Sahnadaky emeli aňtaw gullugy: Hytaý, Eýran we Ysraýylyň Sosial mediýadaky gizlin düşünje amallary aýan edildi

Global sanly diplomatiýa we kiberhowpsuzlyk pudagynda täze döwrüň gapylary açylýar. Amerikanyň Birleşen Ştatlarynda ýerleşýän we ady aýdylmadyk ABŞ işgärlerine we howpsuzlyk gözlegçilerine esaslanýan abraýly gazetleriň biri bolan Nýu-Timesork Taýms (NYT) tarapyndan çap edilen hasabata görä; Hytaý, Eýran we Ysraýyl sosial ulgam platformalarynda jemgyýetçilik pikirini dolandyrmak üçin açyk çeşmeli emeli intellekt modellerini we özbaşdak emeli intellekt agentlerini döretdiler. Adaty usullardan tapawutlylykda, dezinformasiýa we täsir kampaniýalarynyň tizligi we täsir gerimi görlüp-eşidilmedik derejä ýeten mahaly, bu tehnologiýalaryň kömegi bilen adam gatyşmagy azaldylýar.

Awtonom emeli intellekt agentleri bilen döredilen galp hasap goşunlary

Howpsuzlyk hünärmenleriniň we aňtaw bölümleriniň netijelerine görä, emeli intellekt modelleri bilen taýýarlanan ýüzlerçe awtonom agent; Öň Twitter diýip tanalýan Instagram , Facebook , TikTok we X platformasynda ullakan galp hasap torlaryny döretdi. Bu sanly botlar syýasy we häzirki meseleler bilen baglanyşykly manipulýasiýa we ýalňyş mazmuny düýbünden awtomatiki usulda ýaýratmak wezipesini öz üstüne aldy. ABŞ-ly resmiler, emeli intellekt modelleri bilen goldanýan agentleriň, esasanam hytaýly asly, habarlaryň sinhronlaşdyrylmagyna çenli işleriň ähli basgançaklarynda diýen ýaly işjeň we garaşsyz ulanylandygyny ilkinji gezek nygtaýarlar. Bu ýagdaý iri tehnologiýa kompaniýalaryny we ABŞ-nyň aňtaw bölümlerini aladalandyrdy.

Eýranyň ABŞ-ny maksatly kabul ediş operasiýasy we 80 müň yzarlaýjy

Çuňňur gözlegler Hytaý we Eýran tarapyndan amala aşyrylýan sanly kampaniýalaryň gönüden-göni döwlet tarapyndan goldanýandygyny, Ysraýyldan gelip çykýan işleriň bolsa hususy kompaniýalar tarapyndan amala aşyrylýandygyny görkezýär. Eýran bilen baglanyşykly kiber torlaryň ABŞ-daky sosial media ulanyjylaryny ýörite nyşana alýandygy kesgitlenildi. Emeli intellekt tarapyndan döredilen galp hasaplaryň ABŞ-nyň uly şäherlerinde ýaşaýan adaty Amerikan raýatlary ýaly hereket edýändigi kesgitlenildi. Firstylyň birinji ýarymynda işjeň hereket eden bu hasaplaryň gysga wagtyň içinde takmynan 80 müň yzarlaýjysyna ýetip, uly tomaşaçylara täsir edip bilendigi bellendi. Edil şonuň ýaly-da, hytaý bilen baglanyşykly gurluşlaryň hem bu emeli intellekt usullaryny barlaýandyklary aýdylsa-da, Pekiniň işiniň gerimi barada jikme-jiklikler gizlin saklanýar.

Ysraýylda saýlaw dolandyryşy: NSO-nyň öňki işgärleri

Ysraýyl operasiýalarynyň aňyrsynda kiberhowpsuzlyk dünýäsine belli aktýorlar bar. Bu mesele bilen tanyş çeşmelerden alnan maglumata görä, Ysraýylda esaslandyrylan iki uly kampaniýanyň biri, 2023-nji ýylda döredilen Tel Awiwde ýerleşýän programma üpjünçiligi kompaniýasy IntelEye tarapyndan gurnaldy. Bu kompaniýany esaslandyryjylaryň ozal halkara jemgyýetçiliginde uly jedeller döreden we ABŞ-nyň sanksiýalar sanawynda NSO Group -yň öňki işgärleri bolandygy aýdylýar.

IntelEye tarapyndan dolandyrylýan emeli intellekt serişdeleri; “Facebook”, “Instagram”, “TikTok” we “X” -da müňlerçe galp profil açdy. Bu awtonom hasaplar oktýabr aýynda Ysraýylda geçiriljek umumy saýlawlar barada çekişmeleri maksat edinýärdi. Emeli intellekt agentleriniň Ysraýylyň premýer-ministri Benýamin Netanýahuny goldaýan we berk tankytlaýan gapma-garşylykly mazmuny paýlaşmak arkaly sosial polýarizasiýany çuňlaşdyrmagy maksat edinýändigi kesgitlenildi.