Ysraýyl goşuny Günorta Liwanda uzak möhletli ýerleşdirişe taýýarlanýar

Ysraýyl goşunynyň Liwanyň günortasynda uzak möhletli harby herekete taýýarlyk görýändigi aýdylýar. Howpsuzlyk çeşmelerine esaslanýan Ysraýylyň döwlet telewideniýesi KAN-yň habaryna görä, bu sebitdäki atyşygyň bes edilmegine garamazdan harby dartgynlygyň artyp biljekdigini görkezýär. Şol bir wagtyň özünde, bu wakalar Hizbullaha we Eýrana hem täsir edip, ABŞ bilen Eýranyň arasyndaky häzirki şertnama basyş edip biler öýdülýär. KAN-yň hasabatyna görä, Ysraýyl goşuny sebitde bolup biljek islendik ssenariýa garşy taýýarlyk işlerini dowam etdirýär. Esasanam ýurduň günortasyna garşy hüjümleriň dowam etmegi bu talaplary güýçlendirýär.

Mart aýyndan bäri Ysraýyl Liwanyň günortasyna garşy güýçli howa hüjümlerini amala aşyrýar. Bu hüjümleriň netijesinde käbir sebitler gözegçilik astynda saklananda, Liwan hökümeti hüjümler sebäpli göçürilenleriň sanynyň 1 milliondan geçendigini habar berdi. {{IMG_0}}

Ot açyşlyk döwründe näme boldy

ABŞ-nyň prezidenti Donald Trump 24-nji aprelde eden çykyşynda 17-nji aprelde başlanan wagtlaýyn ýaraşygyň ýene üç hepde uzaldylandygyny habar berdi. Maý aýynda geçirilen gepleşikleriň netijesinde atyşygy ýene 45 gün uzaltmak kararyna gelindi. 3-nji iýunda Ysraýyl bilen Liwanyň arasynda has giňişleýin atyşyk barada ylalaşyk gazanylandygy mälim edildi.

Ylalaşygyň çäginde Hizbullahyň hüjümlerini bes etmegi we Litani derýasynyň günortasyndan goşunlaryny çykarmagy göz öňünde tutulypdy. Şeýle-de bolsa, Hizbullah bu şertleri kabul etmeýändigini mälim etdi. {{IMG_1}}

Adamyň ýitmegi we parahatçylygyň mümkinçiligi

Liwanyň Saglygy goraýyş ministrliginiň habaryna görä, mart aýyndan bäri Ysraýyl tarapyndan amala aşyrylan hüjümlerde 3 müň 826 adam öldi. Ot açyşlygyň bes edilmegi baradaky beýannamalara garamazdan hüjümleriň dowam etmegi hemişelik parahatçylygyň mümkinçiligi barada sorag döredýär.

Ysraýylyň harby işjeňliginiň sebitleýin täsiri

Hünärmenler Ysraýylyň Liwandaky harby hereketleriniň ABŞ bilen Eýranyň arasynda baglaşylan şertnama gönüden-göni howp salmaýandygyny, ýöne şertnamanyň gowşaklygyny ýokarlandyryp biljekdigini öňe sürýärler. Hizbullahyň Eýran tarapyndan goldanýan bir gurluşdygy, Liwanda ýüze çykýan möwjemegiň Tähranyň sebitdäki pozisiýasyny ýene-de kynlaşdyryp biljekdigini aňladýar.

Bu ýagdaý Waşington bilen Tähranyň arasynda döredilen diplomatik esaslara zeper ýetirip biler. Häzirki etapda, Ysraýylyň Liwanda taýýarlyklary howpsuzlyk we howpsyzlyga gönükdirilendir. Eýran bilen ABŞ-nyň arasyndaky şertnama ýadro we sebit howpsuzlygy meselelerinde öňe gidýär.

Netije we baha bermek

Ysraýyl goşunynyň Liwanda uzak möhletleýin çözgüt meýilnamasy sebitdäki deňagramlylyga täsir edip biljek esasy ösüş hasaplanýar. Bu ýagdaýyň gysga möhletde ABŞ-Eýran şertnamasyna gönüden-göni howp salmaýandygy aýdylsa-da, bu ugurdaky çaknyşyk tolkuny sebitdäki güýç balansyny üýtgedip biler. Şonuň üçin bu ösüşlere ünsli gözegçilik etmek we diplomatik tagallalary artdyrmak möhümdir.