Gysgaça
- Tohoku ýer titremesi Japanaponiýany üýtgetdi; Eartheriň özeninden gelýän tolkunlar täsirli boldy.
- 2011-nji ýylyň 11-nji martynda bolup geçen we taryhdaky iň güýçli ýer titremeleriň biri bolan Tohoku ýer titremesi Japanaponiýanyň demirgazygyna täsir eden esasy tektoniki waka boldy.
- Earthquakeer titremesiniň netijesinde Pacificuwaş ummanyň platasy Japanaponiýanyň aşagyndaky plastinkany süzdi we köp süýşmegine sebäp boldy.
2011-nji ýylyň 11-nji martynda bolup geçen we taryhdaky iň güýçli ýer titremeleriň biri bolan Tohoku ýer titremesi Japanaponiýanyň demirgazygyna täsir eden esasy tektoniki waka boldy. Earthquakeer titremesiniň netijesinde Pacificuwaş ummanyň platasy Japanaponiýanyň aşagyndaky plastinkany süzdi we köp süýşmegine sebäp boldy. Earthquakeer titremesiniň netijelerine indi has çuňňur düşünip başladylar. Bu tolkunlar, esasanam Japanaponiýanyň ýerüsti gözegçilik ulgamlary tarapyndan ajaýyp aýdyňlyk bilen ýazga alyndy. Seýsmiki tolkunlaryň şöhlelenmesini hatda Hytaýdaky synçylar hem kesgitläp bilerler.
Plastinka serhedindäki hereket
Seýsmiki tolkunlar geçenden soň ýer öňki ýagdaýyna gaýdyp geler diýlip garaşylýar, ýöne bu ýagdaýda käbir GPS stansiýalary 5-6 millimetr hemişelik gündogar tarapa üýtgeýär. Gözlegçiler bu hadysanyň sebäbine düşünmek üçin jikme-jik simulýasiýa geçirdiler. Netijeler ýadrodan gaýdyp gelýän tolkunyň eýýäm stresde bolan tektoniki plitalaryň birleşýän nokadyny döredendigini görkezdi.
Energetika bilen ýer titremesiniň arasyndaky baglanyşyk
Bu açyş ylmy dünýäde ilkinji hasaplanýar. Surfaceer ýüzünde gönüden-göni duýulmadyk bu tolkunlar hakykatda 7,5 ball ululykda ýer titremesine barabar energiýa çykardy. Gözlegleriň netijeleri Geofiziki gözleg: urnalda çap edildi: Gaty ýer. Geljekdäki ýer titremeleriň bu mehanizmi barlamak üçin şuňa meňzeş usulda gözegçilik edilmelidigi nygtalýar.
Bu gözleg tektoniki plitalara göni täsirlere düşünmekde möhüm ädim hasaplanýar. Alymlar özeninde şöhlelenýän tolkunlaryň täsirine has gowy düşünmek üçin gözleglerini dowam etdirmegi maksat edinýärler.
Geljege garamak
Japanaponiýanyň göçmegi dünýäde seýsmologiýa gözleglerini täze bir ölçege çykarýar. Şeýle wakalar Eartheriň ýadrosy we plastinka hereketleriniň arasyndaky çylşyrymly gatnaşyklara düşünmek üçin uly mümkinçilikler döredýär. Gözlegçiler geljekde şeýle wakalara has gowy gözegçilik etmek we düşünmek üçin tehnologiki ösüşleriň möhümdigini görkezýärler.
Teswirler (0)
Teswir ýaz
Entek teswir ýazylmandyr. Ilkinji teswiri siz ýazyň!