Amnistiýa düzgüni GSS premium bergileri üçin gelýär

AK partiýasy tarapyndan taýýarlanan täze kanun teklibi, umumy saglyk ätiýaçlandyryşy (GSS) baýrakly bergiler bilen baglanyşykly millionlarça raýat bilen baglanyşykly möhüm düzgüni gün tertibine getirdi. Ankarada taýýarlanan teklibe görä, 2017-nji ýylyň 1-nji ýanwaryna çenli bolup geçen we entek tölenmedik ähli GSS premium bergileri, şeýle hem bu bergiler bilen baglanyşykly jerimeleriň gijikdirilmegi we gijikdirilen tölegleriň ýokarlanmagy bütinleý ýok ediler.

Näme üçin GSS bergileri öçürilýär?

Sosial ätiýaçlandyryş we umumy saglyk ätiýaçlandyryş kanunyna goşulmagy meýilleşdirilýän wagtlaýyn makala raýatlaryň halka bergilerini ýeňilleşdirmegi maksat edinýär. Düzgünnama, öňki üýtgedip gurmak mümkinçiliklerinden mahrum bolan ýa-da tölemek ukybynyň ýoklugy sebäpli bergilerini üzüp bilmedik ätiýaçlandyrylan adamlar üçin saglyk hyzmatlaryna elýeterliligi ýeňilleşdirmegi maksat edinýär.

Işe höweslendirmek we diňleýjini goldamak

Taslama diňe bir GSS bergilerini däl, eýsem iş dünýäsine we talyplara degişli beýleki goldawlary hem öz içine alýar. Işsizlik ätiýaçlandyryşy kanunynyň çäginde durmuşa geçirilýän goşmaça iş höweslendiriş möhletiniň 2028-nji ýylyň 31-nji dekabryna çenli uzaldylýandygyna garamazdan, Prezidente bu döwri 2029-njy ýylyň ahyryna çenli uzaltmak hukugy berilýär. Mundan başga-da, dalaşgär okuwçylaryň, okuwçylaryň, okuwçylaryň we hünär okuwçylarynyň aýlyk haklaryna döwlet goşant goşýan möhleti 15 ýyla çenli artdyrylyp bilner.

Ankaraly Mithat urdurdakul tarapyndan berlen maglumata görä, 2026-njy ýylyň 13-nji noýabrynda hödürlenen bu teklip 2017-nji ýylyň 1-nji ýanwaryna çenli karzy bolan ähli raýatlary öz içine alýar. Düzgünnamanyň güýje girmegi bilen, degişli seneden öň we bergiler bilen baglanyşykly bergileri aýyrmak bilen raýatlara edilýän maliýe basyşyny aýyrmak meýilleşdirilýär.

Göz öňünde tutulýan düzgünnama Mejlis işi tamamlanandan soň güýje girer. Raýatlar üçin elektron hökümetiň üsti bilen karz ýagdaýyna eýermek we düzgüniň resmi gazetde çap edilenden soň ediljek bildirişlere eýermek möhümdir.

Karz ýüküni ýeňilleşdiren raýatlara näme garaşýar?

Bu düzgün, uzak wagtlap toplanan we göterim ýüki sebäpli tölenip bolmaýan UHI bergileriniň ýatyrylmagyny aňladýar. Saglyk hyzmatlaryna, esasanam soňky ýyllarda töleg töläp bilmeýänler üçin iň uly päsgelçilik bolan karz ýüküni aýyrmak, raýatlara saglyk ätiýaçlandyryşyny gaýtadan dikeltmäge mümkinçilik berer.

Zähmet bazary we bilim goldawy

Iş höwesini 2028-nji ýylyň ahyryna çenli giňeltmek, iş berijileriň işgär çykdajylaryny meýilleşdirmeginde öňünden aýdylýanlygy artdyryp biler. Şol bir wagtyň özünde, hünär bilimini alýan talyplara döwlet goşantyny 15 ýyla çenli uzaltmak, ýaşlaryň işçi güýjüne gatnaşmagyny goldamak arkaly hünär biliminiň özüne çekijiligini ýokarlandyryp biler.