Bundesbank: Maliýe durnuklylygy üçin töwekgelçilikler ýokary

Şu gün Bundesbank tarapyndan neşir edilen "2026 Maliýe durnuklylygy hasabaty" Germaniýanyň maliýe ulgamynyň geosyýasy dartgynlyk we ykdysady basyşlar sebäpli çynlakaý töwekgelçiliklere sezewar bolýandygyny mälim etdi. Bu edara, bank pudagynyň häzirki durnuklylygyny saklaýandygyna garamazdan, bazarlarda aşa baha kesilmegi we karz töwekgelçiliginiň ýokarlanmagy ulgama basyş edýändigini görkezdi.

Näme üçin kompaniýanyň bankrotlary köpelýär?

Hasabata görä, çykdajylaryň ýokarlanmagy we girdejiligiň gowşaklygy sebäpli korporatiw pudaga edilýän maliýe basyşy kem-kemden çuňlaşýar. Companyurtda aýlyk kompaniýanyň bankrotlary 2014-nji ýyldan bäri iň ýokary derejä ýeten hem bolsa, ýerine ýetirilmedik karzlaryň derejesi geçen ýylyň ortalaryndan bäri ýokarlanmak tendensiýasyny dowam etdirdi.

Gozgalmaýan emläk gaznalarynda likwidlik ýetmezçiligi

Germaniýanyň açyk emläk gaznalarynda 2023-nji ýylyň ortalaryndan bäri maýa goýumlarynyň çaltlaşmagy bu pudakdaky gowşaklygy ýokarlandyrýar. Käbir serişdeleriň tölegleri togtatmaga mejbur bolmagy täjirçilik emläk bazarynda mejbury satuwlara sebäp bolup, maliýe guramalarynyň arasynda likwidlilik töwekgelçiligini hasam görkezýär.

Bundesbank, Germaniýanyň maliýe ulgamynyň umumy durnuklylygyna garamazdan, geosyýasy dartgynlylygyň, korporatiw bankrotlaryň we gozgalmaýan emläk bazaryndaky gysyşlaryň ulgamlaýyn töwekgelçilikleri ýokarlandyrandygyny habar berdi. Bank däl maliýe araçylarynyň we adaty banklaryň özara baglanyşygy, likwidligiň peselmeginiň tutuş pudaga ýaýramagynyň mümkinçiligini güýçlendirýär.

Maliýe durnuklylygyny saklamak üçin, Bundesbank kapital buferlerini güýçlendirmegi we sanly dünýä bilen bir hatarda makroprudensial düzgünleri ýönekeýleşdirmegi maslahat berýär. Karz esasly satyn almalaryň ýokary derejesi, esasanam ýaşaýyş jaý maliýeleşdirilmegi we döwlet karzynyň ykdysady ösüşe edýän basyşy edaranyň ýakyndan yzarlaýan esasy mowzuklaryndan biridir.

Ykdysady gowşaklyklar nämäni görkezýär?

Kompaniýanyň bankrotlarynyň 2014-nji ýyldan bäri iň ýokary derejä ýetendigi, hakyky pudagyň maliýeleşdiriş çykdajylaryny ýapmakda kynçylyk çekýändigini görkezýär. Banklaryň ýokary göterim girdejilerine garamazdan, makrofin finans gurşawynyň ýaramazlaşmagy maýa buferlerini kynlaşdyryp we ulgamlaýyn töwekgelçilik döredip biler diýlip hasaplanýar.

Bazarlara garaşýan töwekgelçilikler näme?

Geňeş agzasy Maýkl Theureriň belleýşi ýaly, ABŞ-nyň tehnologiýa pudagynda aşa bahalandyrmalar we pes töwekgelçilik baýraklary bazarlary negatiw garaşylmadyk ýagdaýlara sezewar edýär. Garaşylýanlar ýerine ýetirilmese, paýnamalarda we korporatiw obligasiýalarda düýpli pese gaçmagyna garaşylýar we döwlet karzlarynyň konsentrasiýasy sebäpli banklar ýitgiler bilen ýüzbe-ýüz bolup biler.