Türkiye'nin Deniz Üstü Rüzgâr Enerjisi Atağı: Stratejik Adımlar

Mithat Yurdakul - Türkiye, yenilenebilir enerji stratejileri kapsamında önemli bir adım atarak deniz üstü (offshore) rüzgâr santralleri yatırımlarına yöneliyor. Saros Körfezi, Gökçeada, Bozcaada ve Edremit açıklarında belirlenen dört bölge, bu alanda yatırım yapılacak aday alanlar arasında yer alıyor. Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanları (YEKA) yarışmaları için şartname süreci de başlatıldı.

Deniz Üstü Rüzgâr Santralleri İçin İlk Adımlar

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Türkiye'nin ilk büyük ölçekli deniz üstü rüzgâr enerjisi yatırımı için hazırlıklarını sürdürüyor. Bu kapsamda 1 gigavatlık deniz üstü rüzgâr bağlantı kapasitesi için kullanım hakkı 49 yıl olarak belirlenirken, santrallerin inşaat süresi de lisans alımından itibaren en fazla 3 yıl olarak belirlendi.

Yarışmalarda, elektrik alımı için tavan fiyat 11 sent/kilovatsaat, taban fiyat ise 7 sent/kilovatsaat olarak açıklandı. Ayrıca, santral yatırımlarında yerlilik oranı yüzde 25 olarak zorunlu tutuluyor. Toplamda 1000 megavatlık deniz üstü rüzgâr enerjisi santrali bağlanma kapasitesi için yarışmalar düzenlenecek. Önemli firmalar, bu yatırımlarda teknoloji ortağı olarak rol alabilir. İzin süreçlerinin tamamlanmasının ardından Türkiye'deki ilk deniz üstü rüzgâr YEKA yarışması için tarih açıklanacak.

Stratejik Bölgeler ve Planlamalar

Deniz üstü rüzgâr enerjisi projeleri için yoğun çalışmalar yürütülüyor. Hatay'dan Karadeniz ve Trakya'ya kadar 19 bölge detaylı bir şekilde analiz edildi. Çalışma kapsamında korunmuş alanlar, balık göç yolları ve uluslararası deniz ulaşım koridorları gibi kriteler göz önünde bulunduruldu. Sonuç olarak, Saros Körfezi, Gökçeada, Bozcaada ve Edremit açıkları yatırım için aday bölgeler olarak belirlendi.

Bu tür projeler, karasal projelere kıyasla daha maliyetli olsa da, yüksek verimli ve sürekli rüzgâr akımları sayesinde daha fazla enerji üretimi sağlıyor. Türkiye'nin 2035 yılına kadar belirlediği 5 gigavatlık yatırım hedefi için toplam yatırım büyüklüğü yaklaşık 15 milyar dolar olarak hesaplanırken, yıllık 1 gigavat kurulum için 2.5-3 milyar dolarlık kaynak gerekecek.

2030 Yılı Hedefleri ve Ekonomik Etkiler

Türkiye Rüzgâr Enerjisi Birliği (TÜREB) Başkanı İbrahim Erden, deniz üstü rüzgâr enerjisinin stratejik bir dönüşüm sağlayacağını belirtti. Bu yatırımlar, yalnızca enerji üretimi değil, aynı zamanda geniş bir ekonomik ekosistem yaratacak. Türkiye, güçlü üretim altyapısı ve mühendislik kabiliyeti sayesinde, bölgesel ölçekte ekipman ve hizmet sağlayan bir merkez haline gelebilir.

TÜREB Başkan Yardımcısı Ufuk Yaman'a göre, Türkiye'nin deniz üstü rüzgâr potansiyeli 75 gigavat olarak öngörülüyor. İlk 1 gigavatlık kapasite tahsisi, gelecekte daha büyük bir pazarın başlangıcı olacak. Planlanan takvime uygun olarak, ilk santrallerin 2030 yılında devreye girmesi bekleniyor.

Dünya Bankası senaryolarına göre, 2040 yılına kadar 3.5 gigavatlık bir kurulum, 4 milyar dolarlık ekonomik katkı ve 32 bin iş yılı yaratma potansiyeline sahip. 7 gigavat seviyesindeki bir gelişim senaryosunda ise bu katkı 16 milyar dolara ve 110 bin iş yılına kadar çıkabilir.

Sonuç ve Gelecek Beklentileri

Türkiye, deniz üstü rüzgâr enerjisi yatırımlarıyla enerji çeşitliliğini artırmayı ve yenilenebilir kaynakların payını genişletmeyi hedefliyor. Bu adımlar, sürdürülebilir enerji politikaları çerçevesinde ülkenin enerji bağımsızlığını artırırken, ekonomik büyümeye de katkı sağlayacak. Gelecekteki gelişmelerle birlikte, Türkiye'nin bu alanda daha da ileriye gitmesi ve bölgesel bir enerji merkezi haline gelmesi bekleniyor.