Maýa goýujynyň ygtybarly howasy altyn awgust aýynda iň ýokary derejä ýetdi: Ine, TURKSTAT hakyky girdeji hasabaty

Türk statistika instituty (TUIK) awgust aýynda köp garaşylýan "maliýe maýa goýum gurallarynyň hakyky girdeji derejesi" hasabatyny çap etdi. Maglumatlara görä, altyn şaýy awgust aýynda inflýasiýa üçin düzedilen iň ýokary girdejini üpjün edýän maýa goýum guralydy. Maýa goýumçylarynyň ygtybarly gaçybatalga hökmünde görýän altyn, öndürijä we sarp edijiniň bahalarynyň görkezijilerine garşy gymmatlyk gazanyp, ýokarky ornuny berkitdi.

Gold Bullion awgust aýynda maýadarlaryny begendirdi

Awgust aýyndaky maglumatlara görä, içerki önüm öndürijileriň bahasy indeksi (D-PPI) peselende 7,17 göterim, sarp ediş bahalary indeksi (CPI) peselende 7,93 göterim hakyky girdeji getirip, aýyň iň girdejili maýa goýum guraly boldy.

Şol döwürde beýleki maýa goýum gurallarynyň öndürijiligi üýtgeýärdi. D-PPI bilen azaldylanda; Döwlet içerki karz kagyzlary (GDDS) maýadarlara hakyky girdeji 0,66 göterim, ýewro 0,61 göterim we goýum göterimleri 0,33 göterim teklip etdi. Beýleki tarapdan, dollar maýadarlarynyň 0.86 göterim, BIST 100 indeksiniň bolsa 1,83 göterim azalmagyna sebäp boldy.

CPI tarapyndan arzanladylan maglumatlara seredenimizde şuňa meňzeş surat peýda boldy. Döwlet gymmatly kagyzlary hakyky girdeji 1.38 göterim, ýewro 1,34 göterim we goýum göterimleri 1,05 göterim; Dollar 0,15 göterim ýitgä, BIST 100 görkezijisi bolsa maýadarlaryna 1,13 göterim ýitgi çekdi.

Üç we alty aýlyk döwürde haýsy maýa goýum guraly öňe çykdy?

Maýa goýum gurallaryna çärýekleýin baha berlende, döwlet içerki karz kagyzlary (GDBS) iň girdejili gural hökmünde ünsi çekdi. GDDS, D-PPI bilen arzanladylanda 3,46 göterim we CPI bilen arzanladylanda 4,77 göterim bilen iň ýokary hakyky girdeji hödürledi. Şol üç aýyň dowamynda BIST 100 indeks, maýadarlaryna iň köp ýitgi çeken gural boldy, D-PPI azalanda 7,15 göterim, CPI azaldylanda 5,98 göterim.

Alty aýlyk möhlete seredeniňde, goýum göterimi (jemi) öňdeligi eýeledi. Goýum göterimleri, D-PPI azalanda 1,19 göterim, CPI azaldylanda 2,87 göterim hakyky girdeji getirdi. Bu döwürde, D-PPI azalanda 19,35 göterim, CPI azalanda 18.01 göterim ýitgi çekip, maýa goýujylary iň köp gynandyrýan gural hökmünde altyn şaýy hasaba alyndy.

ualyllyk baha bermekde altyn liderligi saklady

Her ýyl maliýe maýa goýum gurallary göz öňünde tutulanda, altyn şaýy uzak möhletli maýadarlaryň göwnünden turmagyny dowam etdirdi. Altyn şaýy, her ýyl iň ýokary girdeji getirýän maýa goýum guralyna öwrüldi, D-PPI peselende 19,73 göterim, CPI azaldylanda 16,49 göterim.

D-PPI tarapyndan her ýyl arzanladylan beýleki maýa goýum gurallary; GDDS hakyky girdeji 4,21 göterim we goýum göterimleri (jemi) 3,35 göterim üpjün eden bolsa, BIST 100 indeksine maýa goýujylar 0,20 göterim, dollar 8.36 göterim we ýewro 8,68 göterim ýitdi.

CPI tarapyndan arzanladylan ýyllyk maglumatlarda döwlet gymmatly kagyzlary 1,39 göterim, goýum göterimleri (jemi) 0,56 göterim girdeji gazandy. Her ýyl CPI-den iň uly ýitgiler 2,9 göterim bilen BIST 100 indeksi, dollar 10,84 göterim we ýewro 11,16 göterim boldy.