Obezite ve Kanser Riski: Uzmanlardan Kritik Uyarılar

Gastroenteroloji Cerrahisi Uzmanı Opr. Dr. Salih Can Çelik, obezitenin sadece kilo artışıyla sınırlı kalmadığını ve bazı kanser türlerinin riskini artırabileceğini belirtti. 16 Mayıs Avrupa Obezite Günü kapsamında yaptığı açıklamada, obezitenin tip 2 diyabet, kalp-damar hastalıkları ve karaciğer yağlanması gibi pek çok sağlık sorunuyla doğrudan ilişkili olduğunu vurguladı. Dr. Çelik, obezitenin bireylerin yaşam kalitesini düşürdüğünü, hareket kabiliyetini sınırladığını ve psikolojik sorunlara yol açabileceğini ifade etti.

Obezitenin Yaygınlaşmasındaki Nedenler

Obezitenin günümüzde artış göstermesinin tesadüf olmadığını belirten Dr. Çelik, modern yaşam tarzının bunda büyük rol oynadığını açıkladı. Fiziksel aktivitenin azalması, masa başı çalışma düzeni ve uzun süre ekran karşısında kalmanın günlük hareketi ciddi şekilde sınırladığını ifade etti. Ayrıca işlenmiş gıdalara ve fast-food ürünlere kolay erişimin kilo artışını hızlandırdığını belirtti. Şekerli içecekler ve düzensiz beslenme alışkanlıkları da obezitenin en önemli nedenleri arasında yer alıyor.

Obezitenin Sağlık Üzerindeki Etkileri

Obezite, sağlık üzerinde geniş kapsamlı etkiler yaratıyor. Dr. Çelik, obezitenin tip 2 diyabet, hipertansiyon, kalp-damar hastalıkları, uyku apnesi ve eklem hastalıkları gibi pek çok hastalığa zemin hazırladığını belirtti. Ayrıca karaciğer yağlanması ve bazı kanser türlerinin görülme riskini artırabileceğini vurguladı. Bu durumun bireylerin yaşam kalitesini ve psikolojik durumunu olumsuz etkilediğini söyledi.

Vücut Kitle İndeksi ve Risk Değerlendirmesi

Dr. Çelik, Vücut Kitle İndeksi’nin (VKİ) obezite değerlendirmesinde kullanılabilecek pratik bir yöntem olduğunu açıkladı. VKİ'nin 18.5'in altında zayıf, 18.5-24.9 arası normal, 25-29.9 arası fazla kilolu ve 30 ve üzeri obez olarak sınıflandırıldığını belirtti. Ancak VKİ’nin tek başına yeterli olmayabileceğini, bel çevresi ölçümü ve kişinin mevcut sağlık durumunun birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Genetik ve Yaşam Tarzının Rolü

Obezitenin genetik faktörlerden etkilenebileceğini belirten Dr. Çelik, ailede obezite öyküsü olan bireylerin daha yüksek risk taşıdığını söyledi. Ancak genetiğin sonuçları belirlemede tek başına yeterli olmadığını, sağlıklı beslenme ve düzenli egzersizin genetik riskleri azaltabileceğini ifade etti. Yaşam tarzı değişikliklerinin obezite tedavisinde önemli bir yer tuttuğunu vurguladı.

Obezite Tedavisinde Çok Yönlü Yaklaşımlar

Dr. Çelik, obezite tedavisinin çok yönlü olarak ele alınması gerektiğini belirtti. Diyetisyen kontrolünde düzenlenen beslenme programları, düzenli fiziksel aktivite ve davranış değişikliği tedavinin temelini oluşturduğunu ifade etti. Gerekli durumlarda ilaç tedavilerinin yanı sıra ileri düzey obezite hastaları için cerrahi yöntemlerin kalıcı çözümler sunabileceğini söyledi.

Bariatrik Cerrahi ve Kriterler

Bariatrik cerrahinin belirli kriterlere göre uygulandığını belirten Dr. Çelik, VKİ'si 40 ve üzeri olan ya da 35'in üzerinde VKİ'ye sahip olup ek sağlık sorunları bulunan bireylerin cerrahi için uygun adaylar arasında yer aldığını açıkladı. Tüp mide ve gastrik bypass gibi ameliyatların yalnızca kilo kaybı sağlamadığını, aynı zamanda metabolik hastalıkların kontrol altına alınmasına yardımcı olduğunu ifade etti.

Hızlı Kilo Verme Yöntemlerine Dikkat

Dr. Çelik, hızlı kilo verme vaat eden yöntemlerin tehlikelerine dikkat çekti. Şok diyetler ve bilinçsiz uygulamaların kas kaybına, vitamin ve mineral eksikliklerine ve metabolizma hızının düşmesine yol açabileceğini belirtti. Sağlıklı kilo kaybının haftada 0.5-1 kilogram arasında olması gerektiğini vurguladı ve önemli olanın hızlı değil, kalıcı kilo vermek olduğunu ifade etti.

Kalıcı Başarı İçin Yaşam Tarzı Değişikliği

Sürdürülebilir kilo kontrolünün ancak yaşam tarzı değişikliğiyle mümkün olduğunu belirten Dr. Çelik, dengeli ve düzenli beslenme alışkanlığı kazanmanın, porsiyon kontrolü yapmanın, düzenli egzersiz yapmanın ve uyku düzenine dikkat etmenin önemini vurguladı. Kişinin motivasyonunu korumasının ve gerektiğinde profesyonel destek almasının sürecin başarısını artıracağını ifade etti.

Dr. Çelik'in açıklamaları, obezitenin sadece estetik bir sorun olmadığını, ciddi sağlık problemlerine yol açabileceğini ve tedavinin çok yönlü bir yaklaşım gerektirdiğini gösteriyor. Gelecekteki sağlık politikalarında obeziteyle mücadeleye dair daha kapsamlı stratejilere ihtiyaç duyulabilir.