladic'in ölümü, Sırp milliyetçileri tarafından provokatif eylemlerle karşılandı. Bölgedeki Sırp nüfusun savaş suçlusunu yücelten girişimleri, Bosna Hersek genelinde infiale yol açtı. Bosna Savaşı (1992-1995) sırasında en ağır insan hakları ihlallerinin ve katliamların yaşandığı Zvornik kentinde bir araya gelen yüzlerce Sırp, Sırbistan bayrakları ve Mladic'i öven afişlerle gövde gösterisi yaptı.

Sırp Cumhuriyeti (RS) Başkan Yardımcısı Camil Durakovic, bu provokasyona sert tepki gösterdi. Durakovic, Zvornik'in Boşnak kurbanların toplu mezarlarına ev sahipliği yaptığını hatırlatarak, "Burası Belgrad değil. Burası Mladic'in katliam emirlerinin bizzat uygulandığı topraklardır. Bu provokatif eylemlere sessiz kalınması kabul edilemez" sözleriyle tepkisini dile getirdi. Benzer şekilde, Srebrenitsa yakınlarındaki Bratunac'ta duvarlara "Hepimiz Mladic'in askerleriyiz" sloganları yazılırken, Brcko'da ise Sırplar savaş suçlusu için anma mumları yaktı.

Sırbistan'dan Skandal Karar: Savaş Suçlusuna Resmi Devlet Töreni

Sırbistan Adalet Bakanı Nenad Vujic, insanlık suçu tescilli Mladic'in ailesinin talebi doğrultusunda üst düzey bir devlet töreniyle defnedileceğini duyurdu. Bu skandal karar, uluslararası alanda ve Bosna Hersek'te büyük bir öfkeyle karşılandı. Boşnak akademisyen Esad Durakovic, bir soykırım failinin kahraman gibi uğurlanmasının kabul edilemez olduğunu belirterek, "Sırbistan bu resmi adımla, kendi eliyle soykırımcı bir devlet olduğunu tescillemiş ve kabul etmiştir" değerlendirmesinde bulundu.

Karadağ Cumhurbaşkanı Jakov Milatovic de konuya ilişkin yaptığı açıklamada, Mladic'in bir savaş suçlusu olarak öldüğünü vurgulayarak, "Mladic, soykırım ve insanlığa karşı en ağır suçlardan kesinleşmiş hüküm giymiştir. Bu durum siyasi bir tartışma konusu değil, uluslararası hukukun tescillediği mutlak bir gerçektir" dedi. Hırvatistan Dışişleri Bakanı Gordan Grlic Radman ise Mladic'in Bosna Hersek ve Hırvatistan topraklarında silinmez kanlı izler bıraktığını ifade ederek, adaletten kaçamayan bir caninin daha hayatını kaybettiğini belirtti.

Srebrenitsa Tanıkları: "Müebbet Hapis Cezasıyla Ölmesi Adaletin Zaferidir"

Srebrenitsa Soykırımı'nın acısını hala taze tutan kurban yakınları ve tanıklar, Mladic'in cezasını çekerken ölmesinin adaletin tecellisi olduğunu vurguladı. Srebrenitsa Anıt Merkezi Müdürü Emir Suljagic, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, "Mladic'in ölümü işlediği suçları ortadan kaldırmıyor. Toplu mezarlar hala orada duruyor ve yitirdiğimiz canlar geri gelmeyecek. Kendisi cezaevinde tescilli bir soykırımcı olarak öldü. Gerçeklerin unutturulmasına asla izin vermeyeceğiz" ifadelerini kullandı. Srebrenitsa ve Zepa Anneleri Derneği Başkan Yardımcısı Kada Hotic ise Mladic'in sağlık sorunları bahane edilerek tahliye edilmemesinin önemine değinerek, "Ömrünün sonuna kadar parmaklıklar arkasında kalması tarihi bir adalettir. Biz bugün onun vahşi emirleri yüzünden sevdiklerimizin kemiklerini arıyoruz" dedi. Soykırım Kurbanları ve Tanıkları Derneği Başkanı Murat Tahirovic de tahliye baskılarına boyun eğilmemesinin büyük bir hukuki zafer olduğunu kaydetti.

Kızılyıldız Taraftarlarından UEFA Maçında Çirkin Provokasyon

Sırp milliyetçiliğinin futboldaki yansıması, UEFA Avrupa Ligi play-off turunda bir kez daha sahneye çıktı. Çekya ekibi Viktoria Plzen deplasmanına giden Sırbistan'ın Kızılyıldız takımının taraftarları, tribünlerde skandal bir eyleme imza attı. Yaklaşık 1200 kişiden oluşan "Delije" adlı taraftar grubu, "General, ebedi şan ve şükran" yazılı bir pankart açarak uzun süre savaş suçlusu Ratko Mladic lehine tezahürat yaptı. Bu skandal anların fotoğrafları Kızılyıldız kulübünün resmi sosyal medya hesaplarından da paylaşıldı. Yaşanan bu çirkinliğin ardından Srebrenitsa Anıt Merkezi, UEFA'ya resmi şikayette bulunarak Sırp ekibinin Avrupa kupalarından tamamen menedilmesini talep etti. Kızılyıldız'ın benzer ırkçı ve provokatif eylemler nedeniyle daha önce de UEFA'dan cezalar aldığı hatırlatıldı.

16 Yıllık Firarın Ardından Gelen Adalet: Ratko Mladic Kimdir?

1942 yılında Bosna Hersek'in doğusundaki Kalinovik ilçesi yakınlarındaki Bozanovici köyünde dünyaya gelen Ratko Mladic, askeri eğitimini Belgrad'da tamamlayarak Yugoslav Halk Ordusu'nda (JNA) görev aldı. Bosna Savaşı'nın patlak vermesiyle birlikte, Mayıs 1992'de yeni kurulan Sırp Cumhuriyeti Ordusu Genelkurmay Başkanlığı görevine getirildi ve bu görevi 1996 yılına kadar sürdürdü. Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi (ICTY) tarafından ilk kez 24 Temmuz 1995'te hakkında savaş suçları iddianamesi hazırlanan Mladic, savaştan sonra Sırbistan'a kaçarak tam 16 yıl boyunca adaletten saklandı. Sırp yetkililerin "yerini bilmiyoruz" açıklamalarına rağmen, Mladic'in devlet içerisindeki derin yapılar tarafından korunduğu, hatta bu süreçte sosyal hayatın içinde rahatça dolaştığı görüntülerle kanıtlandı. Savaş suçlusu, 26 Mayıs 2011'de Sırbistan'ın Zrenjanin kenti yakınlarındaki Lazarevo köyünde yakalanarak 31 Mayıs 2011'de Lahey'e sevk edildi. 16 Mayıs 2012'de başlayan tarihi yargılama sürecinde suçlamaları reddetse de, Temmuz 1995'te 8 bin 372 Boşnak sivilin hunharca katledildiği Srebrenitsa Soykırımı'nın baş sorumlusu olarak müebbet hapis cezasına çarptırıldı.