ABŞ-nyň goranyş býudjet kanunynda Ysraýylyň makalasyna garşylyk

ABŞ-nyň kongresmeni Ro Hanna sosial media hasabynda beren beýanatynda 1,15 trillion dollarlyk Milli Goranmak Awtorlaşdyryş Kanunynyň (NDAA) çägindäki 219-njy maddanyň goranyş býudjet kanunyndan aýrylmalydygyny aýtdy. Hanna, Demokratlaryň Wekiller palatasynda-da, Senatda-da ýanwar aýyna çenli köplük gazanjakdygyny prezident Donald Trump üçin "maýyp ördek" döwrüne başlandygyny aýtdy we bu prosesiň möhüm meseledigini aýtdy.

219. Makala haýsy harby integrasiýany nyşana alýar?

Taslamanyň 219-njy maddasynda ABŞ goşunynyň tehnologiýa we üpjünçilik zynjyryny Ysraýyl goşuny bilen birleşdirmäge gönükdirilen giňişleýin düzgünnama bar. Bu makalanyň çäginde; Ysraýyldan gelip çykan we bilelikde işlenip düzülen tehnologiýalaryň 2030-njy ýyla çenli ABŞ-nyň resmi harby maksatnamalaryna pilotsyz ulgamlardan goranmak, raketa goragy we emeli intellekt ýaly jemi 10 dürli ugurda girizilmegi meýilleşdirilýär.

Näme üçin kongresmen Hanna garşy çykýar?

Demokratik kongresmen Ro Hanna ABŞ-nyň raýaty hökmünde Ysraýyl we ABŞ goşunlarynyň birleşmegini göz öňünde tutýan bu düzgüniň biynjalyk bolandygyny aýtdy. Hanna partiýadaky kärdeşlerine jaň edip, "Özlerini kim hasaplaýarlar? Çolak ördek döwründe Kongresiň ileri tutýan meselesi bolmaly. Men ähli demokratlary we ýolbaşçylarymyzy goranyş býudjetimiz baradaky 219-njy maddany aýyrmaga çagyrýaryn" -diýdi.

23-nji iýulda ABŞ-nyň Wekiller palatasy 216 "hawa" we 212 "ýok" ses bilen 1,15 trillion 2027 dollarlyk goranyş býudjet kanunyny tassyklady we Senata iberdi. Senatda entek ses berilmedik kanun taslamasy, kanuna öwrülen halatynda tassyklamak üçin prezident Donald Trump-a hödürlener.

ABŞ-da goranyş býudjet amallary Milli Goranmak Awtorlaşdyryş Kanunynyň (NDAA) çäginde amala aşyrylýar. Kanun bolmak üçin kanun taslamalary Wekiller palatasy we Senat tarapyndan kabul edilmeli we soňra Prezident tarapyndan gol çekilmeli. Kongres agzalarynyň kanun taslamalaryna üýtgetmeler girizmäge ýa-da käbir makalalary aýyrmak üçin syýasy basyş döretmäge hukugy bar.

Netije

Bu ösüş, daşary syýasatda we ABŞ-nyň syýasatynda harby hyzmatdaşlykda barha artýan içerki jedeliň bardygyny ýüze çykarýar. Ysraýyl bilen harby integrasiýanyň gerimi we dowamlylygy, esasanam goranyş býudjeti ýaly strategiki möhüm kanunlarda, Demokratik ganatyň içinde dürli pikirleriň gapma-garşylykly nokatlaryna öwrüldi. Bu ýagdaý, goranyş syýasatlarynyň diňe bir tehniki däl, eýsem kanunçylyk işinde syýasy gepleşik meselesidigini hem görkezýär.

Mümkin täsirler

Hanna çagyryşy, Demokratik partiýanyň ýolbaşçylaryna basyş edip biler, bu kanun taslamasynyň Senat tapgyrynda üýtgedilmegine ýa-da ses berişligiň uzaldylmagyna sebäp bolup biler. 219-njy madda garşy çykýanlar giňden goldaw alsa, ABŞ bilen Ysraýylyň arasynda tehnologiýa integrasiýa meýilnamasynyň yza süýşürilmegi ýa-da taslamanyň çägine täzeden baha bermek meselesi ýüze çykyp biler. Bu ýagdaý iki ýurduň arasyndaky harby hyzmatdaşlygyň strategiýalaryna gytaklaýyn täsir edip biler.