Şirket Turnuvasında Kalp Krizi Geçiren İşçi İçin Emsal Yargıtay Kararı: Spor Müsabakası İş Kazası Sayıldı Ama Kusur Oranları Değişti

Halı sahalarda son dönemde artış gösteren ölümcül kalp krizlerine ilişkin yargı dünyasında çok konuşulacak emsal bir karar alındı. Çalıştığı şirketin düzenlediği futbol turnuvasında kalp krizi geçiren ve kaldırıldığı hastanede yaklaşık 3 ay süren yaşam mücadelesini kaybeden S.Ö.'nün ölümü, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından resmen "iş kazası" olarak tescil edildi. Bu gelişmenin ardından acılı aile, hukuki süreci başlatarak maddi ve manevi tazminat davası açtı. Davacı aile, turnuva sırasında sahada ilk yardım ekibi ve ambulans bulunmadığını, bu ihmal nedeniyle müdahalede gecikildiğini savunarak şirketin sorumlu tutulmasını talep etti. Davalı taraflar ise davanın haksız olduğunu öne sürerek reddini istedi.

Yerel Mahkemeden Tazminat Kararı ve Kusur Dağılımı

Davayı inceleyen İş Mahkemesi, toplanan deliller ve dosya kapsamına göre, davacının iş akdi ile davalı işveren bünyesinde çalışırken şirketin düzenlediği turnuvada kalp krizi sonucunda vefat ettiğine ve SGK tahkikat raporunda olayın iş kazası olarak kabul edildiğine dikkat çekti. Dosya, kusur raporu için üçlü bilirkişi heyetine gönderildi. Raporda, davalı şirketin yüzde 60 oranında kusurlu olduğu, diğer davalı spor kulübü derneğinin ise kusurunun bulunmadığı belirtildi. Hayatını kaybeden işçi S.Ö.'ye yüzde 20 oranında kusur atfedilirken, kalan yüzde 20'lik pay ise "kaçınılmazlık ilkesi" kapsamında değerlendirildi.

Mahkeme kararında, "İtiraz üzerine alınan raporlarda da tutarlılık görüldüğünden dosya hesap bilirkişisine gönderilmiştir. Davacılara ilişkin sosyal ekonomik durum araştırması yaptırılmış, nüfus kayıt örneği dosya arasına alınmış, SGK tarafından yapılan ödemeler celp edilmiş, eksiklikler giderilerek alınan hesap raporu denetime elverişli ve usule uygun görülmüştür. Vefat edenin banka hesap hareketleri de dosya arasına alınmış, birleşen dosyada da ikinci kez ilk dosyada ıslah olmadığından dolayı yapılan talepler rapora göre uygun görülmüş, davacıların maddi tazminat taleplerinin kabulüne karar vermek gerekmiş" denildi.

İstinaf Sonrası Dosya Yargıtay'a Taşındı

Toplamda 400 bin lirayı aşan maddi ve manevi tazminat kararının ardından davalı taraflar kararı istinafa taşıdı. Bölge Adliye Mahkemesi, hükmedilen manevi tazminat miktarının azlığına dikkat çekti. Karar temyiz edilince devreye giren Yargıtay, kusur belirleme sürecini yasaya aykırı bularak yerel mahkemenin kararını bozdu. Yargıtay, kalp krizine bağlı ölüm olaylarında kişinin genetik yapısı, kronik rahatsızlıkları ve yaşam tarzı gibi "bünyesel faktörlerin" mutlaka analiz edilmesi gerektiğine hükmetti.

Yargıtay'dan Emsal Bozma Kararı: Bünyesel Faktörler Araştırılmalı

Yargıtay'ın bozma kararında, kusur raporundaki usulsüzlüklere şu ifadelerle dikkat çekildi: "Kalp krizi nedeniyle vefat olayında bünyesel faktör değerlendirmesi yapılmasının gerekmesine ve bünyesel faktör oranının işveren kusuruna eklenmesinin mümkün bulunmamasına rağmen usulüne uygun olmayan kusur raporunda yüzde 20 oranındaki kaçınılmazlık değerlendirmesinin yapılması hatalıdır. Yüzde 20 oranındaki kusurun işveren kusuruna eklenmesi de hatalı olmuştur. Son olarak iş kazalarından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davalarında sorumluluğu bulunduğu tespit edilen kişi veya kişilerin kusur oranlarının ayrı ayrı belirlenmesi gerekirdi. Mahkemece yüzde 60 oranındaki işverene verilen kusur oranının yönetmelik hükmü gerekçe gösterilmek suretiyle kusur oranı ayrıştırması yapılmaksızın davalı spor kulübü derneğine atfedilmesi de hatalıdır."

Yargıtay, yerel mahkemenin yapması gereken işlemleri ise şu şekilde sıraladı: "Mahkemece yapılacak iş, öncelikle kurumdan sorulmak suretiyle var ise rücu dosyasının getirtilmesi ile müteveffanın vefatından önce kalp damar hastalığı ile kalp krizini tetikleyecek nitelikte bir rahatsızlığı olup olmadığının belirlenmesidir. Bu hususta tedavi görüp görmediği konusunda tarafların ibraz edeceği kayıtlar ile SGK Medula sisteminden araştırma yapmak, davacıda olumsuz yaşam şekli, beslenme tarzı, genetik faktör ile sigara kullanımı gibi etkenlerin olup olmadığı, var ise bu gibi durumların olayın gerçekleşmesi üzerindeki etkisi hususundaki deliller toplanmalıdır. Toplanacak bu delillerle beraber somut ölüm olayının gerçekleşmesinde işyeri şartları, yaşam şekli, bünyesel faktör ile olay anındaki etkenler bir bütün olarak değerlendirilmelidir. Kusur raporunun düzenlenmesi için dosyanın kardiyolog hekimin de yer aldığı, A sınıfı İş Güvenliği uzmanlarının bulunduğu heyete tevdi edilerek, olayın gerçekleşmesinde tarafların kusur oranlarının ayrı ayrı belirlenmesi ile bünyesel faktörün etkisini belirleyici mahiyette rapor aldırmak, alınacak bu raporla beraber dosyadaki verileri değerlendirmektir."