Eýrandan ABŞ-a aç-açan gorkuzma: "Waşington söweş we parahatçylyk döwürlerini kesgitläp bilmez"

Eýranyň Daşary işler ministrliginiň metbugat sekretary Ismail Bekaýi paýtagt Tähranda geçirilen hepdelik metbugat ýygnagynda gün tertibindäki gyzgyn wakalar barada täsirli çykyş etdi. Bekaý sebitleýin we global ösüşlere baha berip, Tähran administrasiýasynyň özygtyýarly hukuklary we tutanýerliligi bilen ylalaşmajakdygyny aýtdy. Metbugat sekretary Bekaýi Waşingtona aç-açan habar iberip: "ABŞ-nyň söweş we parahatçylyk wagtyny kesgitlemegine asla rugsat bermedik we rugsat bermeris"

Bekaýi, Eýranyň milli bähbitlerini goramak üçin harby goranyş mehanizmlerini we diplomatik kanallary bir wagtda we netijeli ulanjakdygyny mälim etdi we öz ýurdunyň daşary syýasatynyň garaşsyzlyga esaslanýandygyny aýtdy.

Waşingtonyň ýadro düzgünnamasy we üýtgeýän syýasatlar

Duşuşykda ABŞ-nyň prezidenti Donald Trumpyň Riýadyň Ybraýym şertnamasyna gatnaşmagy barada Saud Arabystany bilen gol çekilen raýat ýadro şertnamasyny şertlendirýän sözleri hem ara alnyp maslahatlaşyldy. Bekaýi, ABŞ-nyň administrasiýasyny 24 sagatdan soň hem bu meselä bolan garaýşyny üýtgetendigini tankytlady we bu kararyň Waşingtonyň nusgawy we ygtybarsyz diplomatik garaýşynyň beýanydygyny aýtdy.

Her bir özygtyýarly döwletiň ýadro ýaragyny ýaýratmazlyk şertnamasynyň (NPT) çäginde parahatçylykly ýadro energiýasy bilen meşgullanmaga hukugynyň bardygyny ýatladýan Bekaýi, bu esasy hukugyň syýasy şertnama bolup bilmejekdigini aýtdy.

ABŞ-nyň Bolgariýadaky işi we Fransiýa bilen diplomatik krizis

ABŞ-nyň ýangyç uçarlarynyň Bolgariýadaky Bezmer howa bazasyna ýerleşdirilmegine berk garşylyk görkezen Bekaý, Bolgariýanyň mejlisiniň we halkyň köpüsiniň bu harby ädimine garşydyklaryny öňe sürdi. Bekaýi, Bolgariýada karar berýänleriň ABŞ-nyň we Ysraýylyň Eýrana garşy bolup biljek harby hüjümlerinde öz ýurduny de-fakto hyzmatdaş edip biljek bu bikanun ädim üçin jogapkärçilik çekmelidigini aýtdy.

Metbugat sekretary Bekaýi Fransiýa bilen diplomatik dartgynlyga ünsi çekip, iki fransuz diplomatiýasynyň tussag edilendigi baradaky aýyplamalara düşündiriş berdi. Göz öňünde tutulýan işgärleriň alyp barýan işleriniň 1961-nji ýyldaky Diplomatik gatnaşyklar baradaky Wena konwensiýasyna düýbünden ters gelýändigini aýdan Bekaýi, Pari Paris administrasiýasynyň "raýat jemgyýetini goldamak" ady bilen Eýranyň içerki işlerine goşulmaga synanyşýandygyny aýtdy.

Hormuz bogazyndaky iň soňky ýagdaý we Oman bilen gepleşikler

Sebit howpsuzlygynyň iň möhüm nokatlaryndan biri bolan Hormuz bogazyndaky ýagdaýy düşündirip, Bekaýi Tähranda Oman delegasiýasy bilen geçirilen gämi gatnawlary baradaky duşuşygyň diýseň oňyn bolandygyny aýtdy. Bu gepleşikleriň tutuşlygyna sebitleýin gatnaşyjylaryň arasynda geçirilendigini mälim eden Bekaýi, ABŞ-nyň bu prosese gyzyklanmaýandygyny we Waşington bilen hiç hili gepleşik geçirmeýändigini aç-açan aýtdy.

Mejlisiň başlygy Bekaýi Hormuz bogazyndaky häzirki ýagdaýyň saklanýandygyny we gämi gatnawy üçin bogazyň henizem ýapykdygyny aýtdy.