Taryhy 15-nji iýul Süleýman Soýlunyň derňewi: "Gezi wakalarynda zyýan çeken bolsak, agdarlyşygy ýeňip bilmezdik"

Türkiýäniň Milli Milli Assambleýasynyň Içeri işler komissiýasynyň başlygy we AK partiýasynyň Stambulyň orunbasary Süleýman Soýlu 2016-njy ýylyň 15-nji iýulynda FETO dönüklik agdarlyşygy synanyşygy barada örän möhüm beýanat berdi. Şol döwürde Zähmet we Durmuş üpjünçiligi ministri bolan Soýlu agdarlyşyk gijesindäki möhüm sagatlara, Türkiýäniň garşysyna giňişleýin meýilnamalara we FET-ä garşy göreşiň geljegine baha berdi. Soýlu, 15-nji iýuldaky garşylygyň esaslarynyň Gezi wakalary döwründe tutanýerliligi bilen gurlandygyny aýtdy.

Hakkari ýaşlary we Çankaýa köşgündäki tankydy gije

Dönük agdarlyşyk synanyşygyndan ozal aýaly bilen resmi duşuşmak üçin Hytaýda bolandygyny mälim eden Süleýman Soýlu, meýilleşdirilen seneden bir gün öň 14-nji iýulda Türkiýa gaýdyp gelendigini aýtdy. 15-nji iýul, anna güni ministrlikde gündelik işini dowam etdirip barýarka, Hakkari şäherinden bir topar ýaşlary myhman alandygyny mälim eden Soýlu, döwlet agdarylyşygy synanyşygyny Sosial üpjünçilik institutynyň býurokratlarynyň telefon jaňy arkaly öwrenendigini aýtdy. Telefon jaňy wagtynda uçarlaryň Mejlisiň üstünden uçýandygyny eşidip, "Bu agdarlyşyk" refleksini görkezendigini mälim eden Soýlu, ýagdaýy açmazlyga synanyşýan ýaşlaryň öňünde surata düşen pursatlarynyň özi üçin birnäçe aý ýaly bolandygyny aýtdy.

Wakadan soň şol wagtky premýer-ministr Binali ıldyrymyma jaň edendigini aýdan Soýlu, olaryň arasyndaky dialogy aşakdaky sözler bilen ýetirdi: "Men Binali Beýden:" Howagdaýlar, nirede? "Diýip soradym. Men soradym. Ol: "Jenap Süleýman, bu agdarlyşyk bolmaly" -diýdi. "Çankaýa köşgüne baryp, beýleki ministrler bilen işleşmegimizi isledi". Soýlu, Çankaýa köşgünde Türkiýäniň Milli mejlisiniň başlygy Ysmaýyl Kahraman we beýleki ministrler bilen birleşip, Mejlis açmak kararyna gelendigini aýtdy; TRT, Baş ştabyň baş edarasy we Kahramankazan ýaly möhüm nokatlary goramak üçin strategiýalary taýýarlandyklaryny mälim etdi. Şol gije kakasyna jaň edip, bagyşlanmagyny soran Soylu, kakasynyň özüne: "ofurduň aladasyny et, göreşden ýüz öwürme" diýendigini aýtdy.

"Gezi wakalary we 17-25-nji dekabr üstünlikli bolan bolsa, 15-nji iýulda ýeňip bilmezdik"

Türkiýe geçmişde her 10 ýylda bir gezek harby agdarlyşyklar girizilmäge synanyşylandygyny bellän Soýlu, 15-nji iýulda 1960-njy we 1980-nji ýyllaryň öňki agdarlyşyklaryndan we 28-nji fewralda bolup geçen wakalardan düýpgöter tapawutly bolandygyny aýtdy. Öňki agdarlyşyklardan tapawutlylykda halkyň, syýasatyň, infrastrukturanyň we ykdysadyýetiň 2016-njy ýylda has güýçlenendigini mälim eden Soýlu, global hökümdarlaryň Türkiýäni Siriýanyň üsti bilen täzeden gurmak isleýändigini aýtdy.

Soýlu 15-nji iýulda başlangyç nokadynyň Gezi wakalarydygyny aýtdy we "Gezi wakalarynda Türkiýe uly zyýan çeken bolsa ýa-da 17-25-nji dekabr aralygynda ykdysady we syýasy ulgam çöken bolsa, halkymyz bu epiki garşylygy 15-nji iýulda görkezip bilmezdi" -diýdi. Prezident Rejep Taýyp Erdoganyň ýolbaşçylygyndaky global sistema garşy bu ýeňşiň, Gazadaky garşylykdan Siriýadaky wakalara çenli sebitdäki deňagramlylyga gönüden-göni täsir edendigini öňe sürdi. Türkiye Günbatar aňtaw gullugy bolmakdan ýüz öwürdi; Sapardan soň Akkuyu atom elektrik stansiýasynyň, içerki awtoulag, tebigy gaz açyşlarynyň we goranyş pudagynda ägirt ädimleriň garaşsyzlyk isleginiň netijesidigini ýatlatdy.

"FETO diňe bir terror guramasy däl, aňtaw enjamy"

FETO-ny diňe harby ýa-da hukuk gurluşy hökmünde görüp bolmaýandygyny, aslynda býurokratiýa bilen baglanyşykly aňtaw guramasydygyny aýdyp, Soýlu bu guramanyň global güýçleriň wekili bolandygyny aýtdy. Häzirki wagtda global hökümdarlaryň, proksi aktýorlaryň ýerine Ukraina, Gazanyň, Liwanyň we Eýranyň ýagdaýlary ýaly gönüden-göni meýdana çykýandyklaryny belläp, Soýlu dünýäni bir merkezli aňtaw we maglumat monopoliýasyna çekmäge synanyşýandygyny aýtdy. Sosial media, emeli intellekt we algoritmler arkaly täze terbiýeçilik ulgamynyň gurlandygyny mälim eden Soýlu, şantaj we howplary öz içine alýan bu sanly gabawda Türkiýäniň dünýäde iň açyk garşy çykandygyny aýtdy.

"FETO howpy doly gutarmy?" Bu soraga düşündiriş beren Soýlu, bu proksi guramalaryň sebitdäki halkara dizaýn islegi gutarmanka doly ýok edilip bilinmejekdigini aýtdy. FETO-nyň ozalky güýjünde däldigini we strategiki yza çekilendigini aýdyp, Soýlu duýduryş berdi: "Türkiýe indi goragsyz, biz gaty güýçli goranyş mehanizmini döretdik. Şeýle-de bolsa, bu mekir gurluşlar elmydama gowşaklyga garaşýarlar. Şonuň üçin seresap we tutanýerli tutumymyzy saklamalydyrys. "

15-nji iýul Youngaş nesillere ýüzlenme: "Bu, işe garşy garşylyk"

Bu taryhy gijäniň 15-nji iýulda başdan geçirmedik ýaş nesillere nädip ýetirilmelidigi barada söhbet eden Soýlu, bu prosesiň Döwlet senasynyň we Döwlet göreşiniň ruhuna laýyk gelýändigini aýtdy. 15-nji iýulda diňe bir FETO-nyň däl, eýsem ähli taraplaýyn çozuş synanyşygynyň hem bardygyny bellän Soýlu: "Çanakkale, Stambulyň ýa-da Manzikertiň basyp alynmagyny başdan geçirmedik, ýöne bu ruhy öýjüklerimize duýýarys. Julyaşlar 15-nji iýul gijesinde ilkinji bolup köçä çykdylar, ene-atalarynyň duýduryşlaryna garamazdan, ýyldyz we ýarym aý baýdaklary bilen meýdançalara ylgadylar. Bu ýurduň hamyrynda we hamyrynda uly güýç bar. Manzikert, sözüni şeýle jemledi: "1453-nji ýylyň ruhy we Garaşsyzlyk urşy näme bilen garyşsa-da, häzirki asyl neslimizde şol asylly minom bar."