Gazadaky bäbekler durmuş üçin göreşýärler: Saglyk ulgamy ýykyldy, kislorod stansiýalary dymdy

Gaza zolagynda köpden bäri dowam edip gelýän gumanitar betbagtçylyk saglyk infrastrukturasynyň doly çökmegi bilen täze betbagtçylyk derejesine ýetdi. 2023-nji ýylyň oktýabr aýynda başlanan we iki ýyllap weýrançylykly täsirini dowam etdiren Ysraýyl hüjümleri sebitdäki hassahanalary, lukmançylyk ammarlaryny we saglyk merkezlerini gönüden-göni nyşana almak bilen ulgamy ysmaz etdi. 2025-nji ýylyň oktýabr aýynda güýje giren ýaraşyk şertnamasyna garamazdan Gazadaky gumanitar krizis hroniki häsiýete eýe boldy, sebäbi Ysraýyl öz borçnamalaryny ýerine ýetirmeýär we derman, ýangyç we lukmançylyk enjamlarynyň girmegini bökdeýär. Bu ýagdaýdan iň agyr zarba, durmuşy dowam etdirmäge synanyşýan iň ejiz topar, ýagny täze doglan bäbekler.

Gazanyň üstündäki 34 kislorod stansiýasynyň diňe 12-si işleýär

Ysraýylyň embargosy we ätiýaçlyk şaýlarynyň girmegine berk çäklendirmeler Gazanyň hemme ýerinde möhüm lukmançylyk enjamlaryny işledip bilmedi. Sebitdäki 34 kislorod öndürýän stansiýanyň 22-si doly maýyp. Gazanyň ähli kislorod zerurlygy diňe tehniki näsazlyklary başdan geçirýän galan 12 stansiýa bilen kanagatlandyrylýar. Şonuň ýaly-da, kislorod baklaryny doldurmak üçin ulanylýan 30 möhüm enjamyň 26-sy şowsuz boldy. Bar bolan stansiýalaryň kuwwatyndan has ýokary işlemegi ulgamlaryň gün-günden doly ýykylmak howpuny ýokarlandyrýar.

Nasser hassahanasyndaky möhüm duýduryş: 6 stansiýanyň diňe 2-si işjeň

Gaza zolagynyň günortasyndaky Han isunis şäherinde ýerleşýän sebitdäki iň uly saglyk toplumlaryndan biri bolan Nasser keselhanasynda ýagdaý agyr derejä ýetdi. Gazadaky kislorod zerurlygynyň esasy çeşmesi bolan bu hassahanadaky 6 kislorod stansiýasynyň 4-si düýbünden dymdy. Häzirki wagtda hassahana diňe 2 stansiýa bilen möhüm amallary dowam etdirmäge çalyşýar. Beýleki saglyk merkezlerine we klinikalara kislorod berýän Nasser hassahanasyndaky bu kynçylyk; Esasanam täze döreýän bölümde, reanimasiýada, gyssagly kömek otaglarynda we operasiýa otaglarynda ýüzlerçe näsagyň janyna howp salýar.

"Çagalaryň durmuşy, doglan pursatyndan howp astyndadyr"

Eneleriniň göwrelilik döwründe açlygy, suwsuzlygy we ýeterlik iýmitlenmezligi sebäpli eýýäm ejiz we wagtyndan öň doglan bäbekler ömrüni dowam etdirmek üçin kislorod goldawyna mätäç. Nasser hassahanasynyň neonatal bölüminiň müdiri we çaga lukmany Esad en-Newacihe bu betbagtçylygy şu sözler bilen ýetirýär: "Keselhanamyzda kislorodyň ýoklugy täze doglan bäbekleriň, esasanam dem almakda kynçylyk çekýänleriň durmuşyna gönüden-göni howp salýar. Inkubatorlardaky çagalarymyzdan başga-da, reanimasiýa we gyssagly kömek hyzmatlarynda işleýän hassalarymyz islendik wagt ölüm howpuna sezewar bolýarlar."

ätiýaçlyk şaýlary Embargo tehniki çözgütleri mümkin däl edýär

Keselhananyň tehniki infrastrukturasyny dowam etdirmäge synanyşýan Nasyr hassahanasynyň tehniki hyzmat inereneri Abdulkadir Uleýve ulgamlaryň durnukly däldigini nygtaýar. Kislorod üpjünçiliginiň kesilmeginiň näsaglar üçin yzyna gaýtaryp bolmajak netijelere eýe boljakdygyny mälim eden Uleýw, "Kislorod yza süýşürilip ýa-da çalşyrylyp bilinmeýän möhüm çeşmedir. Şeýle-de bolsa, bu ulgamlaryň işlemegi ätiýaçlyk şaýlaryny yzygiderli saklamaga we çalyşmaga baglydyr. Ysraýyl tarapyndan girizilen import gadaganlyklary sebäpli, zerur bolan ätiýaçlyk şaýlaryny daşary ýurtlardan alyp barmaga mejbur bolarys.